Мариа Элисабетҳ Франзиска Жосепҳа Тҳересе вон Баерн[1] — Виттелсбах сулоласидан чиққан Бавария маликаси, Бавария шаҳзодаси Франснинг қизи ва малика Изабелла Антония фон Круа, Бавария қироли Людвиг ИИИ нинг набираси; Орлеан-Браганса шаҳзодаси Педро Анриканинг турмуш ўртоғи, Бразилия тахтига даъвогар.

Биографияси

Мариа Элисабетҳ 1914-йил 9-сентябрда Мюнхеннинг Нимфенбург саройида, Бавария Қироллигида туғилган. Малика Бавария шаҳзодаси Франс ва малика Изабелла Антония фон Круа оиласида биринчи қиз ва иккинчи фарзанд бўлди. Отаси томонидан у охирги Бавария қироли Людвиг ИИИ ва Австрия арчгерсогиняси Мариа Терезанинг невараси, онаси томондан эса Карл Алфред, Дюк фон Круа ва Аренберг маликаси Людмила эди. Унинг катта акаси Людвиг, укаси Россо ва учта синглиси бор эди: Алдегунда Мариа, Элеонора Мариа ва Доротея.

Қиз Биринчи Жаҳон уруши бошида туғилган. Унинг барча қариндошлари, шу жумладан отаси ҳам фронтда жанг қилган. Маликанинг болалиги ва ёшлиги Германиядаги уруш ва беқарорлик-йилларига, шунингдек, Германия штатларида монархия тузумини ағдарган 1918-йилги инқилобга тўғри келди. Вояга етгунга қадар Мариа Элисабетҳ Венгриянинг Сарвар шаҳридаги бувиси Мариа Терезанинг мулкида ўсган. 1930-йилда Бавария қироллик уйи Баварияга қайтди. Уларга инқилобдан кейин мусодара қилинган катта миқдордаги мулк ва турар-жойлар қайтарилди.

Адолф Ҳитлер ҳокимият тепасига келгач, малика амакиси валиаҳд шаҳзода Рупрехт фюрернинг душманига айланди. Бутун оила Италияга кетишга мажбур бўлди. Рупрехтнинг иккинчи хотини, валиаҳд малика Антония ва уларнинг болалари нацистлар томонидан асирга олинган, қолган оила аъзолари чет элга саёҳат қилишга муваффақ бўлишган. Тез орада оила озод қилинди, аммо Антониянинг соғлиғи кескин ёмонлашди ва у тўққиз-йилдан сўнг Швейсарияда вафот этди. Мери Элисабетҳ ота-онаси берган таълимни олди; унга расм чизиш ҳам ўргатилган. Малика анъанавий Бавария санъати — чинни бўяш бўйича мутахассисга айланди.

Никоҳи

1937-йил 19- августда Мариа Элисабетҳ Орлеан-Браганса императорлик уйининг икки бўлимидан бирининг бошлиғи ва тахтга даъвогар бўлган Бразилия шаҳзодаси Педро Анрикага турмушга чиқди. У шаҳзода Луис д’Орлеан-Браганза ва Бурбон-Сицилия маликаси Мариа ди Грациянинг ўғли, Бразилиянинг охирги императори Педро ИИ нинг невараси эди. Тўй Нимфенбург саройининг ибодатхонасида бўлиб ўтди.

Дастлаб, эр-хотин Франсияда яшаган. Педро Анрике Бразилияга кўчиб ўтишга бир неча бор уриниб кўрди, бироқ унга киришга рухсат берилмади. 1945-йилда улар Бразилияга қайтишга муваффақ бўлишди ва у ерда Рио-де-Жанейродаги Грао Пара саройида яшашни бошладилар. 1951-йилда улар Паранадаги Жакарезино шаҳрига кўчиб ўтишди ва 1964-йилгача яшашди. 1965-йилда оила Васорасга кўчиб ўтди.

1981-йилда шаҳзода Педро Анрике вафот этди. Мери Элисабетҳ Рио-де-Жанейрода яшаган. У турмуш қурганидан кейин қизлари истиқомат қилган Бавария ва Белгияга ташриф буюрди. 2004-йилда малика ўзининг 90 ёшини нишонлади, унда кўплаб қариндошлари ва болалари иштирок этди. Бу воқеа Бразилия матбуотида ва катта экранларда ёритилган. Мери Элисабетҳ 2011-йил 14-майда 96 ёшида вафот этди.

Фарзандлари

Орлеан-Браганза шаҳзодаси Педро Энрике билан турмуш қурган Мариа Элисабетҳ ўн икки фарзанд дунёга келтирди:

