Валиев Мансур Масгутович (1950-йил 6-декабр, Нукус Ўзбекистон ССР – совет ва рус ҳарбий раҳбари. 2003—2005-йилларда – Россия ФСБ чегара хизмати бошлиғининг биринчи ўринбосари бўлган[1].

Мансур Валиев
Таваллуди 1950-йил 6-декабр (1950-12-06) (75 ёш)
Фуқаролиги Rossiya
Касби Ҳарбий раҳбар

Оиласи ва таълими

Соибиқ офицер оиласида туғилган. Миллати татар. Ўн йиллик мактабни тугатгач, СССР Вазирлар Совети ҳузуридаги КГБнинг Москва олий қўмондонлик чегара билим юртига ўқишга кирган. 1972-йилда ўқишни тамомлаб, Ўрта Осиё чегара округига хизматга жўнатилган.

Фаолияти

1972-йилда Керкинск чегара отрядининг Давид Ярошевский номидаги отряди бошлиғининг ўринбосари этиб тайинланган. 1972-йилдан 1977-йилгача М. В. Валиев томонидан қўлга олинган чегара ноқонуний кесиб ўтувчиларга қарши бир неча бор курашган. 1977-йилда унинг пости энг яхши деб топилган шу тариқа Валиев М. В. Фрунзе ҳарбий академиясига кириш учун тест синовларидан ўтиш ҳуқуқини қўлга киритган.

Академияни тугатгач, Ўрта Осиёга, Термиз чегара отрядига Айваж участкаси коменданти лавозимига юборилган. Валиев жойлашган жойда одамларнинг чегарани кесиб ўтишига имкон берадиган иккита – Ҳайратон ва Айвадж назорат пунктлари бўлган. Капитан Валиев мас’ул бўлган ҳудудда бирорта ҳам ҳужумга йўл қўйилмаган. Ушбу вазифаларни бажаргани учун ҳудуд коменданти Валиев „Шон-шараф белгиси“ ордени билан тақдирланган.

1981-йилда отряд бошлиғининг биринчи ўринбосари этиб тайинланган ва Афғонистон Демократик Республикасидан жанговар топшириқларни бажариш учун жўнатилган ҳарбий хизматчилар тайёрланаётган ўқув марказига раҳбарликка юборилган.

1984-йилда Афғонистоннинг Мозори Шариф шаҳрида жойлашган 1-дала оператив гуруҳи бошлиғи этиб тайинланган.

1985-йилда Серах чегара отряди штаб бошлиғи этиб тайинланган.

Афғонистондан қўшинлар олиб чиқилгунга қадар Валиев Қизил Байроқли Москва чегара отрядининг бошлиғи (1987) бўлган ва муддатидан олдин полковник ҳарбий унвонига сазовор бўлган (1989).

1991-йилда полковник Валиев Транс-Байкал чегара округи штаб бошлиғи этиб тайинланган ва бу лавозимда 1994-йилгача фаолият юртиган[2].

1995-йилда генерал-маёр Валиев Россия Федерал чегара хизматининг Туркманистондаги тезкор гуруҳи бошлиғи сифатида Марказий Осиёга, Ашхободга юборилган. Россия ва Туркманистон чегарачиларининг биргаликдаги саъй-ҳаракатлари билан Афғонистондан наркотик моддаларни олиб ўтиш йўлларини тўсиб қўйган ва ишончли чегара хавфсизлиги тизимини йўлга қўйган.

1998-йилда генерал-лейтенант Валиев Транс-Байкал чегара округи қўмондони этиб тайинланганлиги сабабли Читага кўчиб ўтган. Чегара соҳасидаги хизматлари учун у шахсий қурол билан тақдирланган ва „Россия Федерациясининг хизмат кўрсатган чегара қўриқчиси“ фахрий унвони билан тақдирланган. 2002-йилда у Узоқ Шарқ минтақавий чегара бошқармаси бошлиғи этиб тайинланган[3]. 2003-йилда Федерал Чегара хизматини хавфсизлик идоралари тизимига интеграция қилиш жараёни жадал давом этган, генерал-полковник Валиев Россия ФСБ Чегара хизмати раҳбарининг биринчи ўринбосари этиб тайинланган. Валиев бу лавозимда уч йил давомида хизмат қилган. 2005-йил кузида хизмат сафаридан келгач, у касалхонага ётқизилган, шундан сўнг унинг расмий фаолиятини давом эттиришнинг иложи бўлмаган. 2005-йилдан бери нафақада.

Манбалар