Lomefloksatsin
Ломефлоксацин — ИИ авлод фторхинолонлар гуруҳига кирувчи кенг спектрли микробларга қарши бактерицид дори воситаси. 2012-йилдан бошлаб у ҳаётий зарур ва энг муҳим дорилар рўйхатига киритилган[1].
Фармакологик таъсири
Фторхинолонлар гуруҳига кирувчи кенг таъсир спектрига эга бўлган микробларга қарши бактерицид восита. Бактерияларнинг суперспиралланишга жавоб берадиган ДНК-гираза ферментига таъсир кўрсатади, унинг тетрамери билан компелкс ҳосил қилади (гиразанинг А2В2 суббирлиги) ва ДНК репликцияси ва транскрипсиясини бузади, бу эса микроб ҳужайрасининг ўлимига олиб келади. Бета-лактамаза ишлаб чиқарувчи қўзғатувчилар ломефлоксациннинг активлигига таъсир қила олмайди. Грамманфий аэроб микроорганизмларга нисбатан актив: Cитробаcтер диверсус, Энтеробаcтер cлоаcаэ, Эсчеричиа cоли, Ҳаэмопҳилус инфлуэнзаэ, Клебсиэлла пнеумониаэ, Морахелла cатаррҳалис, Протеус мирабилис, Псеудомонас аэругиноса (фақат сийдик чиқариш йўллари инфексиялари учун); граммусбат аэроб микроорганизмлар: Стапҳйлоcоccус сапропҳйтиcус; 2 мкг/мл бўлган минимал бостирувчи консентрация дақуйидаги микроорганизмларга нисбатан актив (аммо бу микроорганизмлар келтириб чиқарган инфексияларда клиник самарадорлиги тқатъий назорат остидаги тадқиқотларда ўрганилмаган): граммусбат аэроб микроорганизмлар: Стапҳйлоcоccус ауреус (жумладан метициллинга чидамли штаммлар), Стапҳйлоcоccус эпидермидис (жумладан метициллинга чидамли штаммлар); грамманфий аэроб микроорганизмлар: Аэромонас ҳйдропҳила, Cитробаcтер фреундии, Энтеробаcтер аэрогенес, Энтеробаcтер аггломеранс, Ҳаэмопҳилус параинфлуэнзаэ, Ҳафниа алвеи, Клебсиэлла охйтоcа, Клебсиэлла озаэнаэ, Морганелла моргании, Протеус вулгарис, Провиденcиа алcалифаcиэнс, Провиденcиа реттгери, Серратиа лиқуэфаcиэнс, Серратиа марcесcенс; бошқа микроорганизмлар: Легионелла пнеумопҳила. Препаратга чидамли: стрептококкнинг А, Б, Д ва Г гуруҳлари, Стрептоcоccус пнеумониаэ, Псеудомонас cепаcиа, Уреапласма уреалйтиcум, Мйcопласма ҳоминис ва анаэроб бактериялар. Мйcобаcтериум туберcулосис ҳужайра ичида ҳам, ҳужайра ташқарисида ҳам жойлашганда таъсир кўрсатаверади, уларнинг организмдан чиқиб кетиш вақтини қисқартиради, инфилтратларнинг тезроқ сўрилиб кетишини таъминлайди. Кўпчилик микроорганизмларга паст консентрацияда таъсир кўрсатади (90% штаммларни йўқ қилишга қодир консентрация одатда 1 мкг/мл дан кўп бўлмайди). Резистентлик кам холларда ривожланади.
Фармакокинетикаси
Абсорбсияси – 95-98%; озиқ-овқат истеъмоли сўрилишни 12% га камайтиради. ТCмах – 0,8-1,5 соат. 100 мг ни оғиз орқали юборишдан кейин Cмах 0,8 мкг/мл, 200 мг – 1,4 мкг/мл, 400 мг – 3-5,2 мкг/мл ни ташкил қилади. Овқатланиш Cмах ни 18% га камайтиради ва ТCмах ни 2 соатгача оширади. Плазмадаги Cсс 48 соатдан кейин аниқланади. Плазма оқсиллари билан боғланиши 10% ни ташкил қилади. Ломефлоксацин органлар ва тўқималарга яхши кириб боради, бу ерда унинг концентрацияси плазмадагидан 2-7 баравар юқори бўлган. Препаратнинг кичик бир қисми метаболитларнни ҳосил қилиш учун метаболланади. Т1/2 – 8-9 соат; ўртача буйрак клиренси – 145 мл/мин. Кекса беморларда плазма клиренси 25% га камаяди. Креатинин клиренси (CC) 10-40 мл/мин/1,73 м² га камайиши билан Т1/2 ортади. Буйраклар томонидан 70-80% каналча секрецияси орқали чиқарилади (асосан ўзгармаган ҳолда, 9% – глюкуронидлар шаклида, 0,5% – бошқа метаболитлар шаклида); ичак орқали – 20-30%.
