Келес гил кони - Тошкентдан 25 км шим.-ғарбда, Келес дарёсининг ўнг соҳилида, Қозоғистон Республикаси ҳудудида жойлашган. 1948 йилда очилган. Тафсилий разведка ишлари 1958 йилда бажарилган. Коннинг аниқланган заҳираси 20 млн. т. 1951 йилдан очиқ карер усулида қазиб олинади. К.г .к. да фойдали казилма палеогеннинг туркистон ярусига мансуб бентонит гилмояси қатламлари бўлиб, улар олай яруси кварс қумлари устида ётади ва неоген ётқизиқлари билан қопланган. Бу ётқизиқлар уз. 6 км ва эни 2—2,5 км бўлган Қинғироқ брахиантиклинал бурмасининг қанотларини ташкил этади. Фойдали қазилма қатламларининг умумий қалинлиги 45 м. Конда бентонит гилмоясининг 3 тури мавжуд. Гилмоя қатламларининг қалинлиги 5 м дан 25 м гача. Улар бирбиридан қумтош қатламчалари билан ажралган. Гилмоянинг минерал таркибини, асосан, монтмориллонит, қисман гидрослюда ташкил этади. К.г .к. бентонитлари пармалашда ишлатиладиган юқори сифатли ювувчи суюқлик тайёрлашда, пахта ёғи ва вино маҳсулотларини оклашда адсорбент сифатида, пўлат қуйиш учун қолиплар тайёрлашда боғловчи материал сифатида, қурилишда керамзит, ғишт ва б. материаллар и.ч.да кенг қўлланади.[1]

Манбалар

  1. ↑ ЎзМЕ. Биринчи жилд. Тошкент, 2000-йил