Марям Мурод (1969-йилда туғилган[1]) — жазоирлик саратон иммунологияси бўйича профессор. АҚШнинг Ню-Ёрк шаҳридаги Моунт Синаи Иcаҳн тиббиёт мактабида Транслацион тадқиқотлар ва терапевтик инновациялар бўйича декан, Робин Чемерс Неустеин номидаги иммунология бўйича профессор ҳамда Марc ва Женнифер Липсчултз номидаги Аниқ иммунология институти (ПрИИСМ) директори лавозимларида ишлайди.

Марям Мурод
Таваллуди
Париж, Франсия
Соҳаси
Иш жойлари Моунт Синаи Иcаҳн тиббиёт мактаби
Таълими

2018-йилда Асосий иммунология бўйича алоҳида илмий тадқиқотлар учун Wиллиам Б. Cолей мукофотини ҳаммуаллифликда қўлга киритган[2]. Америка Қўшма Штатлари Миллий фанлар академияси ва Миллий тиббиёт академияси аъзоси[3] анд тҳе Натионал Аcадемй оф Медиcине[4]..

Ёшлиги

Мурод 1985-йилда Жазоир университети тиббиёт факултетини тугатиб, тиббиёт фанлари доктори даражасини олган. Гематология ва онкология бўйича резидентурани Парис Дидерот университетида ўтаган[5]. Шу университетда биотехнология бўйича магистр даражасини ҳам олган.

Кейинчалик Станфорд университетига ўтиб, Эдгар Энглеман лабораториясида докторлик даражасини олган[6]. Париждаги Ҳôпитал Саинт‑Лоуис ва Густаве Роуссй институтида гематология, онкология ҳамда суяк илиги трансплантацияси бўйича клиник тайёргарлиги унинг иммунотерапияга қизиқишини кучайтирган.

Фаолияти

Мурод Ирвинг Wеиссман билан Станфорд университетида ҳамкорлик қилган. Улар макрофаглар ва дендрит ҳужайраларининг келиб чиқиши (онтогенези) ҳақидаги илмий тушунчаларни қайта кўриб чиқишга ҳисса қўшган[7].

Моунт Синаи Иcаҳн тиббиёт мактаби 2004-йилда ишга таклиф қилган. 2014-йилда саратон иммунологияси бўйича махсус профессорлик лавозимига тайинланган[8].

2016-йилда шу муассасада Иммунология институти директори этиб тайинланган[9]. 2023-йил август ойида эса Иммунология ва иммунотерапия бўлимининг асосчи раҳбари бўлган. Ушбу бўлим иммун тизими биологияси ҳамда унинг соғлиқ ва касалликларга таъсирини ўрганишга ихтисослашган.

2024-йил апрел ойида транслацион тадқиқотлар ва терапевтик инновациялар бўйича декан этиб тайинланган[10].

Тадқиқотлари

Марям Муроднинг дастлабки тадқиқотлари тўқималарда яшовчи дендрит ҳужайралари ва макрофагларнинг ривожланиши ҳамда ўзига хослигини бошқарувчи механизмларни аниқлашга қаратилган эди. Унинг лабораторияси тўқимада яшовчи макрофаглар[11], микроглиалар[12] анд Лангерҳанс cеллс[13]. ва Лангерҳанс ҳужайраларининг эмбрионал келиб чиқишини аниқлаган. Бу ҳужайралар синапслар қисқариши, ичак перисталтикаси, ёғ алмашинуви ва қон томирлари яхлитлигини таъминлашда муҳим рол ўйнайди. Унинг жамоаси вирусларга ва ўсмаларга қарши иммунитетда ихтисослашган CД103+ тўқимада яшовчи дендрит ҳужайраларини ҳам аниқлаган.

Муроднинг гуруҳи миелоид ҳужайралар турлари яллиғланиш касалликларини қандай юзага келтиришини ўрганади. 2021-йилда Бигенwалд ва бошқалар митоген фаоллаштирилган протеин киназа йўли мутациялари гематопоэтик прогенитор ҳужайраларда қариш жараёнини (сенесенсия) келтириб чиқаришини аниқлаган. Бу жараён дифференсиалланишни мононуклеар фагоцитлар томонга оғдириб, кўп тизимли Лангерҳанс ҳужайра гистиоситозига сабаб бўлади[14].

2022-йилда Чен ва бошқалар оғир CОВИД-19 касаллиги ўпкадаги тўқимада яшовчи алвеоляр макрофаглар сонини камайтиришини аниқлаган[15]. Бу ҳужайралар тикланиш жараёнида муҳим рол ўйнайди. Шу билан бирга, касаллик яллиғланишга мойил моноцитлар ва моноцитлардан ҳосил бўлган макрофаглар сонини оширади.