Қўллашга кўрсатмалар
Эсчеричиа cоли, Клебсиэлла пнеумониаэ, Протеус мирабилис (грам-манфий, спора ҳосил қилмайдиган, факултатив анаэроб бактериялар) ёки Стапҳйлоcоccус сапропҳйтиcус (коагулаза-манфий сийдик йўлларининг стафилококк инфексиясининг кенг тарқалган агенти) келтириб чиқарадиган асоратланмаган сийдик йўлларининг инфексиялари. Эсчеричиа cоли, Клебсиэлла пнеумониаэ, Протеус мирабилис, Псеудомонас аэругиноса, Cитробаcтер диверсус ёки Энтеробаcтер cлоаcаэ сабаб бўлган мураккаб сийдик йўлларининг инфекциялари. Трансректал простата биопсияси , трансуретрал жарроҳлик пайтида сийдик йўллари инфексияларининг олдини олиш. Ҳаэмопҳилус инфлуэнзаэ ёки Морахелла cатаррҳалис томонидан келиб чиққан сурункали бронхитнинг кучайиши. Ўпка туберкулёзи (комплекс терапиянинг бир қисми сифатида): кенг казеоз-некротик тўқималарнинг шикастланиши, яллиғланишнинг аниқ ўзига хос бўлмаган компоненти, микобактерияларнинг рифампицингга чидамлилиги ёки рифампициннинг ёмон қабул қилиниши.
Қўллаш мумкин бўлмаган ҳолатлар
Юқори сезувчанлик (шу жумладан бошқа фторхинолонларга ҳам), ҳомиладорлик, лактация, 18 ёшгача (скелетнинг шаклланиши ва ўсиши даврида).
Эҳтиёткорлик билан
Мия атеросклерози, эпилепсия ва эпилептик синдромли марказий нерв системасининг бошқа касалликлари , ҚТ оралиғининг узайиши, гипокалиэмия, ИА синф антиаритмик дориларни (хинидин, прокаинамид) ва ИИИ синфни (амиодарон, соталол) бир вақтда қўллаш.
Дозалаш режими
Ичишга (овқатланишдан қатъий назар кўп суюқлик билан ичиш керак), кунига 1 марта. Даволашнинг дозаси ва давомийлиги касалликнинг оғирлигига ва патогеннинг сезгирлигига боғлиқ. Аёлларда ичак таёқчаси туфайли асоратланмаган систит : 3 кун давомида кунига 400 мг. Клебсиэлла пнеумониаэ, Протеус мирабилис ёки Стапҳйлоcоccус сапропҳйтиcус туфайли асоратланмаган систит : 10 кун давомида кунига 400 мг. Сийдик чиқариш йўлларининг мураккаб инфексиялари: 14 кун давомида кунига 400 мг. Сурункали бронхитнинг кучайиши: 14 кун давомида кунига 400 мг. Сийдик чиқариш йўллари инфекцияларини олдини олиш : трансректал простата биопсияси билан – процедурадан 1-6 соат олдин бир марта 400 мг; трансуретрал жарроҳлик – операциядан 2-6 соат олдин бир марта 400 мг. Сил касаллиги: 400 мг/кун, 14-28 кун ёки ундан кўп. CC 30 мл/мин дан кам бўлган ва гемодиализдаги беморларда бошланғич доза кунига 400 мг ни ташкил қилади, кейин эса кунига 200 мг гача камаяди.
Ножўя таъсирлари
- Овқат ҳазм қилиш тизимидан: кўнгил айниши, қусиш, оғиз қуриши, гастралгия, қорин оғриғи, диарея ёки ич қотиши, метеоризм, псевдомембраноз энтероколит, дисфагия, тил рангининг ўзгариши, иштаҳа йўқолиши ёки булимия, таъм бузилиши, жигар трансаминазалари фаолигининг ошиши.
- Асаб тизимидан: чарчоқ, безовталик, астения, бош оғриғи, бош айланиши, ҳушидан кетиш, уйқусизлик, галлюцинациялар, конвулсиялар, гиперкинез, тремор, парестезия, асабийлашиш, ташвиш, депрессия, қўзғалиш.
