Jamoliddin al-Ustadar
Жамолиддин ал-Устадар Мисрнинг мамлук султони Носириддин Фаражнинг амири бўлган[1]. У ўз даврида жуда маҳум аҳамиятли шахс бўлган, жумладан, Қоҳирадаги баъзи муҳим қурилиш иншоотларида ишлаган. У ҳам мунозарали шахс бўлиб, ўз лавозимидан четлаштирилиб, 1411-йилда қатл этилган[1].
Жамолиддин мадрасаси
Жамолиддиннинг Қоҳира ландшафтига қўшган энг катта хизматларидан бири 1407-йилда Жамолиддин мадрасасини лойиҳалашдаги роли бўлган, бу тўртта ҳуқуқ мактабига бағишланган хоч шаклидаги мадраса[2]. У Миср Қоҳирасининг ал-Жамолия туманида жойлашган бўлиб, туман номи иншоотнинг меъморий таъсиридан келиб чиққан. Бу мадрасанинг дизайни ва безаклари анча жимжимадор бўлган, чунки Жамолиддин ал-Ашраф мадрасасининг эскирган мадрасасидан материалларнинг бир қисмини олган. У тарих давомида Мамлуклар томонидан, эҳтимол, харажатларни тежаш механизми сифатида қўлланган амалиёт бўлиши ҳам мумкин[3]. Мадраса тўрт айвонли схемада қурилган, яъни у тўрт хил йўлакдан иборат бўлиб, ҳар бир йўлак марказда очиқ ҳовлига қараган. Унда одатда диний биноларда учрайдиган барча хусусиятлар, жумладан, эгилган кириш йўлаги, қабр ва таҳорат майдони ҳам мавжуд бўлган[2]. Бироқ, бу мадрасанинг қурилиши баҳс-мунозаралардан ҳоли эмас эди. Чунки Жамолиддин уни кенгайтириш ва нафақага чиққан вақтида яшаши учун, уни саройга ўхшатишга ҳаддан ташқари кўп материаллар ва капитал сарфлагани айтилади. Охир-оқибат у жамоат этирозига дучор бўлади ва ал-Дин Фараж Жамолиддинни қатл қилинган. 1411-йилда мадраса қурилиши билан боғлиқ битимлар бекор қилинган[3]. Бироқ, у бузиб ташланмаган ва у ҳозиргача сақланиб қолинган. Мадраса 1992-йилда зилзила оқибатида кўп асрлик об-ҳаво ва умумий эскириш туфайли зарар кўрган, аммо Маданият вазирлиги ёрдами билан қайта тикланган[2].
Манбалар
- ↑ 1,0 1,1 Беҳренс-Абоусеиф, Дорис. Cаиро оф тҳе Мамлукс. И. Б. Таурис: Неw Ёрк, НЙ. 2007.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 „Тҳе Мосқуэ оф Амир Жамал ал-Дин ал-Устадар“. www.тоурегйпт.нет.
- ↑ 3,0 3,1 „Арчнет“. www.арчнет.орг. 2012-йил 26-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2009-йил 15-феврал.
Адабиётлар
- Маер, Л.А.. Сараcениc Ҳералдрй: А Сурвей. Охфорд: Охфорд Университй Пресс, 1933. (Маер, 1933, пп. 31, 257 ф; ҳис мадраса, 258)