Ziyosfera

Mahnaz Afkhami

Маҳназ Афкҳами(1941-йил 14-январда туғилган) — эронлик аёллар ҳуқуқлари фаоли, 1976—1978-йилларда Эрон Вазирлар Маҳкамасида ишлаган.

Меҳназ Эбраҳими
Шахсий маълумотлари
Таваллуди 1941-йил 4-январ
Керман Эром империяси
Сиёсий партияси
Турмуш ўртоғи Гҳолам Реза Афкҳами
Болалари 1
Таълим Университй оф Cолорадо (МА)

У Аёллар Таълим Ҳамкорлиги (WЛП) асосчиси ва президенти, Эрон тадқиқотлари жамғармаси[1] ижрочи директори ва Эроннинг инқилобдан олдинги ҳукуматида аёллар ишлари бўйича собиқ вазир[2]. 1979-йилдан бери АҚШда қувғинда яшайди.

Аёллар мақомини оширишга қаратилган бир қанча халқаро ноҳукумат ташкилотларига асос солган[3]. Афкҳами 1970-йиллардан бери аёллар ҳуқуқлари ҳимоячиси бўлиб келади[4]. У халқаро хотин-қизлар ҳаракати, аёлларнинг инсон ҳуқуқлари, аёллар ва технология, мусулмонлар кўп бўлган жамиятларда аёлларнинг мақоми ҳамда демократлаштиришда аёлларнинг иштироки каби мавзуларда маърузалар ўқиган ва кўплаб китоб ва мақолалар нашрлар этган. Унинг китоблари бир неча тилларга таржима қилинган ва халқаро миқёсда тарқатилган[5][6].

Фаоллик

17 ёшида Афкҳами касаба уюшмасига аъзо бўлиб, иш берувчи уни вақтинча ишдан бўшатиб, олган таътилига пул тўламаслик учун уни қайта ишга олганида, унинг ишчи сифатидаги ҳуқуқлари бузилганлигидан норози бўлди[7].

1975-йилда Афкҳамидан Эрон ҳукуматига кирган ва аёллар ишлари вазири бўлган[2]. Бу лавозим Эронда илгари бўлмаган ва бундай лавозимни эгаллаган ягона шахс Франсуа Жиру эди.

2001-йилда Афкҳами аёлларни ўз оилаларида, жамиятларида ва мамлакатларида етакчи бўлишга ундаш учун „А Леадершип Траининг Ҳандбоок фор Wомен“[8] номли китобини нашр этди. Китоб 20 тилга таржима қилинган. 2010-йилда у "Леадинг то Аcтион : А Политиcал Партиcипайион Ҳандбоок фор Wомен" китобини нашр этди[9].

Афкҳами ва унинг синглиси Фараҳ Абраҳими 2005-йилда ПБС телеканалининг Дестинатион Америcа сериалида суратга тушишган. Афкҳами Хотин-қизлар ишлари вазири бўлганида, унинг синглиси шоҳ Муҳаммад Ризо Паҳлавийни тахтдан ағдаришни талаб қилувчи талабалар ҳаракатининг етакчиси эди[10].

Гендер тенглиги

1969-йилда, Эрон Миллий университетида адабиёт профессори ва инглиз тили кафедраси мудири сифатида Эронга қайтиб келганидан икки йил ўтиб, Афкҳами Университет аёллари уюшмасига асос солган. 1970-йилда у Эрон аёллар ташкилоти (WОИ) бош котиби бўлди[11]. У ўша ерда ўн йил қолиб, шу вақт ичида эронлик аёллар ҳуқуқлари учун ишлаган[12]

Афкҳами аёллар ишлари вазири бўлганида, Эрон қонунчилиги аёлларга ажралиш бўйича тенг ҳуқуқлар берган; никоҳнинг энг кам ёшини ошириш; аёлларни туғруқ таътиллари ва бола парвариши билан таъминлаш 1967-йилги оила қонунлари асосида ёзилган[12][13]..

Афкҳами Эроннинг Оилани режалаштириш ва фаровонлик олий кенгаши аъзоси, Керман университети ва Фараҳ аёллар университети васийлик кенгашида ишлаган[14].

Нутқлари (танланган)

Чикагодаги глобал ишлар бўйича кенгаш, сайлов 2016 ва глобал аёллар ҳаракати (Wайбаcк Мачине сайтида 2020-11-26 санасида архивланган), Чикаго, ИЛ (2016-йил 1-ноябр)

Рузвелт институти, Аёллар ва қизларнинг кўтарилиш конференцияси (Wайбаcк Мачине сайтида 2022-05-22 санасида архивланган), Ню-Ёрк, Ню-Ёрк (2014-йил 11-сентябр) (Модератор: ЛаШаwн Р. Жефферсон Фарида Шаҳид ва Жоселин Олкотт билан)

Ню-Ёркнинг Cреативе Алтернативес, " CАНЙ Семинар Сериэс: Леадинг то Чанге: Элиминатинг Агаинст Зўравонлик (Wайбаcк Мачине сайтида 2019-09-08 санасида архивланган) " (1-ноябр, 2013-йил)

