Jelezinka
Железинка қишлоғи — Павлодар вилояти Железин туманининг маъмурий маркази (1935-йилдан буён). Вилоят маркази — Павлодар шаҳридан шимоли-ғарбга томон 188 км масофада, Иртишнинг ўнг ёқасида жойлашган. Аҳолиси 5,189 нафар (2012). Қишлоққа 1717-йили асос солинган.
Железинка | |
|---|---|
| қишлоқ | |
| 53°33′00″Н 75°21′00″Э / 53.55000°Н 75.35000°Э | |
| Мамлакат | Қозоғистон |
| вилоят | Павлодар вилояти |
| {{{туман_тури}}} | Железин тумани |
| Ҳукумат | |
| • Аким | Қабдулов Қайрат Қабиденович |
| Асос солинган | 1717 |
| Аҳолиси (2012) |
5 189 |
| Вақт минтақаси | УТC+6 |
| Телефон коди | +71831 [1] |
| Почта индекс(лар)и | 140400 [2] |
| Автомобил коди | С, 14 |
|
| |
Ижтимоий соҳа
Железин тумани ташкил топиши билан Железинка туман ва қишлоқ кенгашининг, 1957-йилда эса ширкатларнинг маркази бўлди. Қишлоқда мой заводи, тикиш фабрикалари, касбий-техник мактаб, умумий билим берувчи мактаблар, спорт мактаби, мусиқа мактаби, туман касалхонаси ва шифохона, кутубхоналар, маданият уйи, в.ҳ. маҳкамалар фаолият юритмоқда. Железинка орқали Павлодар — Омск автомобил йўли ўтади.
Тарих
Железин қишлоғи — Иртиш дарёси бўйида 1717-йили ташкил топди. Железин қишлоғи Сибир генерал-губернаторлигининг илк губернатори М.П. Гагариннинг раҳнамолигида ташкил этилди. 1714 — 16-йиллари Петр И фармонига биноан Иртиш даҳасига юборилган И.Д. Бухголснинг йўриғи мағлубиятидан кейин, княз Гагарин Иртиш дарёсининг бўйида янги қамаллар барпо этиш учун П.Северский ва В.Чередов бошчилигидаги экспедицияни ташкиллаштирди. Чередов Колбасинск қамали, Северский Железин шаҳрини барпо қилди. Железин шаҳри аввалида тўрт бурчакли, зангбараклар жойлаштирилган бастионлари бор кичик қамал эди. Россия ҳокимяти Зайсан кўлига, Қора Иртишга, Шарқий Туркистонга юришларнинг ҳарбий тираги мақсадида фойдаланди. 18 асрнинг 20 — 30-йилларида Железин шаҳри қозоқларни жўнғор босқинчилигидан ҳимоя қилишда катта рўл ўйнади. Иккинчидан, жойлашган ери қулай бўлганлиги сабабли Россия империяси Железин шаҳрини Ўрта жузни мастаҳкамлама қилишнинг бир тираги мақсадида фойдаланди. Шаҳар 18 асрнинг 40 — 50-йилларида қозоқ-рус, рус-жўнғор савдо алоқаларини ривожлантиришда яхши рўл ўйнади. Железин шаҳри ҳокимяти Сибир генерал-губернаторлигига, 1783-йилдан бошлаб Тўбил наместничествосига қарам бўлди. Кейин Семей, Ўсткемен, Омск шаҳарлари билан рақобатлаша олмай, оддий қишлоқ бўлиб қолди. 1868-йили Семей вилояти Павлодар уэзининг таркибига кирди.
Манбалар
Ҳаволалар
- Железин туманининг расмий сайти
- Железинке ва Железин туманининг сайти (Wайбаcк Мачине сайтида 2018-03-07 санасида архивланган)
- Сайт Централной библиотечной системи Железинского раёна[сайт ишламайди]