Jamil

Ҳаёти

Узра қабиласидан чиққан Жамил (вафоти 701 йил) машҳур бадавий лириклардан бири ҳисобланади. Унинг Бусейнага бўлган фожиали муҳаббати ҳақидаги афсона о'рта асрларда жуда машҳур бўлган. Ривоятларга ко'ра, шоир о'з маҳбубасига ко'плаб қасидалар баг'ишлаган, аммо унга совчи қо'йишга уринганида, Бусейнанинг қариндошлари уни қаттиқ г'азаб билан рад этганлар (бадавийларда о'з қабиласидан бўлган қизга ше'р баг'ишлаш ва айниқса шундай уятли қилмишдан кейин унга совчи юбориш шармандалик ҳисобланган). Бусейнани бошқа кимсага турмушга берадилар, аммо Жамил маҳбубаси билан ко'ришишда давом этади, бу билан Бусейна эрининг қабиладошларини г'азаблантиради. Уларнинг тақиби туфайли шоир Яманга, со'нгра Мисрга қочишга мажбур бо'лади.

Ижоди

Жамил о'зининг г'азаллари билан шуҳрат қозонган, ҳолбуки унинг асарлари ичида ан'анавий бадавий мадҳия ва ҳажвиялар ҳам бўлган. Жамилнинг г'азаллари Бусейнага баг'ишланган. Уларда шоир энг алангали ифодалар орқали о'зининг эҳтиросли ва садоқатли муҳаббати, маҳбубаси учун барча то'сиқларни енгишга ва ҳатто ҳаётини қурбон қилишга тайёрлиги ҳақида со'з юритади.