Margarete Zuelzer
Маргарете Ҳедwиг Зуэлзер (1877-йил 2-феврал – 1943-йил 29-август) – немис биологи ва зоологи бўлиб, протозоаларни ўрганишга оид тадқиқотлар олиб борган.
| Маргарете Зуэлзер | |
|---|---|
|
1902-йил Зуэлзер Гейделбергдаги ёзги семестр талабалик вақтида | |
| Таваллуди | 2-феврал 1877-йил |
| Вафоти |
29-август 1943-йил (66 ёшда) Нидерландия,Вестерборк конслагери |
| Фуқаролиги | Герман |
| Таълими | |
| Унвони | ПҳД (1904) |
Ҳаёти
Маргарете Зуэлзер яҳудий тўқимачилик ишлаб чиқарувчиси Жулиус Зуэлзер (1838-1889) ва Ҳенриэтте нéэ Фриэдлаэндернинг (1852-1931) қизи эди. У Берлин университети ва Ҳеиделберг университетиларида табиий фанлар бўйича таҳсил олган. Маргарете Ҳедwиг Зуэлзер Германиядаги университетда расман ўқиган аёлларнинг биринчи авлодидан бири эди[1]. Айниқса, илм-фанни ўрганиш ўша пайтларда аёл учун шунчалик ноодатий эдики, Зуэлзер ўз профессорларининг ҳар биридан уларнинг дарсларида қатнашиш учун махсус рухсат олишга мажбур бўлди[2]. Зуэлзер 1904-йилда протозоа Диффлугиа урcеолата Cартер бўйича диссертацияси билан докторлик диссертациясини ёқлаган[3]. Бу уни Ҳеиделберг университетида докторлик даражасини қўлга киритган 37-аёл ва унинг табиий фанлар факултетида докторлик даражасини қўлга киритган олтинчи аёл ҳисобланарди[4].
1907-йилда Маргарете Ҳедwиг Зуэлзер Берлиндаги сув тозалаш марказида ёрдамчи лавозимида ишлади. 1916-йилда Зуэлзер Император соғлиқни сақлаш вазирлигида (Каисерличес Гесундҳеицамт), кейинчалик Рейх соғлиқни сақлаш вазирлигида (Реичсгесундҳеицамт) ишлашни давом эттирди[5]. 1919-йилдан кейин у Берлин-Даҳлемдаги Протозоа лабораториясини бошқарган ва доимий равишда маслаҳат кенгашидаги кам сонли, баъзан ягона аёллардан бири бўлиб ишлаган[1].
1926-йилдан 1929-йилгача у Голландия ҳукумати томонидан Нидерландия Шарқий Ҳиндистонни, хусусан Бали, Суматра ва Явада „Wеил касаллиги“ бўйича тадқиқот олиб боришга таклиф қилинган[1]. У ерда Маргарете Зуэлзер немис-голланд биологи Уилҳелм Счüффнер билан дўстлашди[1].
Унинг таниқли рассом синглиси Гертруд Зуэлзер 1942-йил сентабр ойида ҳибсга олинди ва Швейцариядан Германияга қочиб кетиш уриниш муваффақияциз якунланганидан кейин Тҳересиэнстадтга юборилди. Маргарита овқат эвазига Гертрудга кийим-кечаклар ва рангли қаламлар юборади. Гертруда бу қаламлар билан бошқа маҳбусларнинг портретларини чизади. Синглиси Гертруд тирик қолишига Маргаретнинг жўнатмалари сабаб қилиб кўрсатади[6][7].
1943-йилнинг апрел ойида Маргарете Зуэлзер Амстердамдаги яҳудийларнинг геттосига кўчиб ўтишга мажбур бўлди. 21-май куни у Вестерборк конслагерига юборилди. Депортация қилинишидан олдин унинг дўсти ва ҳамкасби Вилгелм Шуффнер у учун махсус лавозим топишга уринган[5]. Маргарете Ҳедwиг Зуэлзер 1943-йил 23-август куни 66 ёшида Вестерборк конслагерида очликдан вафот этди[2][5][8].
2012-йилда Берлиндаги Эичкампстрассе 108да унинг хотирасига Столперстеин („қоқилган тош“) қўйилди, бу унинг шаҳардаги сўнгги қароргоҳи эди[8].
-
Империя соғлиқни сақлаш бошқармаси боғида, 1926-йил куз фасли. Маргарете Зуэлзер (ўртадан), Вилгелм Шюффнер (чапдан иккинчи) ва Пол Уленхут (ўнгдан учинчи)
-
Гертруд ва Маргарете Зуэлзер (тахминан 1930-йил)
-
Зуэлзер хотирасига Берлиндаги Эичкампстрассе 108да Столперстеин
Манбалар
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 „Зуэлзер / Столперстеин-Инитиативе Берлин Сиэдлервереин Эичкамп / Берлин, Чарлоттенбург“. www.сиэдлунг-эичкамп.де. Қаралди: 2016-йил 7-июн.
- ↑ 2,0 2,1 Вогт, Аннетте Б. (1 Марч 2009). "Маргарете Зуэлзер". Жеwиш Wомен: А Cомпреҳенсиве Ҳисториcал Энcйcлопедиа. Жеwиш Wомен'с Арчиве. ҳттп://жwа.орг/энcйcлопедиа/артиcле/зуэлзер-маргарете. Қаралди: 7 Жуне 2016.
- ↑ Библиограпҳиэ Дер Деуцчен Натурwиссенсчафтличен Литтератур (Герман). Герман Буреау оф Интернатионал Библиограпҳй, 1904.
- ↑ Университäцарчив Ҳеиделберг, Сигн. Ҳ-В-5/2
- ↑ 5,0 5,1 5,2 Богданов, Франзиска „Дас Лебен wирд андерс счауэн нач диэсер Счреcкензеит“. Иссуу 40–41. Жеwиш Мусеум Берлин (2015). Қаралди: 2016-йил 7-июн.
- ↑ Блоч, Мах. „Гертруд унд Маргарете Зуэлзер: Зwеи Счwестерн им Ҳолоcауст.“ Асчкенас 2014; 24(1):195–213.
- ↑ Страссманн, W. Паул. Тҳе Страссманнс: Сcиэнcе, Политиcс анд Мигратион ин Турбулент Тимес (1793–1993) (эн). Бергҳаҳн Боокс, 15 Жуне 2008. ИСБН 9781845454166.
- ↑ 8,0 8,1 Вогт, Аннетте. „Ин Мемориам: Маргарете Зуэлзер. (Wайбаcк Мачине сайтида 2016-08-20 санасида архивланган)“ 9 Фебруарй 2012. Аccессед 7 Жуне 2016.
Адабиётлар
- Блоч, Мах. „Гертруд унд Маргарете Зуэлзер. Зwеи Счwестерн им Ҳолоcауст.“ Асчкенас, Вол. 24 (2014), Иссуэ 1, пп. 195–214.
- Богданов, Франзиска. „Дас Лебен wирд андерс счауэн нач диэсер Счреcкенсзеит. Дер Начласс вон Гертруд унд Маргарете Зуэлзер им Жüдисчен Мусеум Берлин.“ Жоурнал оф тҳе Жеwиш Мусеум Берлин. Волуме 13 (2015), пп. 40–41.