Мурод лабораторияси ўсмалар микромуҳитида дендрит ҳужайралари ва макрофагларни ҳам ўрганади[1]. У аниқлаган икки хил макрофаг линияси ўсмаларда учрайди. Уларнинг келиб чиқиши ўсма микромуҳитини шакллантиришдаги вазифасини белгилайди. 2021-йилда Cасанова-Аcебес ва бошқалар инсон ўпка ўсмаларида тўқимада яшовчи макрофаглар дастлабки ўсма ҳужайралари атрофида тўпланишини аниқлаган. Улар ўсманинг инвазивлигини кучайтиради ҳамда ўсмаларни иммун тизимидан ҳимоя қилувчи регулятор Т ҳужайраларни фаоллаштиради[16]. Ўсма катталашган сари бу макрофаглар периферияга кўчади ва ўрнини моноцитлардан ҳосил бўлган макрофаглар эгаллайди.

2023-йилда Парк ва бошқалар ТРЕМ2 туридаги ўсма макрофаглари иммунитетни бостиришини аниқлаган. Улар ўпка аденокарсиномаси моделларида табиий қотил ҳужайралар (НК ҳужайралар)нинг жалб қилиниши ва фаоллигини чеклайди[17]. 2023-йилда Маген ва бошқалар ўсмаларда мрегДCс фаолият юритадиган махсус микромуҳит ҳудудларини аниқлаган.

2024-йилда Парк ва бошқалар қариш жараёни макрофагларни ҳимоя қилувчи ҳужайралардан касаллик қўзғатувчи ҳужайраларга айлантиришини кўрсатган. Улар иммунитетни бостирувчи дастурлар орқали саратон ривожланишини кучайтиради[18] ҳамда қариган моноцитлар орқали нейродегенерацияни тезлаштиради. 2025-йилда Парк ва бошқалар қариш билан боғлиқ иммун ҳужайраларни қайта дастурлаш орқали соғлом узоқ умр кўришга ёрдам берадиган стратегияларни таклиф қилган[19].

Мурод ХПРИЗЕ Ҳеалтҳспан танловида ярим финалчи бўлган илмий жамоага раҳбарлик қилган[20].

2015-йилда Париждаги Сорбонне университети ва Бразилиядаги Сãо Пауло университети тадқиқотчилари билан бирга Интернатионал Иммуносчоол ташаббусига асос солган[21] Ше публишед он cанcер иммунотҳерапй триалс,[22].

Шунингдек, саратон иммунотерапияси клиник синовлари, узоқ давом этувчи CОВИД таснифи[23], АҚШ илм-фанида муҳожирларнинг роли[24] ҳамда она бўлган олима сифатидаги тажрибалари ҳақида ҳам илмий мақолалар эълон қилган[25].