  • Шаҳзода Луис Гастан Мариа Хосе Пиу (1938-йил 6-июн — 2022-йил 15-июл) — Бразилия тахти учун ҳозирги икки даъвогардан бири, турмуш қурмаган, фарзанди йўқ.
  • Шаҳзода Эудес Мариа Ранери Педро Хосе (1939-йил 8-июн — 2020-йил 13-август[2]), 1966-йилда император тахтидан воз кечди. Икки марта турмуш қурган. Биринчи хотини — Ана Мариа Мораэс ва Баррос 1967-1976-йиллар, ажрашган, икки фарзанд. Иккинчи хотини — Марседес Невес да Рожа, уларнинг тўрт фарзанди бор:
    • Луи Орлеан-Браганза (1969-йилда туғилган) — биринчи никоҳдан
    • Анна Орлеан-Браганса (1971-йилда туғилган) — биринчи никоҳдан
    • Эудес Орлеан-Браганза (1977-йилда туғилган) — иккинчи турмушидан
    • Антоинетте Орлеанс-Браганса (1979-йилда туғилган) — иккинчи турмушидан, Марианинг эгизак синглиси
    • Мариа Орлеан-Браганза (1979-йилда туғилган) — иккинчи турмушидан, Антуанеттанинг эгизак синглиси
    • Гай Орлеан-Браганза (1984-йилда туғилган) — иккинчи турмушидан
  • Шаҳзода Бертран Мариа Хосе Пиу Януарио (1941-йил 2-февралда туғилган) — Бразилия император шаҳзодаси (1981 -йилдан), турмуш қурмаган, фарзандлари йўқ.
  • Малика Изабелла Мариа Хосепҳа Энриэта Франсиска (1944-йил 5-апрел — 2017-йил 5-ноябр), ҳеч қачон турмушга чиқмаган, фарзанди йўқ
  • Шаҳзода Педро де Алкантара Энрике Мариа Мигел Габриэл Рафаэл Гонзага (1945-йил 1-декабрда туғилган) — 1972-йилда император тахти ҳуқуқидан воз кечди. 1974-йилда Мариа де Фотима де Ласерда Рожа билан турмуш қурган, беш фарзанди бор
    • Мариа Орлеан-Браганза (1975-йилда туғилган)
    • Мариа Каролина Орлена-Браганза (1978-йилда туғилган)
    • Габриэл Хосе Орлеан-Браганка (1980-йилда туғилган)
    • Мариа де Фотима Орлеан-Браганка (1988-йилда туғилган)
    • Мариа Мануэлла Орлеан-Браганза (1989-йилда туғилган)
  • Шаҳзода Фернандо Динис Мариа Хосе Мигел Габриэл Рафаэл Гонзага (1948-йил 2-февралда туғилган), 1975-йилда император тахтидан воз кечган. Шунингдек, 1975-йилда у Мариа де Граçа Баэра де Араужога уйланди, уч фарзанди бор
    • Изабел Мариа Орлеан-Браганза (1978-йилда туғилган), 2009-йилдан бери граф Александр зу Столберг-Столбергга уйланган, икки фарзанди
    • Мариа да Глория Орлеан-Браганка (1982-йилда туғилган)
    • Луи Орлеан-Браганза (1984-йилда туғилган)
  • Шаҳзода Антонио Жоãо Мариа Хосе Хорхе Мигел Габриэл Рафаэл Гонзага (1950-йил 24-июнда туғилган — 2024-йил 8-ноябр), 1981-йилда малика Кристина де Лигнега турмушга чиқди (ишлаб чиқариш 1955). Эр-хотиннинг тўрт фарзанди бор эди:
    • Педро Луис (1983-2009), самолёт ҳалокатида вафот этди
    • Амелиа де Фотима Орлеан-Браганка (1984-йилда туғилган)
    • Рафаэл Орлеан-Браганза (1986-йилда туғилган)
    • Габриэлла Орлеан-Браганза (1989-йилда туғилган)
  • Малика Элеонора Мариа Жосепҳа Роса Филиппа Мигел Габриэла Рафаэла Гонзага (1953-йил 20-майда туғилган). 1981-йилда шаҳзода Мишел де Лигне (1951-йилда туғилган) турмушга чиқди, икки фарзанди бор.
  • Шаҳзода Франсиско Мариа Хосе Рассо Мигел Габриэл Рафаэл Гонзага (1955-йил 6-апрелда туғилган), 1980-йилда тахтга ўтиришдан воз кечди. У 1980-йилдан бери Клаудия Регина Кодинё билан турмуш қурган ва уч фарзанди бор:
    • Мариа-Исабелла Орлеан-Браганза (1982-йилда туғилган)
    • Мариа-Тереза Орлеан-Браганза (1984-йилда туғилган), Мариа Элеоноранинг эгизак синглиси
    • Мари-Элеонора Орлеанс-Браганза (1984-йилда туғилган) — Мари-Терезнинг эгизак синглиси
  • Шаҳзода Алберто Мариа Хосе Жоãо Мигел Гарбриэл Рафаэл Гонзага (1957-йил 23-июнда туғилган), 1980-йилда тахтга ўтиришдан воз кечди. 1983-йилдан бери Марица Рибас Бокел билан турмуш қурган, тўрт фарзанди бор
    • Педро-Алберто Орлеан-Браганка (1988-йилда туғилган)
    • Мариа Беатрис Орлеан-Браганза (1990-йилда туғилган)
    • Анна Тереза Орлеан-Браганза (1995-йилда туғилган)
    • Антонио Алберто Орлеан-Браганза (1997-йилда туғилган)
  • Малика Мариа Тереза Алдегунде Луиза Хосефа Микаэла Габриэла Рафаэла Гонзага (1959-йил 14-июлда туғилган), 1995-йилда турмушга чиққан Жан Хессел де Ёнг, бир ўғил
    • Рояуми-Уни де Зҳонга (1997-йил т.)
  • Малика Мариа Габриэла Доротҳеа Исабелла Жосепҳа Миcаэла Габриэла Рафаэла Гонзага (1959-йил 14-июлда туғилган), у 2003-йилда Теодор Сенна де Ҳангриа Мачадога уйланган, 2005-йилда ажрашган.

Мукофотлар

  • Авлиё Елизавета ордени
  • Тереза ордени
  • Юлдузли хочнинг энг олижаноб ордени
  • Авлиё Жоржнинг Константин ордени, буюк хоч
  • Малта ордени

Манбалар

Ҳаволалар