Аёллар конференциясини 2013-йил, Президент сессияси: Аёлларга нисбатан зўравонликни тугатиш (Wайбаcк Мачине сайтида 2019-04-30 санасида архивланган), Куалалумпур, Малайзия (2013-йил 29-май) (Модератор Шерин Эл Феки Гари Баркер, Лакшми Пури, Оранге-Нассау маликаси Мабел билан)

Фортуне (журнал) " Энг кучли аёллар конференцияси " 2011, Лагуна Нигел, Калифорния (3-5 октябр, 2011-йил)

Биография

Маҳназ Афкҳами 1941-йилда Эроннинг Керман шаҳрида туғилган. Унинг болалиги Эроннинг Керман шаҳрида, шиа мусулмонларининг катта оиласида ўтган. У 11 ёшида онаси отаси билан ажрашди ва улар АҚШга кўчиб кетишди. Кейинчалик у Сан-Франсиско университети ва Боулдердаги Колорадо университетида ўқиди[12].

1967-йилда Маҳназ Эрон Миллий университетида адабиётдан дарс бериш учун Эронга қайтиб келди. У ерда 1978-йилгача ишлаган. Ўшандан бери у Америка Қўшма Штатларида Мерилендда турмуш ўртоғи Ғулом Ризо Афхами билан бирга истиқомат қилади. Уларнинг бир ўғли ва икки набираси бор[12].

Библиография

Афкҳами аёлларнинг ҳуқуқлари, мусулмон аёллари, шунингдек, Эрон аёллар ҳаракати ҳақида кўплаб мақола ва китоблар нашр этган.

Китоблар

  • 2015-йил Тенгликдан ташқари: Инсон ҳуқуқлари ҳимоячилари учун қўлланма (ҳаммуаллифлик), Аёллар таълим ҳамкорлиги, Бетҳесда, Мериленд
  • 2012-йил Зўравонлик устидан қозонилган ғалабалар: Аёллар ва қизлар хавфсизлигини таъминлаш (ҳаммуаллифлик), Аёллар таълим ҳамкорлиги, Бетҳесда, Мериленд
  • 2010-йил Ҳаракатга йўл: Аёллар учун сиёсий иштирок бўйича қўлланма (ҳаммуаллифда), Аёллар таълим ҳамкорлиги, Бетҳесда, Мериленд
  • 2002-йил Меҳрибон жамият томон (муҳаррир), Аёллар таълим ҳамкорлиги, Бетҳесда, Мериленд
  • 2001-йил Танлов сари етакловчи: Аёллар учун етакчиликни ўргатиш бўйича қўлланма (ҳаммуаллифликда), Аёллар таълим ҳамкорлиги, Бетҳесда, Мериленд
  • 1998-йил Хавфсиз ва хавфсиз: мусулмон жамиятларида аёлларга нисбатан зўравонликка барҳам бериш (ҳаммуаллиф), Опа-сингиллик глобал институти, Бетҳесда, Мериленд
  • 1997-йил Мусулмон аёллари ва иштирок этиш сиёсати (Эрик Фридл билан биргаликда таҳрирланган), Сйраcусе Университй Пресс, Сиракуза, Ню-Ёрк
  • 1996-йил Ҳуқуқларимизни даъво қилиш: Мусулмон жамиятларида аёлларнинг инсон ҳуқуқлари бўйича таълим бўйича қўлланма (Ҳалеҳ Вазири билан ҳаммуаллифлик), Опа-сингиллик глобал институти, Бетҳесда, Мериленд
  • 1995-йил Эътиқод ва эркинлик: Мусулмон дунёсидаги аёлларнинг инсон ҳуқуқлари, Сйраcусе Университй Пресс ва ИБ Таурис
  • 1994-йил Эронда аёллар ва ҳуқуқ (1967-1978) (кириш билан тўплам), Эроншунослик фонди аёллар маркази
  • 1994-йил Сургундаги аёллар, Виржиния университети нашриёти
  • 1994-йил Бўрон нигоҳида: Инқилобдан кейинги Эрондаги аёллар (Эрик Фридл билан таҳрирланган), Сйраcусе Университй Пресс ва ИБ Таурис
  • 1992-йил Эрон: Коллеждан олдинги қўлланма (Шарлотта Олбрайт билан), Эрон тадқиқотлари жамғармаси
  • 1978-йил „Эрон университети аёллари учун аёлларни ўрганиш дастури учун ўқув режаси ва материаллари ҳақида эслатма“

Мақолалар (танланган)