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 Азволинскй, Анна „Cанcер Ваххер: А Профиле оф Мириам Мерад“. тҳе-сcиэнтист.cом (2019-йил 1-апрел). Қаралди: 2025-йил 15-июн.
  2. ↑ „Тҳреэ Сcиэнтисц то Реcеиве Топ Ҳонорс фром тҳе Cанcер Ресеарч Институте фор Оуцтандинг Cонтрибутионс то Cанcер Иммунологй анд Иммунотҳерапй“. cанcерресеарч.орг. Cанcер Ресеарч Институте. 2019-йил 31-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 31-май.
  3. ↑ „2020 НАС Элеcтион“. www.насонлине.орг. Қаралди: 2020-йил 28-апрел.
  4. ↑ „Натионал Аcадемй оф Медиcине Элеcц 100 Неw Мемберс“. www.нам.эду/ (2023-йил 9-октябр). Қаралди: 2023-йил 11-октябр.
  5. ↑ „мириам-мерад, МД, ПҳД“. иcаҳн.мссм.эду. Қаралди: 2019-йил 3-июн.
  6. ↑ „Энглеман Траинеэс 1983-пресент“. 2019-йил 17-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 3-июн.
  7. ↑ „Ирвинг Л. Wеиссман, МД“. Қаралди: 2022-йил 6-декабр.
  8. ↑ „мириам-мерад, МД/ПҳД“. иcаҳн.мссм.эду. 2019-йил 31-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 3-июн.
  9. ↑ „Тҳе Тисч Cанcер Институте анд Преcисион Иммунологй Институте ат Моунт Синаи Лаунч Cентер фор Cомпутатионал Иммунологй“. www.моунцинаи.орг/. Қаралди: 2022-йил 15-декабр.
  10. ↑ „Иcаҳн Счоол оф Медиcине ат Моунт Синаи Намес Мириам Мерад, МД, ПҳД, ас Деан фор Транслатионал Ресеарч анд Тҳерапеутиc Инноватион“ (эн). www.неwсwисе.cом. Қаралди: 2024-йил 30-апрел.
  11. ↑ Ҳашимото, Даиго; Чоw, Андреw; Ноизат, Cлара; Тео, Пеарлине; Беаслей, Марй Бетҳ; Лебоэуф, Марйлене; Беcкер, Чристиан Д.; Сеэ, Петер эт ал. (2013). "Тиссуэ-Ресидент Маcропҳагес Селф-Маинтаин Лоcаллй тҳроугҳоут Адулт Лифе wитҳ Минимал Cонтрибутион фром Cирcулатинг Моноcйтес". Иммунитй 38 (4): 792–804. дои:10.1016/ж.иммуни.2013.04.004. ПМИД 23601688. ПМC 3853406. //www.пубмедcентрал.ниҳ.гов/артиcлерендер.фcги?тоол=пмcентрез&артид=3853406. 
  12. ↑ Гинҳоух, Флорент; Гретер, Меланиэ; Лебоэуф, Марйлене; Нанди, Саян; Сеэ, Петер; Гокҳан, Солен; Меҳлер, Марк Ф.; Cонwай, Симон Ж. эт ал. (2010). "Фате Маппинг Аналйсис Ревеалс Тҳат Адулт Миcроглиа Дериве фром Примитиве Маcропҳагес". Сcиэнcе 330 (6005): 841–845. дои:10.1126/сcиэнcе.1194637. ПМИД 20966214. ПМC 3719181. ҳттпс://арчиве.орг/детаилс/сим_сcиэнcе_2010-11-05_330_6005/паге/840. 
  13. ↑ Гинҳоух, Флорент; Cоллин, Маттҳеw П.; Богуновиc, Милена; Абел, Мичал; Лебоэуф, Марйлене; Ҳелфт, Жулиэ; Очандо, Жорди; Киссенпфенниг, Адриэн эт ал. (2007). "Блоод-деривед дермал лангерин+ дендритиc cеллс сурвей тҳе скин ин тҳе стеадй стате". Тҳе Жоурнал оф Эхпериментал Медиcине 204 (13): 3133–3146. дои:10.1084/жем.20071733. ПМИД 18086862. ПМC 2150983. ҳттпс://рупресс.орг/жем/артиcле/204/13/3133/46584/Блоод-деривед-дермал-лангерин-дендритиc-cеллс. Қаралди: 11 Май 2022. Марям Мурод]]
  14. ↑ Бигенwалд, Cамилле; Ле Беричел, Жессиcа; Wилк, C. Маттҳиас; Чакрабортй, Рикҳиа; Чен, Стевен Т.; Табачникова, Алехандра; Манcуси, Ребеccа; Абҳянкар, Ҳаршал эт ал. (2021). "БРАФВ600Э-индуcед сенесcенcе дривес Лангерҳанс cелл ҳистиоcйтосис патҳопҳйсиологй". Натуре Медиcине 27 (5): 851–861. дои:10.1038/с41591-021-01304-х. ПМИД 33958797. ПМC 9295868. //www.пубмедcентрал.ниҳ.гов/артиcлерендер.фcги?тоол=пмcентрез&артид=9295868. 
  15. ↑ Чен, Стевен Т. эт ал. (2022). "А шифт ин лунг маcропҳаге cомпоситион ис ассоcиатед wитҳ CОВИД-19 северитй анд реcоверй". Сcиэнcе Транслатионал Медиcине 14 (662). дои:10.1126/сcитранслмед.абн5168. ПМИД 36103512. ПМC 10117220. //www.пубмедcентрал.ниҳ.гов/артиcлерендер.фcги?тоол=пмcентрез&артид=10117220. 
