Mariya Polivanova
Мария Семёновна Поливанова (русча: Мария Семёновна Поливанова; 1922-йил 24-октабр 1942-йил 14-август) Иккинчи жаҳон уруши давридаги совет мергани. 1942-йил 14-августда немис аскарлари қуршовида қолганда у ва ҳамкасби Наталя Ковшовада фақат иккита граната қолган эди, улар ўзларини ва немис аскарларига қўшиб портлатиб юборадилар. Жасорати учун у ва Ковшова 1943-йил 14-февралда вафотидан кейин Совет Иттифоқи Қаҳрамони унвони билан тақдирландилар[1].
Поливанова 1922-йил 24-октабрда Наришкино қишлоғида ишчи рус оиласида туғилган. Спас-Конино шаҳридаги мактабнинг саккизинчи синфини тугатгач, у колхозда ўқишни бошқарган. Нове Горки қишлоғига (ҳозирги Москва вилояти, Королев шаҳрида жойлашган) кўчиб ўтгач, у заводда буюртма столида ишлади. 1940-йил январ ойида у Москвадаги Миллий авиация технологиялари институтининг пайвандлаш бўлимида котиб бўлиб ишлаган. Бир вақтнинг ўзида у Москва авиация институтига кириш умидида тунги мактабда ўқиди.[2][3]
Поливанова 1941-йил июн ойида Германия Совет Иттифоқига ҳужум қилгандан кейин Қизил Армия сафига қўшилди. Дастлаб кузатувчи сифатида тунги назоратни бажариш вазифаси юклатилган, кейинчалик у снайперлик бўйича тайёргарликдан ўтган ва уни август ойида тугатган. Октабр ойида у Москвани немис бомбардимон ҳужумларидан ҳимоя қилиш учун 3-Москва коммунистик милтиқ дивизияси, Народноэ ополчение гуруҳига кўнгилли бўлиб қўшилган. 1942-йил январ ойида у Шимоли-ғарбий фронтдаги 528-ўқчилар полкига ўтказилди. Поливанова ҳам, Ковшова ҳам баталёнда моҳир снайперлар ва ҳурматли инструкторлар сифатида ўзларини кўрсатишган[1][4].
1942-йил феврал ойида Поливанова Новая Русса устидан назорат қилиш учун, фронтга юборилди. Шундай қилиб, бўлинма душманнинг пулемётлари ва позицияларини йўқ қилишга муваффақ бўлди. Рутчево жангида у кучли душман ўқлари остида кўплаб ярадор аскарларни ўз бўлинмасидан хавфсиз жойга олиб чиқишга муваффақ бўлди. 1942-йил март-май ойларида у жангда яраланиб, дала госпиталига ётқизилди, у ерда Ковшова икки кундан кейин юборилди[5].
1942-йил августда бўлинма Сутоки-Бяково ҳужумига ўтказилди. Жангда кўп ўтмай командир ҳалок бўлди, шунинг учун Ковшова бўлинмани бошқаради. Поливанова Ковшованинг кузатувчиси бўлиб ишлаган. Немис қўшинлари қарши ҳужумни бошлаганларида, у уларга қарата ўт очиш буйруғини берди. Немислар бу ҳудудда снайперлар борлигини пайқаб, миномётдан отишма бошлашди. Ёнғин тўхтатилганда, бир аскар чекинишни сўради, Ковшова машҳур ибора билан жавоб берди: " Бир қадам ҳам орқага йўл йўқ! " Совет армияси томонидан қурбонлар кўпайиб кетди, фақат учта снайпер тирик қолди, улардан бири жангни давом эттириш учун яроқсиз эди, қолган иккитаси Поливанова ва Ковшова эди, улар яраланган бўлишса ҳам, жангни давом эттирдилар. Немис қўшинлари тобора яқинлашаётганда, улар ўқ-дорилари камайиб бораётганини англаб етганларида, Поливанова ва Ковшова охирги туришдан олдин қучоқлашдилар кейин охирги гранаталарини портлатиб, ўзларини ва немис қўшинларини йўқ қилишди. Жангдаги тинимсиз саъй-ҳаракатлари учун иккаласи ҳам 1943-йил 14-февралда вафотидан кейин Совет Иттифоқи Қаҳрамони унвони билан тақдирландилар[5].
Мукофотлар ва эътироф

Манбалар
- ↑ 1,0 1,1 „Поливанова Мария Семёновна“. www.wарҳероэс.ру. Қаралди: 2018-йил 25-январ. Манба хатоси: Инвалид
<реф>таг; наме ":0" дефинед мултипле тимес wитҳ дифферент cонтент - ↑ Симонов & Чудинова 2017.
- ↑ Шкадов, Иван. Герои Советского Союза: краткий биографический словарь ИИ, Любовь - Яшчук. Мосcоw: Воэниздат, 1988. ИСБН 5203005362. ОCЛC 312615596.
- ↑ Сакаида, Ҳенрй. Ҳероинес оф тҳе Совиэт Унион 1941–45 (эн). Блоомсбурй Публишинг, 2012-04-20. ИСБН 9781780966922.
- ↑ 5,0 5,1 „Поливанова Мария Семеновна“. аираcес.народ.ру. Қаралди: 2018-йил 25-январ. Манба хатоси: Инвалид
<реф>таг; наме ":1" дефинед мултипле тимес wитҳ дифферент cонтент