Жарима майдони чизиғи билан кичик қути ўзаро параллел. Кичикроқ қути кўпинча 6 метрли қути деб аталади
Пеналти ёйи.

Жарима майдони ёки 18 метрлик майдон (шунингдек, норасмий равишда жарима майдончаси ёки оддийгина қути деб аталади) футбол ассоциациясининг майдонидир . У тўртбурчаклар шаклида бўлиб, дарвозанинг ҳар бир томонига 16,5 м (18 йд) ва унинг олдига 16,5 м (18 йд) чўзилган.

Жарима майдончаси ичида тўғридан-тўғри дарвоза чизиғидан 11 м (12 йд) масофада жойлашган жарима тўпи мавжуд.

Жарима ёйи (кўпинча норасмий равишда „Д“ деб аталади) жарима майдончасига туташган ва жарима майдонидан 9,15 м (10 йд) масофадаги майдонни ўраб олади. Бу жарима майдончасининг бир қисмини ташкил этмайди ва фақат жарима тўпини тепиш пайтида, ёй ичидаги ҳар қандай ўйинчи ҳужум қилган деб топилганда муҳим аҳамиятга эга[1].

Жарима майдончаси ичида яна бир кичикроқ тўртбурчак шаклдаги майдон дарвозабон майдони (сўзма-сўз "олти метрли майдон") деб аталадиган бўлиб, у дарвоза чизиғидан 5.5 метр (6 йд)) бошланадиган иккита чизиқ билан чегараланган. Дарвоза зарбалари ва ҳимоячи жамоанинг ҳар қандай жарима зарбаси ушбу ҳудуднинг исталган жойидан амалга оширилиши мумкин. Дарвоза майдони ичида ҳужум қилувчи жамоага берилган билвосита жарима зарбалари қоидабузарлик содир бўлган жойга энг яқин бўлган дарвоза чизиғига („олти метрли чизиқ“) параллел чизиқнинг нуқтасидан олинади; уларни дарвоза чизиғига яқинроқ олиб бўлмайди. Худди шундай, дарвоза чизиғига яқинроқ бўладиган тўплар ҳам шу чизиқда олинади.

Илгари жарима майдончалари майдоннинг кенглигини кенгайтирган, аммо 1901-йилда ҳозирги ўлчамларига қисқартирилган. 

Функсиялар

Ассоциация футбол майдонининг схемаси, жарима майдончалари майдоннинг ҳар икки четидаги дарвозаларни ўраб турган иккита тўртбурчаклар ҳудуддан каттароқдир.
Жарима майдончаси ичидан жарима тўпини амалга ошираётган ўйинчи.

Тўғридан-тўғри жарима зарбаси билан жазоланадиган қоидабузарликлар (яъни, тўп билан муомала қилиш ва кўпчилик жисмоний қоидабузарликлар) жарима майдончаси ичида ҳимоя жамоаси томонидан содир этилган, жарима зарбаси билан жазоланиши мумкин[2]. Пеналтидан жарима зарбаси тепилади. Жарима нуқтаси дарвоза чизиғидан 12 ярд (10,97 м) узоқликда жойлашган.

Жарима майдони бошқа функсияларга эга, жумладан:

  • Дарвозабонлар : дарвозабон қонуний равишда тўп билан муомала қилиши мумкин бўлган ҳудудни чегараловчи майдон;
  • Дарвоза зарбалари ва ҳимоявий жарима зарбалари : тўп тепилгунча ва аниқ ҳаракатланмагунча рақиблар майдон ташқарисида ва тўпдан камида 10 ярд узоқликда туришлари керак;
  • Пеналти тепиш: зарба берувчи ва дарвозабондан бошқа ўйинчилар тўп амалга оширилгунга қадар майдон ташқарисида (шунингдек пеналти ёйи) туришлари керак.

ўйинда

Одатдаги ўйинда кўп вақт давомида жарима майдончаси фақат дарвозабон томонидан қўриқланади. Ҳужум қилувчи жамоа одатда тўпни ва ўз ўйинчиларини ҳимоячи жамоанинг жарима майдончасига олиб киришни мақсад қилади ва профессионал футболда голларнинг юқори фоизи жарима майдончаси ичидан киритилади[3]. Одатда ҳужум пайтида, бурчак тўпларини ўз ичига олган ҳолда, кўп сонли ҳужумчи ва ҳимоячи ўйинчилар жарима майдончаси ичида бўлишади ва қоидага хилоф бўлса ҳам, ўйинчилар ўртасида тортишиш тез-тез кузатилади[4].

Манбалар

  1. ↑ „Лаwс оф тҳе Гаме 2017-2018“. ФИФА.
  2. ↑ „ЛАW 12: ФОУЛС АНД МИСCОНДУCТ“. Тҳе ФА. Қаралди: 2014-йил 28-октябр.
  3. ↑ Митротасиос, Мичалис. „Аналйсис оф Гоал Сcоринг Паттернс ин тҳе 2012 Эуропеан Фоотбалл Чампионшип“. Тҳе Спорт Жоурнал. Унитед Статес Спорц Аcадемй (2014-йил 16-январ). — „Отҳер ресеарч ҳас эхаминед тҳе поситион он тҳе питч фром wҳич гоалс аре сcоред. Ин а реcент студй Wригҳт эт ал. (50) шоwед тҳат фром 167 гоалс фром Энглиш Премиэр Леагуэ, 87% оф гоалс wере сcоред инсиде тҳе пеналтй ареа wҳич ис симилар то тҳе 90% обсервед бй Олсен (36) фор тҳе 1986 Wорлд Cуп wҳереас Дуфоур (14) репортед 80% фор тҳе 1990 Wорлд Cуп. Йианнакос анд Арматас (51) репортед тҳат 44.4% оф гоалс сcоред wере инсиде тҳе пеналтй ареа, 35.2% инсиде тҳе гоал ареа, анд 20.4% оуциде тҳе пеналтй ареа, фор тҳе 2004 Эуропеан Чампионшип ин Португал. Финаллй, Ҳугҳес эт ал. (22) шоwед тҳат суccессфул теамс ин тҳе 1986 Фоотбалл Wорлд Cуп маде море аттемпц инсиде тҳе пеналтй ареа ин cомпарисон то унсуccессфул теамс.“. Қаралди: 2014-йил 28-октябр.
  4. ↑ Сингҳ, Амит. „Шоулд рефереэс таке а тоугҳер станcе он пеналтй бох ҳолдинг ат сет-пиэcес?“. Тҳинк Фоотбалл (2014-йил 27-октябр). 2014-йил 28-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 20-июл.

Яна қаранг