Мартҳа Лайне Cоллинс (1936-йил 7-декабрда туғилган) — Кентукки Ҳамдўстлигидан бўлган америкалик собиқ ишбилармон аёл ва сиёсатчи. У 1983-йилдан 1987-йилгача штатнинг 56-губернатори этиб сайланган, бу лавозимни эгаллаган биринчи аёл ва ҳозирги кунгача ягона бўлиб қолмоқда. Бунгача у Кентукки штатининг 48-лейтенанти губернатори бўлиб, Жоҳн Й. Броwн раҳбарлигида ишлаган. Унинг сайланиши уни АҚШдаги энг юқори мартабали демократ аёлга айлантирди. 1984-йилги президентлик сайловлари, аммо Мондале ўрнига конгрессмен Гералдине Ферраро танлади.

Мартҳа Лайне Cоллинс
Кентукки штатининг 56-губернатори
Мансаб даври
1983-йил 13-декабр – 1987-йил 8-декабр
Шахсий маълумотлари
Таваллуди
Мартҳа Лайне Ҳалл

1936-йил 7-декабр
Багдод, Кентукки, АҚШ
Вафоти Демократик
Сиёсий партияси Демократик
Турмуш ўртоғи Билл Cоллинс
Таълим

Кентукки Университети (БС)

Линденвуд Университети

Кентукки университетини тугатгандан сўнг, Cоллинс мактаб ўқитувчиси бўлиб ишлаган, эри эса стоматология бўйича университетни тугатган. У сиёсатга қизиқиб қолди ва 1971-йилда Wенделл Форднинг губернаторлик кампаниясида ва 1972-йилда Wалтер „Деэ“ Ҳуддлестоннинг АҚШ Сенатидаги кампаниясида ишлади. 1975-йилда у штатнинг Демократик партияси котиби ва Кентукки апелляция суди котиби этиб сайланди. У котиб бўлган даврида конституцияга киритилган ўзгартириш штат суд тизимини қайта ташкил этди ва Апелляция суди Кентукки Олий суди бўлди. Cоллинс номи ўзгартирилган суднинг котиби сифатида давом этди ва фуқароларга суднинг янги роли ҳақида маълумот бериш билан шуғулланди.

Cоллинс 1979-йилда губернатор лейтенанти этиб сайланган, губернатор Жоҳн Й. Броwн даврида кичик Броwн тез-тез штатдан ташқарида бўлган ва Cоллинс ўзининг тўрт йиллик муддатининг 500 кунидан кўпроқ вақт давомида губернатор вазифасини бажарувчи сифатида қолган. 1983-йилда у республикачи Жим Буннингни мағлуб этиб, Кентукки штатининг биринчи аёл губернатори бўлди. Унинг маъмурияти иккита асосий йўналишга эга эди: таълим ва иқтисодий ривожланиш. 1984-йилги қонунчилик сессиясида таълим учун кўпайтирилган маблағни таъминлай олмаганидан сўнг, у кейинги йил махсус қонунчилик сессияси олдидан штат бўйлаб жамоатчиликни хабардор қилиш кампаниясини ўтказди. Ўзгартирилган дастур ўша сессияда қабул қилинди. У 1986-йилда Кентукки штатидаги Жоржтаунга Тоёта ишлаб чиқариш заводини олиб келиш учун иқтисодий имтиёзлардан муваффақиятли фойдаланган. Рағбатлантиришнинг ҳуқуқий муаммолари — бу давлатга завод ва унинг иқтисодий фойдасига зарар келтирарди — охир-оқибат Кентукки Олий суди томонидан ишдан бўшатилди. Cоллинс бошчилигида штат рекорд даражадаги иқтисодий ўсишни бошдан кечирди.

Губернаторлик фаолияти

Cоллинс қонун чиқарувчи органга қилган биринчи мурожаатида қўшимча 324 миллион доллар сўради. Кентукки Бош Ассамблеясидан, унинг катта қисми таълим учун ажратилган[1]. Қўшимча даромад Cоллинс томонидан таклиф қилинган солиқ пакетидан олиниши керак эди, бу ҳар йили 15 000 доллардан ортиқ даромад оладиган жисмоний шахслардан олинадиган даромад солиғини ошириш, савдо солиғини автомобилларни таъмирлаш ва кимёвий тозалаш каби хизматларни қоплаш учун кенгайтириш ва корпоратив лицензия солиғини оширишни ўз ичига олади[2]. 1984-йилда икки йилда бир марта ўтказиладиган қонунчилик сессиясида қонунчилар ўртасида ишлаб чиқилган таклифига қарши чиққандан сўнг, Cоллинс солиқ пакетини қайта кўриб чиқди. У корпоратив лицензия солиғини оширишни сақлаб қолди, лекин савдо солиғи ва даромад солиғига ўзгартиришларни беш фоизли шахсий даромад солиғи билан алмаштирди ва корпорациялар давлат солиқлари бўйича талаб қилиши мумкин бўлган амортизация чегирмаларини босқичма-босқич бекор қилди[3].

Штат иқтисодий таназзулдан ҳануз тузалаётган ва сайлов йили яқинлашаётган бир пайтда, қонун чиқарувчилар солиқларни оширишдан бош тортдилар. Cоллинс охир-оқибат ўз сўровини қайтариб олди ва унинг ўрнига давомий бюджетни тақдим этди. Cоллинс томонидан қўллаб-қувватланган баъзи таълим таклифлари, жумладан, мажбурий болалар боғчаси, бошланғич мактаб ўқувчилари учун тузатиш дастурлари, ўқитувчилар учун мажбурий тест ва стажировкалар, шунингдек, паст натижаларга эришган мактаблар учун академик қабул қилишни амалга ошириш кабилар қабул қилинди[4]. 1984-йилги қонунчилик сессиясининг бошқа ютуқлари қаторида қонун қабул қилинди ва давлат банк компанияларига штатдаги бошқа банкларни сотиб олишга рухсат берувчи чора эди[1].

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 Ҳаррисон, п. 214
  2. ↑ Осбоурне, „Cоллинс Ургес Тах Инcреасе то Аид Счоолс“
  3. ↑ Осбоурне, „Cоллинс Сайс 'Иъве Гот то Ҳавеъ Пропосалс он Ревенуэ, Эдуcатион“
  4. ↑ Рян, п. 233