Kristofer Marlou
Кристофер Марло (инглизча: Чристопҳер Марлоwе; 1564-йил 26-феврал, Кентербери — 1593-йил 30-май, Дептфорд) — инглиз шоири ва драматурги. Отаси этикчи бўлган. Кембриж университетини тамомлагандан сўнг у бакалавр даражасини, кейин эса магистр даражасини олди. Диний карерасини ташлаб,1587-йилда Лондонга кўчиб ўтди. У ерда актёр бўлиб ишлаган, кейин драматургия билан шуғулланган. У атеистик ва республикачи қарашлари туфайли умрининг сўнгги йилларида махфий полиция назорати остида эди. Марлонинг биринчи „Буюк Темир“ трагедияси (1587-88) Темирнинг саҳнадаги ҳаётини кўрсатишга мўлжалланган эди. „Доктор Фаустнинг фожиали тарихи“ (1592) спектаклида сеҳргар ва олим образини кўрсатиб, динга қарши чиқди. „Эдуард ИИ“ тарихий хроникасида (1593) Марло ўз қаҳрамонларини ғалати индивидуализмдан кўра ҳаётга яқинлаштирди. Марло ёзган трагедиялар бу жанр тараққиётида янги босқич бўлди.
| Кристофер Марло | |
|---|---|
| Асл исми | инглизча: Чристопҳер Марлоwе |
| Таваллуди |
1564-йил 26-феврал Кентербери |
| Вафоти |
1593-йил 30-май Дептфорд |
| Фуқаролиги | Англия Қироллиги |
| Фаолият тури | шоир, драматург ва таржимон |
Илк ҳаёти
Кристофер Марло, 9 фарзанднинг иккинчиси ва синглиси Мери 1568-йилда вафот этганидан кейин энг катта фарзанди, Кентерберидаги поябзалчи Жон Марло ва унинг рафиқаси Кетрин, Доверлик Уилям Артурнинг қизи туғилган . У 1564-йил 26-февралда Кентерберидаги Авлиё Жорж черковида сувга чўмган (1563-йил ўша пайтдаги эски услубда ишлатилган, бу янги йилни 25-мартга белгилаган). Марлонинг туғилиши бир неча кун олдин бўлган бўлиши мумкин эди уни 1564-йил 26-апрелда Стратфорд-апон-Авонда сувга чўмган Уилям Шекспирдан икки ой каттароқ қилди[1].
14 ёшида Марло Қирол мактабида стипендия асосида ўқиган ва икки йилдан сўнг Кембриждаги Корпус Кристи коллежида талаба бўлган, у ерда ҳам стипендия орқали ўқиган ва 1584-йилда Санъат бакалаври даражасини олган. Марло мактабда ўқиганида лотин тилини ўзлаштирган , Овидий асарларини ўқиган ва таржима қилган . 1587-йилда у Франсиянинг шимолидаги Реймсдаги инглиз семинариясига, эҳтимол, Рим-католик руҳонийси сифатида тайинланишга тайёргарлик кўрмоқчи бўлгани ҳақидаги миш-мишлар туфайли университет унга Санъат магистри даражасини беришга иккиланди . Агар рост бўлса, унинг бундай ҳаракати 1585-йилда қиролича Елизавета И томонидан чиқарилган инглиз фуқаросининг Рим-католик черковига аъзо бўлишга уринишини жиноят деб ҳисоблаган қироллик фармонини тўғридан-тўғри бузган бўлар эди[2].
Европа қитъасидаги протестантлар ва католиклар ўртасидаги кенг кўламли зўравонлик олимлар томонидан протестант инглиз қироличасининг 1581-йилдан 1603-йилда вафотигача чиқарган мудофаавий католик қонунларига туртки бўлган. Марло учун даҳшатли оқибатларга қарамай. , Махфийлик кенгаши унинг номидан аралашиб, қироличага „содиқ муомаласи“ ва „яхши хизмати“ учун уни мақтаб, унинг даражаси жадвалга мувофиқ берилди . Марло хизматининг табиати Кенгаш томонидан аниқланмаган, аммо унинг Кембриж ҳукуматига йўллаган мактуби замонавий олимларнинг кўплаб тахминларини, хусусан, Марло Махфийлик кенгаши аъзоси сер Френсис Уолсингемнинг махфий агенти сифатида ишлаган деган назарияни келтириб чиқарди . Махфий Кенгаш ёзишмаларининг сақланиб қолган ягона далили уларнинг баённомаларида топилган, хат йўқолган. Айғоқчилик ҳақида ҳеч қандай гап йўқбаённомада, лекин унинг Махфийлик кенгашининг йўқолган хатининг хулосаси маъноси ноаниқ бўлиб, унда айтилишича, "Жаноб ҳазратлари Марло сифатида ишлаган шахслар „ўз мамлакати манфаатига дахлдор масалаларда қатнашганлари маъқул эмас“. у юрган ишлардан бехабардирлар". Олимлар ноаниқ сўзлар одатда ҳукумат агентларини ҳимоя қилиш учун ишлатилган деган фикрга қўшиладилар, аммо улар Марлонинг „мамлакати манфаатига тааллуқли масалалар“ аслида нима эканлиги ва улар 23 ёшли ёзувчи ўз адабий асарини бошлаганида қандай таъсир қилгани ҳақида баҳслашишда давом этмоқдалар. мартаба 1587-йилда[3].
Катталар ҳаёти ва афсонаси
Бошқа Элизабетҳларда бўлгани каби, Марлонинг катталар ҳаёти ҳақида кам нарса маълум. Унинг адабий асарларидан хулоса чиқариш мумкин бўлган нарсалардан ташқари барча мавжуд далиллар юридик ҳужжатларда ва бошқа расмий ҳужжатларда мавжуд. Бу эса бадиий ва бадиий адабиёт ёзувчиларни унинг касбий фаолияти, шахсий ҳаёти ва характери ҳақида мулоҳаза юритишдан тўхтата олмади. Марло кўпинча жосус, жанжалчи ва бид’атчи, шунингдек, „сеҳргар“, „дуэллист“, „тамаки истеъмолчиси“, „қалбаки пул сотувчи“ ва " ракеҳелл " сифатида тасвирланган. Ж.А.Дауни ва Констанс Курияма янада даҳшатли тахминларга қарши баҳслашишган бўлса-да, одатда эҳтиёткор ЖБ Стеане шундай деди: „Элизабет давридаги бу барча миш-мишлар ва айбловларни рад этиш бемаъни кўринади“. Унинг 1587-йилдан 1593-йилгача бўлган қисқа умрини тушуниш учун кўп нарса ёзилган, жумладан: унинг қирол томонидан рухсат этилган жосусликда иштироки; унинг атеист деб овоз чиқариб эълон қилиши; унинг шахсий ва, эҳтимол, бир жинсли жинсий манфаатлари; ва унинг ўлими билан боғлиқ ҳайратланарли ҳолатлар.
Манбалар
- ↑ Эрне, Лукас, (2005) "Биограпҳй, Мйтҳограпҳй, анд Cритиcисм: Тҳе Лифе анд Wоркс оф Чристопҳер Марлоwе, " Модерн Пҳилологй, Вол. 103, Но. 1, Университй оф Чиcаго Пресс (Аугуст 2005), пп. 28-50.
- ↑ Фор а фулл трансcрипт, сеэ Петер Фарей’с Марлоwе паге (Wайбаcк Мачине сайтида 2015-06-22 санасида архивланган) (Ретриэвед 30 Април 2015).
- ↑ Ничолл (1992), сс. 246–248.