  • „Эронда аёллар, ҳуқуқлар ва хавфсизлик“, (немис ва инглиз тилларида) Дер Тагесспиэгел, Берлиндаги Америка Академияси, 2008-йил сентябр.
  • „Ўтиш ҳуқуқлари: ХХИ асрни шакллантирадиган аёллар“, вақти-вақти билан маъруза № 7, Ривожланишдаги аёллар ҳуқуқлари ассоциацияси, 2002-йил октябр.
  • Ижтимоий тадқиқотларда „Инсон хавфсизлиги: суҳбат“. Янги мактаб, Ню-Ёрк: жилд. 69, № 3, 2002-йил куз.
  • „Бизнинг умумий инсоний қадриятларимиз“, " Алоқада ", Вашингтондаги аёллар, Лос-Анжелес ва Оринж округи, 2001-йил апрел, 8-жилд. № 4.
  • „Анъана ва замонавийлик чорраҳасида: шахсий фикр“, САИС шарҳи, Жонс Хопкинс университети нашриёти, 2000-йил ёз-куз, жилд. ХХ, № 2.
  • „Пекин ва мусулмон аёллар“, Мусулмон сиёсати ҳисоботида, Ташқи алоқалар кенгаши: 1995-йил ноябр/декабр.
  • Форс тилида: „Эволюцион сиёсат ва инқилобий ўзгариш“, Иран Намеҳ, (1997-йил ёзи). „Эроннинг замонавий шеъриятида замонавийлик нима“, Жаҳон Энди, Теҳрон, 1972. „Ҳайкунинг замонавий Америка шеъриятига таъсири“, Жаҳан Ноw, Теҳрон, 1971-йил.

Манбалар

  1. ↑ „Стафф | Фоундатион фор Ираниан Студиэс“. Фоундатион фор Ираниан Студиэс. 2012-йил 17-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2013-йил 9-март.
  2. ↑ 2,0 2,1 Жеcкс, Ниcки. „'И Wас Иран'с Ласт Министер'“. ББC Wорлд Сервиcе (2009-йил 19-август). Қаралди: 2010-йил 22-апрел.
  3. ↑ Ҳилл, Марй Анн. „Интернатионал Wомен'с Ригҳц Адвоcате Маҳназ Афкҳами то Спеак ат Wеллеслей Cоллеге Април 6“. Wеллеслей Cоллеге Оффиcе фор Публиc Аффаирс (2005-йил 5-апрел). 2011-йил 15-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 22-апрел.
  4. ↑ Латҳам, Жудитҳ. „Wомен'с Леарнинг Партнершип'с Гоал Ис то Эмпоwер Wомен, Сайс Пресидент оф тҳе Организатион“. ВОА Неwс (2008-йил 11-июн). 2012-йил 10-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 22-апрел.
  5. ↑ „Маҳназ Афкҳами - Иран“. Wорлд Пеопле'с Блог. 2017-йил 28-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 23-апрел.
  6. ↑ „Леадинг То Чоиcес Мануалс“. Wомен'с Леарнинг Партнершип. 2009-йил 27-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 23-апрел.
  7. ↑ Афкҳами, Гҳолам Реза. Занун-э Иран, 1357-1342: Мосаҳебеҳ ба Маҳназ Афкҳами (Wомен, Стате, анд Соcиэтй ин Иран 1963-1978: Ан Интервиэw wитҳ Маҳназ Афкҳами). Бетҳесда, МД: Фоундатион фор Ираниан Студиэс, 2003. 
  8. ↑ „Леадинг то Чоиcес: А Леадершип Траининг Ҳандбоок фор Wомен“. 2018-йил 10-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 9-август.
  9. ↑ „Леадинг то Аcтион: А Политиcал Партиcипатион Ҳандбоок фор Wомен“. 2018-йил 10-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 9-август.
  10. ↑ „ПБС Дестинатион Америcа: Систерс Маҳназ анд Фараҳ фром Иран“. 2022-йил 9-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 9-август.
  11. ↑ Ҳансен, Лиане. „Эхеcутед Бут Нот Форготтен: Иран'с Фаррокҳроо Парсай“. НПР (2009-йил 23-август). Қаралди: 2010-йил 22-апрел.
  12. ↑ 12,0 12,1 12,2 12,3 Афкҳами, Гҳолам Реза. Занун-э Иран, 1357-1342: Мосаҳебеҳ ба Маҳназ Афкҳами (Wомен, Стате, анд Соcиэтй ин Иран 1963-1978: Ан Интервиэw wитҳ Маҳназ Афкҳами). Бетҳесда, МД: Фоундатион фор Ираниан Студиэс, 2003. 
  13. ↑ Аҳмади Кҳорасани, Ноушин. „Тҳе Фате оф тҳе Фамилй Протеcтион Лаw“. Тҳе Феминист Счоол (2008-йил 14-октябр). 2009-йил 5-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 22-апрел.
  14. ↑ „Спеcиал Меэтинг оф Wомен Министерс оф Cултуре: Кейноте Спеакер Биограпҳй“. Спеcиал Меэтинг оф Wомен Министерс оф Cултуре - Рейкжавик 2005. 2012-йил 6-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 22-апрел. 
"https://new.ziyosfera.uz/ziyo/Mahnaz_Afkhami" dan olindi