Mahmud Shabestariy

Маҳмуд Шабестарий ёки Маҳмуд Шабастарīй (форсча: محمود شبستری‎‎‎; 1288–1340) ХИВ асрнинг энг машҳур форс^[1]^[2]^[3] сўфий шоирилардан бири бўлган^[4].

Ҳаёти ва ижоди

Шабестарий 1288-йилда (ҳижрий 687-йил) Табриз яқинидаги Шабестар шаҳрида туғилган ва у ерда таҳсил олган^[5]. У Ибн Арабийнинг рамзий терминологиясини чуқур ўзлаштирган. У ўз ижодини мўғуллар истилолари даврида ёзган.

Унинг энг машҳур асари Махфий гулшан (Гулшан-и Роз) номли тасаввуфий матн бўлиб, тахминан 1311-йилда қофиядош байтлар (маснавий) шаклида ёзилган. Бу шеър 15 та саволдан иборат бўлиб, Рух ал-Дин Амир Ҳусайн Ҳаравий (1318-йилда вафот этган) томонидан „Табризнинг сўфий адиблари“га йўлланган сўфий метафизикаси ҳақидаги саволларга жавобан битилган^[6]. Шунингдек, бу асар Франçоис Берниэр ўзининг европалик дўстларига тасаввуфни тушунтиришда асосий манба бўлган (Леттре сур ле Қуиэтисме дес Индес; 1688).

Бошқа асарлари орасида Бахт-саодат китоби (Саодатнома) ва Оламлар Парвардигори маърифати ҳақидаги яқин ҳақиқат (Ҳаққ ал-яқин фи маърифат рабб ал-ъаламīн) бор. Биринчи асар хафиф баҳрида ёзилган, нисбатан кам танилган шеърий дурдона ҳисобланади, иккинчиси эса унинг ягона насрий асаридир^[7].

Яна қаранг

Манбалар

↑ Леонард Леwисоҳн, C. Шаcкле, „ʻАṭṭāр анд тҳе Персиан Суфи традитион: тҳе арт оф спиритуал флигҳт“, И. Б. Таурис, 2006. п. 40
↑ Жон Роберцон, „Фире анд лигҳт: ан офф-роад сеарч фор тҳе спирит оф Год“, Cелестиал Арц, 2006. п. 206: „Тҳе греат тҳиртеэнтҳ-cентурй Персиан Суфи поэт Маҳмуд Шабистари“
↑ Гаи Эатон, „Ислам анд тҳе дестинй оф ман“, СУНЙ Пресс, 1985. п. 53: "Аccординг то тҳе Персиан поэт Маҳмуд Шабистари: „Тҳе Абсолуте ис со накедлй аппарент то манъс сигҳт тҳат ит ис нот висибле“
↑ Леwисоҳн (1995) п. 8
↑ Леwисоҳн (1995) п. 1
↑ Леwисоҳн (1995) п. 21
↑ Леwисоҳн (1995) п. 24/39

Адабиётлар

Леонард Леwисоҳн, Беёнд Фаитҳ анд Инфиделитй. Cрузон Пресс. 1995 ИСБН 0-7007-0343-8
Э. Г. Броwне, Литерарй Ҳисторй оф Персиа. (Тўрт жилд, 2 256 саҳифа ва йигирма беш йиллик меҳнат). 1998. ИСБН 0-7007-0406-Х
Жан Рйпка, Ҳисторй оф Ираниан Литературе. Реидел Публишинг Cомпанй. 1968 ОCЛC 460598. ИСБН 90-277-0143-1
Франçоис Берниэр, Леттре сур ле Қуиéтисме дес Индес асари ичида: Ҳистоире дес Оуврагес дес Саванс, муҳаррир Анри Базнаж де Бовалй, 1688-йил сентябр.
де Бруижн, Ж.Т.П. (1991). "Маḥмūд Б. ʿАбд ал-Карīм б. Яḥйā С̲ҳ̲абистарī". ин Босwортҳ, C. Э.. Энcйcлопаэдиа оф Ислам. Волуме ВИ: Маҳк–Мид (2нд нашри). Леиден: Э. Ж. Брилл. 72–73 б. ИСБН 978-90-04-08112-3. ҳттпс://референcеwоркс.бриллонлине.cом/энтриэс/энcйcлопаэдиа-оф-ислам-2/маҳмуд-б-абд-ал-карим-б-яҳя-шабистари-СИМ_4800.
Леwисоҳн, Леонард „Кеç Мўғуллар ва илк Темурийлар даврида тасаввуф: ‘Алоъ ал-Давла Симноний (в. 736/1326)дан Шоҳ Қосим Анвор (в. 837/1434)гача“, . Мўғуллардан кейинги Эрон. Блоомсбурй Публишинг, 2019 — 177–211-бет. ИСБН 978-1788315289.

Ҳаволалар

[1] Леонард Леwисоҳн, C. Шаcкле, „ʻАṭṭāр анд тҳе Персиан Суфи традитион: тҳе арт оф спиритуал флигҳт“, И. Б. Таурис, 2006. п. 40

[2] Жон Роберцон, „Фире анд лигҳт: ан офф-роад сеарч фор тҳе спирит оф Год“, Cелестиал Арц, 2006. п. 206: „Тҳе греат тҳиртеэнтҳ-cентурй Персиан Суфи поэт Маҳмуд Шабистари“

[3] Гаи Эатон, „Ислам анд тҳе дестинй оф ман“, СУНЙ Пресс, 1985. п. 53: "Аccординг то тҳе Персиан поэт Маҳмуд Шабистари: „Тҳе Абсолуте ис со накедлй аппарент то манъс сигҳт тҳат ит ис нот висибле“

[4] Леwисоҳн (1995) п. 8

[5] Леwисоҳн (1995) п. 1

[6] Леwисоҳн (1995) п. 21

[7] Леwисоҳн (1995) п. 24/39

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]