Кюри (Cи белгиси) дастлаб 1910-йилда аниқланган СИ бўлмаган радиоактивлик бирлигидир. Ўша пайтда “Натуре” журналида эълон қилинган хабарга кўра, у Пер Кюри шарафига номланиши керак эди, лекин ҳеч бўлмаганда баъзилар томонидан кўриб чиқилган. Мари Скłодоwска-Кюри шарафига, ва кейинги адабиётларда иккаласи учун ҳам номланган.

У дастлаб "бир грамм радий (элемент) билан мувозанатдаги радий эманациясининг миқдори ёки массаси" деб та'рифланган, аммо ҳозирда аниқроқ о'лчовлардан со'нг 1 Cи секундига 3.7×1010 парчаланиш сифатида аниқланади. 226Ра фаоллиги (унинг о'зига хос фаоллиги 3.66×1010 Бқ/г ). 1975 йилда Ог'ирликлар ва о'лчовлар бо'йича Бош конференция сонияда битта ядровий парчаланиш сифатида белгиланган беккерелга (Бқ) СИ фаолият бирлиги сифатида расмий мақом берди. Шунинг учун:1 Cи = 3.7×1010 Бқ = 37 ГБқ

Миллий Стандартлар ва Технологиялар Институти (НИСТ) ва бошқа органлар уни доимий равишда қо'ллашни ма'қул ко'рмаган бо'лса-да, кури ҳали ҳам Америка Қо'шма Штатларида ва бошқа мамлакатларда ҳукумат, саноат ва тиббиётда кенг қўлланади. Кюрини дастлаб белгилаб берган 1910 йилги йиг'илишда уни 10 нанограмм радийга (амалий миқдор) тенглаштириш таклиф қилинди. Аммо Мари Кюри дастлаб буни қабул қилгач, фикрини о'згартирди ва бир грамм радийни талаб қилди. Бертрам Болтвуднинг со'зларига ко'ра, Мари Кюри "ҳар қандай нарсанинг чексиз даражада кичик [а] миқдори учун "кюри" номидан фойдаланиш мутлақо номақбулдир" деб о'йлаган.

Бир кюрийга мос келадиган радиоактив парчаланишда чиқарилган қувватни парчаланиш энергиясини тахминан 5,93 мВт/МеВ га ко'пайтириш ё'ли билан ҳисоблаш мумкин. Радиотерапия аппаратида сезий-137 ёки кобалт-60 каби тахминан 1000 Cи радиоизотоп бо'лиши мумкин. Радиоактивликнинг бу миқдори бир неча дақиқага яқин масофада, ҳимояланмаган та'сир қилиш билан сог'лиқ учун жиддий та'сир ко'рсатиши мумкин. Радиоактив парчаланиш заррачали нурланиш ёки электромагнит нурланишнинг тарқалишига олиб келиши мумкин. Ба'зи заррачалар чиқарадиган радионуклидларнинг оз миқдорини ҳам исте'мол қилиш о'лимга олиб келиши мумкин. Масалан, ютилган полоний-210 учун о'ртача о'лим дозаси (ЛД-50) 240 мCи; тахминан 53,5 нанограмм. Гарчи, ядровий тиббиётда электромагнит чиқарадиган радионуклидларнинг милликурий миқдори мунтазам равишда қўлланади. Одатий инсон танасида тахминан 0,1 мCи (14 мг) табиий равишда учрайдиган калий-40 мавжуд. 16 кг углеродни о'з ичига олган инсон танасида тахминан 24 нанограм ёки 0,1 мCи углерод-14 бо'лади. Булар биргаликда инсон танасида жами тахминан 0,2 мCи ёки секундига 7400 емирилишга олиб келади (асосан бета-парчаланишдан, ба'зилари эса гамма-парчаланишдан).

Адабиётлар

  1. Рутҳерфорд, Эрнест (6 Оcтобер 1910). "Радиум Стандардс анд Номенcлатуре". Натуре. 84
  2. Фраме, Паул (1996). "Ҳоw тҳе Cуриэ Cаме то Бе". Ҳеалтҳ Пҳйсиcс Соcиэтй Неwслеттер. Арчивед фром тҳе оригинал он 20 Марч 2012. Ретриэвед 3 Жулй 2015.
  3. Делаcроих, Д. (2002). Радионуcлиде анд Радиатион Протеcтион Дата Ҳандбоок 2002. Радиатион Протеcтион Досиметрй, Вол. 98 Но. 1: Нуcлеар Течнологй Публишинг. п. 147.