Javata masjidi
Жавата масжиди (арабча: مَسْجِد جَوَاثَا), шунингдек, нотўғри талаффузда Ал-Жаван) — тарихий Жавата ҳудудида жойлашган масжид. Тахминан Ҳуфуфдан 12 км (7.5 ми) шимоли-шарқда. Бу Шарқий Арабистонда қурилган энг қадимги масжид эди. Асл тузилманинг аксарияти вайронага айланган[2]. Бироқ, 2007-йилда Саудия Арабистонининг Туризм ва Миллий мерос комиссияси томонидан Ар-Риёддаги Масмак қал’асига ўхшаш дизайндан фойдаланган ҳолда қайта тикланган[3].
| Масжид | |
Жавата масжиди
مَسْجِد جَوَاثَا | |
| Жойлашуви | 25°28′11″Н 49°40′43″Э / 25.46972°Н 49.67861°Э |
| Манзил | Ал-Аҳса, Шарқий вилояти, Саудия Арабистони |
| Бинокорлик | 7[1]–16-ҳижрий (тах. 629–636[2]-милодий)—??? |
Қурилиши
Манбаларда масжиднинг дастлабки қурилган санаси милодий 628- (ҳижрий 7-)[4][1] ёки милодий 635–636-йиллар деб кўрсатилган[2][4][5]. У ерда исломдан олдин ва илк даврда яшаган Бани Абдулқайс қабиласи томонидан қурилган[1][4]. Бу масжид Шарқий вилоятида қурилган ва Исломда иккинчи жума намози ўқилган биринчи масжид эканлигига ишонилади, биринчиси Мадинадаги Пайғамбар масжидида ўқилган[1][4]. Ривоятларга кўра, Қарматлар томонидан Маккадан Қора тош ўғирланганида, 22 йилга яқин шу масжидда сақланган[3].
2007-йилдаги реставрациядан олдин масжиднинг асл иншоотининг аксарияти вайрон бўлган, кам сонли арклари сақланиб қолган эди[5][4]. Қибла деворининг марказий уяси қолган иккитасидан каттароқ бўлиб, деворнинг ташқи томондан чиқиб турган меҳроб вазифасини бажаради[6].
Яна қаранг
Манбалар
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 Абдул-Али (Аугуст 24, 2005), Жаwатҳа Мосқуэ ин дангер оф гоинг доwн, Ал-Аҳса: Жафария Неwс
- ↑ 2,0 2,1 2,2 Рогер Wоод. Ан интродуcтион то Сауди Арабиан антиқуитиэс. Депт. оф Антиқуитиэс анд Мусеумс, Министрй оф Эдуcатион, Кингдом оф Сауди Арабиа, 1975 — 151-бет. Қаралди: 2010-йил 18-октябр.
- ↑ 3,0 3,1 „Жаwатҳа Мосқуэ“. Мадаин Прожеcт. Қаралди: 2023-йил 15-ноябр.
- ↑ 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 Зами, М. Шариф „Cонсерватион оф арчитеcтурал ҳеритаге ин Сауди Арабиа: Тҳе cасе студй оф Жаwатҳа Мосқуэ“, . Вернаcулар Ҳеритаге анд Эартҳен Арчитеcтуре: Cонтрибутионс фор Сустаинабле Девелопмент (Проcеэдингс оф CИАВ 2013) (эн) Cорреиа: . CРC Пресс, 2014 — 189–193-бет. ИСБН 9781138000834.
- ↑ 5,0 5,1 Петерсон, Ж. Э.. Ҳисториcал Диcтионарй оф Сауди Арабиа (эн). Роwман & Литтлефиэлд, 2020 — ххви, 35-бет. ИСБН 978-1-5381-1980-8.
- ↑ Кинг, Геоффрей Р. Д.. Тҳе ҳисториcал мосқуэс оф Сауди Арабиа (эн). Лонгман, 1986 — 168–169-бет. ИСБН 0582783925.