  16. ↑ Cасанова-Аcебес, Марíа; Далла, Эриcа; Леадер, Андреw М.; Леберичел, Жессиcа; Николиc, Жован; Моралес, Бланcа М.; Броwн, Маркус; Чанг, Чристиэ эт ал. (2021). "Тиссуэ-ресидент маcропҳагес провиде а про-туморигениc ниче то эарлй НСCЛC cеллс". Натуре 595 (7868): 578–584. дои:10.1038/с41586-021-03651-8. ПМИД 34135508. ПМC 8923521. //www.пубмедcентрал.ниҳ.гов/артиcлерендер.фcги?тоол=пмcентрез&артид=8923521. 
  17. ↑ Маген, Ассаф эт ал. (2023). "Интратуморал дендритиc cелл–CД4+ Т ҳелпер cелл ничес энабле CД8+ Т cелл дифферентиатион фоллоwинг ПД-1 блоcкаде ин ҳепатоcеллулар cарcинома". Натуре Медиcине 29 (6): 1389–1399. дои:10.1038/с41591-023-02345-0. ПМИД 37322116. ПМC 11027932. //www.пубмедcентрал.ниҳ.гов/артиcлерендер.фcги?тоол=пмcентрез&артид=11027932. 
  18. ↑ Парк, Маттҳеw Д. эт ал. (2024). "Ҳематопоиэтиc агинг промотес cанcер бй фуэлинг ИЛ-1⍺–дривен эмергенcй мелопоиэсис". Сcиэнcе 386 (6720). дои:10.1126/сcиэнcе.адн0327. ПМИД 39236155. ПМC 7616710. //www.пубмедcентрал.ниҳ.гов/артиcлерендер.фcги?тоол=пмcентрез&артид=7616710. 
  19. ↑ Парк, Маттҳеw Д.; Ятим, Надер; Зҳанг, Жинг; Чо, Бюри Ангела; Ёо, Сеонг-Кеун; Счаэфер, Махимилиан М.; Чоwелл, Диэго; Пулестон, Даниэл Ж. эт ал. (2025). "Ресторинг ресидент тиссуэ маcропҳагес то cомбат агинг анд cанcер". Натуре Агинг 5 (8): 1383–1392. дои:10.1038/с43587-025-00898-й. ПМИД 40813807. ҳттпс://www.натуре.cом/артиcлес/с43587-025-00898-й. Қаралди: 4 Септембер 2025. Марям Мурод]]
  20. ↑ (2025-йил 12-май). „Моунт Синаи Ресеарчерс ин Семифиналс оф $101 Миллион ХПРИЗЕ Ҳеалтҳспан, а Cомпетитион Сеэкинг Инновативе Аппроачес то Агинг Wелл“ (эн). Пресс-релиз.
  21. ↑ Вабрет, Ниcолас; Матеус-Тиқуэ, Жаиме; Салмон, Ҳéлèне; Мартин, Жéрôме C.; Матео, Вéрониқуэ; Серрано, Сандра; Лемоине, Франçоис; Чаммас, Рогер эт ал. (2024). "Онлине иммунологй эдуcатион фор а глобал wорлд". Натуре Ревиэwс Иммунологй 24 (9): 615–616. дои:10.1038/с41577-024-01066-w. ПМИД 38997523. ҳттпс://www.натуре.cом/артиcлес/с41577-024-01066-w. Қаралди: 4 Септембер 2025. Марям Мурод]]
  22. ↑ Маррон, Тҳомас У.; Галскй, Маттҳеw Д.; Таоули, Бачир; Фиэл, Мариа Исабел; Wард, Степҳен; Ким, Эдwард; Янкелевитз, Давид; Дорошоw, Дебораҳ эт ал. (2022). "Неоаджувант cлиниcал триалс провиде а wиндоw оф оппортунитй фор cанcер друг дисcоверй". Натуре Медиcине 28 (4): 626–629. дои:10.1038/с41591-022-01681-х. ПМИД 35347282. ПМC 9901535. //www.пубмедcентрал.ниҳ.гов/артиcлерендер.фcги?тоол=пмcентрез&артид=9901535. 
  23. ↑ Меҳандру, Саурабҳ; Мерад, Мириам (2022). "Патҳологиcал сеқуэлаэ оф лонг-ҳаул CОВИД". Натуре Иммунологй 23 (2): 194–202. дои:10.1038/с41590-021-01104-й. ПМИД 35105985. ПМC 9127978. //www.пубмедcентрал.ниҳ.гов/артиcлерендер.фcги?тоол=пмcентрез&артид=9127978. 
  24. ↑ Броwн, Бриан Д.; Леадер, Андреw М.; Вилcек, Жан; Мерад, Мириам (2020). ""Америcа Фирст" Wилл Дестрой У.С. Сcиэнcе". Cелл 183 (4): 841–844. дои:10.1016/ж.cелл.2020.09.025. ПМИД 32949492. ПМC 7500439. //www.пубмедcентрал.ниҳ.гов/артиcлерендер.фcги?тоол=пмcентрез&артид=7500439. 
  25. ↑ Мерад, Мириам (2020). "Рефлеcтионс фром а мотҳер сcиэнтист". Натуре Медиcине 26 (9): 1316. дои:10.1038/с41591-020-1052-8. ПМИД 32839622. ҳттпс://www.натуре.cом/артиcлес/с41591-020-1052-8. Қаралди: 12 Май 2022. Марям Мурод]]