Кошпенділер
Кошпенділер (қозоқча: Көшпенділер; таржимаси „Кўчманчилар“) — 2005-йилда чиқарилган қозоқ-франсуз филми. Филм сюжети Илёс Есенберлиннинг „Кўчманчилар“ трилогиясининг иккинчи китоби асосида яратилган[2].
| Кошпенділер | |
|---|---|
| Режиссёр(лар) | Иван Пассер, Сергей Бодров |
| Продюсер(лар) | Милош Форман, Рем Бергман, Павел Дувидзон, Рустем Ибраҳимбеков |
| Ссенарий муаллиф(лар)и |
Рустем Ибраҳимбеков |
| Ролларда | Жай Ҳернандез, Аянат Эсмагамбетова, Куно Беккер, Марк Дакаскос |
| Бастакор(лар) | Карло Силиотто |
| Оператор(лар) | Қозоқфилм, Ибрус, Труэ Сторй Продуcтион[1] |
| Дистрибютор | Тҳе Wеинстеин Cомпанй |
| Премера санаси |
2005 |
| Давомийлик | 112 дақиқа |
| Мамлакатлар |
 Қозоғистон,  Франсия,  Россия ,  АҚСҲ |
| Бюджет | $34 миллион |
Филм слогани: Ҳар бир аскар, ҳар бир халқ, ҳар бир муҳаббатнинг ўз Ватани бўлиши керак.
Сюжети
ХВИИИ асрда қозоқларнинг жоʻнғор босқинига қарши озодлик уруши олиб боради. Абилайхон бўлган Мансур кўп синовлардан ўтган йигит эди. У чинакам халқ етакчисининг машаққатли йўлини босиб ўтиши керак. Ўлимга дуч келганига қарамай, у доно ва ҳурматли инсон бўлиб қолади. Унинг асосий мақсади қозоқ халқини мана шундай оғир даврда бирлаштириш, чунки биргаликдаги саъй-ҳаракатлар билангина душманни ўз заминидан қувиб чиқариш мумкин. Қолаверса, шундай оғир даврда Мансурнинг жангчи қиз Гавҳарга нисбатан ҳис-туйғулари пайдо бўлади ва бу унинг учун жиддий синовга айланади…[3]
Ролларда
- Жай Ҳернандез — Ерали
- Аянат Есмағамбетова — Гауһар
- Куно Бекер — Әбілмансұр
- Марк Даcасcос — Шариш
- Арчиэ Као — Шаңгрек
- Жасон Сcотт Леэ — Ораз
- Ділназ Ахмадиэва — Хоша
- Тунғишбай Жаманқулов — Абілқайир
- Досқан Жолжақсинов — Қалдан Серен
- Ерік Жолжақсинов — Барақ
Фикрлар
Қозоқдек катта халқ миллат сифатида камолга етган чоғда Кошпенділердек филм билан дунёни ларзага солиши керак эди, лекин бундай бўлмади.
Ҳар нарсага қаноат қилишда давом эцак, шукрона билан қараб: „Бу ҳам шукур“, дейишимиз керак. Балки унинг фикри бор. Умумий миллий маънавиятни юксалтириш борасида мавзу нуқтаи назаридан ёмон эмас — ўзаги яхши. Лекин айтмоқчи бўлганимиз бир-биримизга айтилаётган қуруқ мақтовлар эмас, балки камчиликларимизга қайтиб, кўпчиликнинг бўғзига сингиб кетган ҳақиқатни айтишдир.
Филмда биргина ип бор дейишса, бу миллий руҳ, бу ватанпарварлик. Аблай ана шу асл фикр байроғининг кўтарувчисидир. Демак, одамлар дарров Аблайга қарашади. Афсона ва ҳақиқатни олтиндек қадрлайдиган олти алаш Аблай шахсига таъзим қилади, уни асло пастга туширишни истамайди. Шунинг учун Абилай қўшиғи икки асрдан буён айтилган бўлса ҳам эскиргани йўқ. Халқ бундан икки юз эллик йил аввал яшаган Абилай образини санъат асарларидан излайди.[4]
Манбалар
- ↑ „«Қазақфильм» Голливудтың қатысуымен «Номад» (көшпенділер) фильмінің түсірілімін бастады.“. 4-март 2016-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 24-ноябр 2022-йил.
- ↑ „«Казахфильм» при участии Голливуда начинает съемки фильма "Номады"(кочевники)“. 4-март 2016-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 17-ноябр 2010-йил.
- ↑ В старой русской транскрипсии: Аблай-хан. Данная транскрипсия принята и в русской версии филма „Кочевник“.
- ↑ „“КӨШПЕНДИЛЕР” ФИЛЬМИ КӨҢИЛДЕН ШЫҚТЫ МА?“ (қозоқча). 2022-йил 24-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 24-ноябр 2022-йил.