Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Lingvistik masala

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya

Лингвистик масала – лингвист фаолиятини моделяция қиладиган масала, уни ечиш учун масалада келтирилган тилларни билиш шарт эмас (барча керакли маълумотлар масаланинг шартларида битилган)[1]. Ҳар хил тур ва кўринишларга эга. Кўпинча бу масалани ечувчига нотаниш тилдан/га текстни таржима қилиш ва улар орасидаги мувофиқликни аниқлашдир.

Тўлақонли лингвистик масала деб масала шартлари ёзилган тилни билишдан бошқа ҳеч қанақа қўшимча билимларни талаб қилмайдиган лингвистик мавзудаги масалани дейидилар.

Мунтазам мактаб ўқувчилари орасида олимпиадалар отъказилади ва у ерда уларга айнан шунақа масалаларни ечиш таклиф қилинади[2].

Масаланинг намунаси

А Б C Таржима
даķиķа дакика дака дақиқа
раъс кичwа роš бош
дафтар дафтари махберет дафтар
šамс жуа šэмеš қуёш
нафс моё нефеš қалб
хабар хабари хадаšа хабар
риğл мгуу регел оёқ
wизāра wизара мисрад вазирлик

Бу масала битирувчи синфлар орасида лингвистика ва математика бўйича ХИИ Москва анъанавий олимпиадасида битирувчи синфларга берилган эди, уни В. А. Терентев таёрлаган.

А, Б ва C тилларда бир хил маънога эга сўзлар берилган. Маълумки, иккита тилнинг келиб чиқиши битта, учинчиси эса уларга қардош эмас. Қардош тилларни топинг.

У шундай ечилади. Олдин ечувчи Б ва C тилларида берилган сўзлардан ўхшаш сўзлар деярли йўқлигини пайқайди. Демак, ёки А ва Б қардош, ёки А ва C. А ва Б тилларида „дақиқа“, „хабар“, „вазирлик“ сўзлари бир. А ва Cда – „бош“, „қуёш“, „қалб“, „оёқ“. Тушунарлики, иккита тил учун умумий бўлган қадимий тилда „дақиқа“, „вазирлик“ каби тушумчалар йўқ эди, лекин бош ва оёқни билдирувчи сўзлар бор эди. Демак, А ва C тиллари қардош. Аслида А – араб тили, Б-суаҳили, арабчага қардош эмас, лекин унинг кучли таъсирига учраган, C эса – иврит, араб тилига қардош ва унинг таъсирига учрамаган.

Манбалар

  1. ↑ ҳттп://элементй.ру/проблемс?тҳеме=25197
  2. ↑ архив нусхаси, 2016-01-20да асл нусхадан архивланди, қаралди: 2016-01-17