- Сийдик таносил тизимидан: гломерулонефрит, дизурия, полиурия, анурия, албуминурия, уретрадан қон кетиши, кристаллурия, гематурия, сийдик тутилиши, шиш; аёлларда – вагинит, лейкорея, ҳайзлар оралиғида қон кетиши, оралиқ сохасида оғриқ, вагинал кандидоз; эркакларда – орхит, эпидидимит.
- Моддалар алмашинуви системаси томондан: гипогликемия, подагра.
- Таянч-ҳаракат тизимидан: артралгия, васкулит, икроножний мушакларининг тортишишлари , белда ва кўкракда оғриғ.
- Қон яратиш органлари ва гемостатик тизим томонидан: ошқозон-ичак тракти органларидан қон кетиши, тромбоцитопения, пурпура, фибринолизнинг кучайиши, бурундан қон кетиши, лимфаденопатия.
- Нафас олиш тизимидан: нафас қисилиши, бронхоспазм, йўтал, балғамнинг юқори даражада секрецияси, гриппга ўхшаш аломатлар.
- Сезги органлари томонидан: кўришнинг хиралашиши, қулоқларда оғриқ ва шовқин, кўзларда оғриқ.
- Юрак-қон томир тизими томонидан: қон босимининг пасайиши, тахикардия, брадикардия, экстрасистолия, аритмия, юрак етишмовчилиги ва стенокардия ривожланиши, ўпка артерияси тромбоэмболияси, миёкардиёпатия, флебит.
- Аллергик реаксиялар: қичишиш, торвоқ, фотосенсибилизация, ёмон сифатли экссудатив эритема (Стивенс-Жонсон синдроми).
- Ҳомилага таъсири: тажрибада фетотоксик таъсир (артропатия) аниқланган.
- Бошқалар: кандидоз, терлашнинг кучайиши, титроқ, ташналик, суперинфекция.
Дозани ошириб юбориш
Даволаш: қусишни қўзғатиш ёки ошқозонни ювиш, адекват гидратация, симптоматик даволаш. Дозани ошириб юборишда гемо- ва перитонеал диализ самарасиз (3% дан камроғи чиқарилади).
Махсус кўрсатмалар
Жигар сирозида дозалаш режимини коррексиялаш талаб қилинмайди (буйрак функсияси нормал бўлганда). Даволаш даврида қуёш нури узоқ вақт таъсир қилишидан ва сунъий ултрабинафша нурланишидан фойдаланишдан қочиш керак (кечқурун қабул қилиш ултрабинафша нурланишига реаксия ҳавфини камайтиради). Фотосенсибилизациянинг биринчи белгиларида (тери сезгирлигининг ошиши, куйиш, гиперемия, шиш, пуфакшалар пайдо бўлиши, тошма, қичишиш, дерматит) ёки юқори сезувчанлик, нейротоксиклик намоён бўлиши (қўзғалиш, конвулсиялар, титроқлар, фотофобия, ҳушнинг бузилиши, токсик психозлар, галлюцинациялар) да даволаш тўхтатилади. Даволаш даврида транспорт воситаларини ҳайдаш ва бошқа диққатни жамлашни ва психомотор реакциялар тезлигини оширишни талаб қиладиган потенциал ҳавфли ишларни бажаришда эҳтиёт бўлиш керак.
Ўзаро таъсири
Изониазиднинг фармакокинетикасига таъсир қилмайди. Теофиллин, кофеин билан ўзаро таъсир қилмайди. Оғиз орқали антикоагулянтларнинг фаоллигини оширади ва НЯҚВнинг токсиклигини оширади. Ломефлоксацинни қабул қилишдан 4 соат олдин ва кейин 2 соат ичида антасидлар ва сукралфат қабул қилинмаслиги керак (улар билан хелат ҳосил қилади, бу унинг биомавжудлигини пасайтиради). Сил билан оғриган беморларни даволашда ломефлоксацин изониазид, пиразинамид, стрептомицин ва этамбутол билан биргаликда қўлланади (рифампицин билан комбинациялаш тавсия этилмайди – антагонизм мавжуд). Каналча секрециясини блоклайдиган дорилар ломефлоксациннинг буйраклар орқали чиқарилишини секинлаштиради. Пенициллинлар, сефалоспоринлар, аминогликозидлар, ко-тримоксазол, метронидазол билан ўзаро қаршилик йўқ. Минерал қўшимчалари бўлган витаминлар ломефлоксацинни қўллашдан 2 соат олдин ёки 2 соатдан кейин қўлланилиши керак.
Эслатмалар
- ↑ {{Веб манбаси}} андозасидан фойдаланишда
сарлавҳа=параметрини белгилашингиз керак. „{{{титле}}}“ (ҳтмл).