Кедаян аёллари, 1896-йил

Кедаянлар — Борнео оролидаги Бруней, Лабуан, Сабаҳ ва Саравакда яшовчи этник гуруҳ.

Қисқача тавсифи

Улар Даяк-Клементанларнинг кичик гуруҳига киради[1]. Улар Ислом динига амал қиладилар. Улар кедаян тилида гаплашадилар. Брунейда 30 000 га яқин, Сабаҳда 46 500 ва Саравакда 37 000 киши истиқомат қилади[2]. Сабаҳда улар асосан Сипитанг, Бофорт, Куала Пеню ва Папар шаҳарларида, Саравакда — Лавас, Лимбанг, Мири[3] шаҳарларида яшайдилар.

Келиб чиқиши

Кедаянларнинг келиб чиқиши тўлиқ аниқ эмас. Энг кенг тарқалган тахмин — бу ХВ-ХВИ-асрларда кўчиб келган Ява аҳолисининг авлодлари деган гипотеза. Борнео шимолида ва ўша пайтда Борнео шимолида кенг ҳудудларга эгалик қилган Бруней малайлари билан никоҳ орқали янги этник жамоани яратди[4][5].

Кедаян тили

Кедаян Бруней Малай тилининг лаҳжаси ҳисобланади: бу икки тилдаги луғатнинг 94% га яқини ўхшашдир[6]. Талаффуздаги асосий фарқ шундаки, Кедаян тили бошланғичга эга, аммо Бруней Малай тилида йўқ, шунинг учун Бруней Малай тилидаги Кедаян сўзи ҳутан (ўрмон) утанга мос келади. Кедаян тилида ҳам товуши йўқ, шунинг учун Бруней малай тилидаги румаҳ (уй) сўзи Кедаян умаҳига мос келади[7].

Манбалар

  1. ↑ Cарл Скуцч. Энcйcлопедиа оф тҳе Wорлд’с Миноритиэс. Роутледге, 2013. п. 781
  2. ↑ Камус Кедаян-Мелаю Мелаю-Кедаян. Беракас: Деwан Баҳаса дан Пустака Брунеи, 2006, п. хи
  3. ↑ Шив Шанкер Тиwарй, П.С. Чоудҳарй. Энcйcлопедиа Оф Соутҳеаст Асиа Анд Иц Трибес (Сет Оф 3 Волс.). Анмол Публиcатионс Пвт. Лтд, 2009
  4. ↑ Аҳмад Ибраҳим, Шарон Сиддиқуэ, Ясмин Ҳуссаин. Реадингс он Ислам ин Соутҳеаст Асиа. Сингапоре:Институте оф Соутҳеаст Асиан Студиэс, 1985, п. 312
  5. ↑ А. Суреш Cанагаражаҳ. Реcлаиминг тҳе Лоcал ин Лангуаге Полиcй анд Праcтиcе. Роутледге, 2005, п. 227
  6. ↑ Нотҳофер Б. Тҳе лангуагес оф Брунеи Даруссалам. Ин Ҳ. Стеинҳуаэр (Эд.). Паперс ин Аустронесиан Лингуистиcс. Cанберра: Аустралиан Натионал Университй, 1991, п. 151
  7. ↑ Фааҳираҳ, Р., Детердинг, Д. Тҳе пронунcиатион оф Кедаян // Соутҳ Эаст Асиа: А Мултидисcиплинарй Жоурнал, 2019, Н19, п. 78-85