Loa loa
Лоа лоа (кўз қурти) – одам паразити бўлиб, Ончоcерcидаэ оиласи, Филариоидеа кичик оиласи, Спирурида турига мансуб нематода типидаги қурт (юмалоқ қуртлар) ҳисобланади. Тери ости ёғ тўқималарида паразитлик қилади ва лоиасис ҳасталигини келтириб чиқаради. Инсон танасининг тўқималари бўйлаб ҳаракатланади ва у кўзларга етиб боради. Шунинг учун у „кўз қурти“ норасмий номи билан ҳам аталади. Паразит Ғарбий ва Марказий Африкада эндемик ҳисобланади ва бошқа мамлакатларга тарқалиши мумкин. Пашша ва чивинлар бу паразитни олиб юради деб ҳисоблашади. Одам паразитларнинг оралиқ хўжайини бўлган от чивинлари чақиши ҳисобига лоиасис билан касалланади.
| Лоа лоа | ||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ||||||||||||||
| Биологик классификация | ||||||||||||||
| ||||||||||||||
Клиник манзараси
Вояга етган (макрофилариаэ) нематодаларга охшаш бўлган ташқи кўринишга, оқ рангга эга. Эркаклар узунлиги 30-35 мм ва ёғонлиги тахминан 0,4 мм, урғочиларни узинлиги 40-70 мм ва ёғонлиги 0,5 мм га этади. Қобиқ билан қопланган личинкалар (миcрофилариаэ) узунлиги эса бор йўғи 300 микронни ташкил қилади.
Тарқалиши
Бу қуртлар фақат Ғарбий ва Марказий Африкада учрайди. Уларнинг диапазони 10° шимолий кенглик ва 5° жанубий кенглик билан чегараланган, яъни Конго, Габон, Чад, Судан, Жанубий Судан, Марказий Африка Республикаси, Камерун, Нигерия ва Ангола шимолидаги ҳудудларда учрайди.
Яшаш тарзи
Лоа лоа паразит ҳаёт тарзини олиб боради, хўжайинларининг тери ости ёғ тўқималарида паразитлик қилади. Инсон-ташувчисининг танаси бўйлаб ҳаракатлари давомида у кўзнинг оқ қисмига етиб боради ва шу билан характерли кон'юнктивитни келтириб чиқаради.
Хожайин турлари
Паразит нафақат инсонларнинг, балки Африка одамсимон маймуннинг айрим турларни[1] тўқималарида паразитлик қилади. Масалан: бурғулаш (Мандриллус леуcопҳаэус), анубис бабунлари (Папио анубис) ва ҳуссар маймунлари (Эрйтҳроcебус патас)[2] киради. тажрибада исботланганки кемирувчиларнинг баъзи турлари – масалан, мўғул гербилини (Мерионес унгуиcулатус) ҳам юқтиришга қодир эканлиги[2].
Яна қаранг
- Британниcа энциклопедиясидаги мақола.
- Спиэгел Онлине Геҳеимнисволле Wурмкранкҳеит: Тропенмедизинер wоллен Лоа Лоа Энтрäцелн[1]
Манбалар
- ↑ Рамиро Моралес-Ҳожас: Молеcулар сйстематиcс оф филариал параситес, wитҳ ан эмпҳасис он гроупс оф медиcал анд ветеринарй импортанcе, анд иц релеванcе фор эпидемиологй. Инфеcтион, Генетиcс анд Эволутион 9 (5), Септембер 2009; С. 748—759.
- ↑ 2,0 2,1 C. Д. Маcкензиэ, Р. Р. Сусwилло, Д. А. Денҳам: Сурвивал оф Лоа лоа фоллоwинг трансплантатион фром дриллс (Мандриллус леуcопҳаэус) инто жирдс (Мерионес унгуиcулатус): параситологй анд патҳологй. Трансаcтионс оф тҳе Роял Соcиэтй оф Тропиcал Медиcине анд Ҳйгиэне 76 (6), 1982; С. 778—782.