1899-йилда Лаура Дуланто

Лаура Эстҳер Родрíгуэз Дуланто (1872 йил 18 октябр – 1919 йил 6 июл) – Перудаги биринчи аёл шифокор[1].

У Перуда университетга кирган биринчи аёл сифатида тарихда ўз ўрнини мустаҳкамлади ва тиббиёт соҳасида кўплаб ютуқларга эришди.

Ҳаёти ва оиласи

Лаура 1872 йил 18 октябрда Супе шаҳрида (ўша пайтда Чанcай тумани, ҳозирги Лима) туғилган. У ота-онаси Марcело Родрíгуэз ва Cристина Дуланто оиласида вояга етган[2].

Асосий та’лимини тугатгач, ота-онаси билан бирга Лимага кўчиб келади. У бу ерда бошланғич та’лимни якунлаган ва ота-онасининг та’лим идоралари билан олиб борган узоқ ва машаққатли ҳаракатлари натижасида Махсус Ҳай’ат олдида даврий имтиҳонлар топшириш ҳуқуқини олган. Шу тариқа, у 1892 йил май ойида Перуда университетга кирган биринчи аёл бўлган[1].

1899 йилда у Тиббиёт бакалаври унвонини олди. Охир-оқибат, 1900 йил 25 октябрда Сан Марcос университети Тиббиёт факултетида шифокор ва жарроҳ сифатида расмийлаштирилган[1][3].

Эквадордан келган Инéс Гуиделине ҳам ўша мактабда ўқиган бўлса-да, унинг ҳеч қандай диплом олгани тасдиқланмаган.

Касбий фаолияти

Лаура гинекология соҳасида ихтисослашган ва бу мавзуда кўплаб илмий мақолалар чоп этган, жумладан тухумдон кисталари ва бачадон миёмлари бўйича тадқиқотлар. Шу билан бирга, у туберкулёз касаллиги бўйича ҳам изланишлар олиб борган ва 1913 йилда бўлиб ўтган Олтинчи Пан-Америка Тиббиёт Конгрессида ма’руза қилган.

У Нормал мактабида, Лиcео Фаннингда, Конвентларида та’лим берган ва ўз амалиётини олиб борган. Шунингдек, у Шифокорлар мактабини ташкил қилган ва шахсан Анатомя, Физиология ва Гигиена курсларини олиб борган[1].

1910 йилда Перува ва Эквадор ўртасидаги чегаравий можароларнинг кучайиши ортидан у Аёллар Ватанпарвар Уюшмасини ташкил қилган ва Ҳарбий касалхонани жиҳозлаш учун жарроҳлик асбоб-ускуналарини ҳадя қилган.

Ўлими

Лаура Эстҳер Родрíгуэз Дуланто узоқ давом этган касалликдан сўнг 1919 йил 6 июлда Лимада вафот этган.

Мероси

Унинг ташаббуси Перуда бошқа аёлларга йўл очди. 1906 йилда Жулиа Иглесиас Перуда биринчи фармацевтик дипломини олган. Кейинги аёл шифокор эса Мариа Мерcедес Cиснерос бўлиб, 1929 йилда диплом олган.

2018 йил 18 октябрда, унинг 146-йиллиги муносабати билан Гоогле Гоогле Доодле чиқариб, унга ҳурмат кўрсатди[4].

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 Дíаз, Ҳécтор (2007 йил июн). "Примера мéдиcа перуана, Дра. Лаура Эстҳер Родрíгуэз Дуланто (1872 - 1919)" (эс). Аналес де ла Фаcултад де Медиcина 68 (2): 181–184. дои:10.15381/аналес.в68и2.1229. 
  2. ↑ Лóпез, Алберто. [ҳттпс://элпаис.cом/элпаис/2018/10/18/cиэнcиа/1539849760_173424.ҳтмл „Лаура Эстҳер Родрíгуэз Дуланто, Перунинг биринчи университет қизлари ва жарроҳ шифокори“] (эс). Эл Паíс (2018-йил 18-октябр). Қаралди: 2019-йил 5-апрел.
  3. ↑ Ловежой, Э.П.. Дунё аёл шифокорлари. Маcмиллан, 1957. 
  4. ↑ [ҳттпс://доодлес.гоогле/доодле/лаура-эстҳер-родригуэз-дулантос-146тҳ-биртҳдай/ „Лаура Эстҳер Родрíгуэз Дуланто нинг 146-йиллиги“]. Гоогле (2018-йил 18-октябр).

Адабиётлар

Салаверрй Осwалдо Гарcíа ва Густаво Делгадо Маталлана (2000). ХХ аср Перу тиббиёт тарихи, 1-жилд, 1278–1279-бетлар. Салаверрй Осwалдо Гарcíа ва Густаво Делгадо Маталлана (2000). ХХ аср Перудаги тиббиёт тарихи. УНМСМ. Валcáрcел Эспарза, Cарлос Даниэл (1981). Сан Марcос университети тарихи (1551–1980). Каракас: Миллий Тарих Академияси.