Matsusaka
Мацусака (японча: 松阪市, Мацусака-ши) Япониянинг Миэ префектурасида жойлашган шаҳардир. 2021-йил 1-август ҳолатига кўра, шаҳарда 66018 та хонадонда 157235 нафар аҳоли истиқомат қилади ва аҳоли зичлиги ҳар квадрат километрга 250 нафарни ташкил қилади[1]. Шаҳарнинг умумий майдони 623,64 квадрат километр (240,79 миля) га тенг. Шаҳар ўзининг Мацусака мол гўшти билан машҳур.
Мацусака 松阪市 | |
|---|---|
| Шаҳар | |
|
| |
| Мамлакат | Япония |
| Вилоят | Кансаи |
| Префектура | Миэ |
| Ҳукумат | |
| • Маёр | Масато Такегами |
| Майдон | 623.64 км2 (240.79 кв ми) |
| Расмий тил(лар)и | япон |
| Аҳолиси (2021-йил июл) |
157 235 киши |
| Зичлиги | 250 киши/км2 |
| Вақт минтақаси | УТC+9:00 |
| Телефон коди | 0598-53-4311 |

Географияси
Мацусака Кии ярим оролининг шарқий-марказий қисмида, Миэ префектурасининг марказий қисмида жойлашган. У Миэ префектурасининг кенглиги бўйлаб чўзилган ҳамда шарқда Тинч океанидаги Исе кўрфази ва ғарбда Нара префектураси билан чегарадош. Шаҳарнинг бир қисми Ёшино-Кумано миллий боғи ҳудудида ўрнашган.
Қўшни муниципалитетлар
Миэ префектураси
Нара префектураси
Иқлим
Мацусака нам субтропик иқлимга эга (Кöппен Cфа) бўлиб, ёзи иссиқ ва қиши салқин ҳамда қор ёғмайди. Мацусакада ўртача йиллик ҳарорат 14.8 °C (58.6 °Ф) ни ташкил этади. Йиллик ўртача ёғин миқдори 2,157.8 мм (84.95 ин) энг серёғин ой сентябр ҳисобланади. Августда энг юқори ҳарорат 26.1 °C (79.0 °Ф) атрофида ва энг паст ҳарорати январда, тахминан 4.2 °C (39.6 °Ф) бўлади.
| Каюми, Мацусака Каюми, Мацусака (1991-2020 нормалари, экстремал 1979-ҳозирги) иқлими | |||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Кўрсаткич | Ян | Фев | Март | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ной | Дек | Йил |
| Мутлақ максимал, °C | 19,4 | 22,7 | 26,5 | 31,4 | 33,7 | 36,1 | 38,5 | 38,9 | 37,3 | 31,3 | 27,3 | 24,8 | 38,9 |
| Ўртача максимал, °C | 9,4 | 10,4 | 14,1 | 19,6 | 24,0 | 26,7 | 30,8 | 31,9 | 28,0 | 22,4 | 1,1 | 11,9 | 20,5 |
| Ўртача ҳарорат, °C | 4,2 | 4,7 | 8,0 | 13,0 | 17,8 | 21,4 | 25,4 | 26,1 | 22,7 | 17,0 | 11,2 | 6,2 | 14,8 |
| Ўртача минимал, °C | −0,5 | −0,3 | 2,3 | 6,8 | 12,2 | 17,1 | 21,3 | 21,9 | 18,6 | 12,4 | 6,0 | 1,2 | 9,9 |
| Мутлақ минимал, °C | −7,2 | −6,9 | −5,8 | −3 | 2,1 | 7,2 | 13,8 | 13,6 | 8,8 | 1,0 | −3 | −6,1 | −7,2 |
| Ёғингарчилик меъёри, мм | 56,1 | 63,0 | 115,5 | 143,3 | 188,4 | 231,3 | 247,0 | 272,3 | 400,7 | 255,4 | 95,9 | 61,6 | 2 157,8 |
| Манба: Япония Метеорология Агентлиги[2][3] | |||||||||||||
Демографияси
Япония аҳолини рўйхатга олиш маълумотларига кўра[4], Мацусака аҳолиси сони сўнгги 50 йил ичида секинлик билан ўсиб бормоқда.
| Йил | Аҳоли | ±% |
|---|---|---|
| 1950 | 147,054 | — |
| 1960 | 141,245 | −4.0% |
| 1970 | 139,161 | −1.5% |
| 1980 | 153,185 | +10.1% |
| 1990 | 159,625 | +4.2% |
| 2000 | 164,504 | +3.1% |
| 2010 | 168,146 | +2.2% |
Тарихи
Мацусака Сенгоку даврида савдо маркази сифатида ривожланган ва Ода Нобунаганинг кичик ўғли Ода Нобукацу 1580-йилда бу ҳудудда қал’а қурган. Кўп ўтмай, ҳудуд Гамо Ужисато назорати остига ўтди ва Гамо Ёиҳо о'рмони (японча: 四五百森, Ёиҳо но мори) да қал’а қуришга киришади. Кейинчалик, 1588-йилда мазкур ҳудудни „Мацусака“ деб номлайди, яъни „ қарағайлар (松) билан қопланган қиялик (坂)“ эган маънони беради. Мацусака қал’аси Токугава сёгунатида қисқа муддатли Мацусака доменининг маркази бўлган, аммо Эдо даврининг кўп қисмида қал’а Вакаяма қал’аси томонидан бошқарилган ва Кишу доменининг шарқий пости бўлган.
Мейдзи реставрациясидан сўнг, ҳудуд Миэ префектурасининг бир қисмига айланди. Мацусака шаҳри 1889-йил 1-апрелда замонавий муниципалитетлар тизимининг ўрнатилиши билан яратилган. Мацусаканинг иккинчи канжи белгиси ўша кунларда 阪 дан 坂 га ўзгартирилди. 1893-йил 26-мартда шаҳардаги 1318 та уй ёнғинда вайрон бўлди. Мацусака 1933-йил 1-февралда шаҳар мақомига кўтарилди. 1945-йил 4-февралда ҳаво ҳужуми натижасида тўрт киши ҳалок бўлган Иккинчи жаҳон урушида шаҳарга бирозгина зарар етди. 1951-йил 16-декабрда содир бўлган ёнғин натижасида шаҳардаги 700 га яқин уй вайрон бўлган. 1956-йил 15-октабрда шаҳар четидаги Роккен стансиясида йирик темир йўл ҳалокати рўй берди ва 42 киши ҳалок бўлди. 1982-йил 1-августда Бесс тўфони тўққиз кишининг ҳаётига зомин бўлди. 1988-йилда шаҳар ўзининг 500 йиллигини расман нишонлади.
2005-йил 1-январда шаҳар Микумо ва Урешино (иккаласи ҳам Ичиши туманидан) ва Иинан ва Иитака (иккаласи ҳам Иинан туманидан) шаҳарларини ўзлаштириб, ҳозирги чегараларигача кенгайди.
Ҳукумат
Мацусака тўғридан-тўғри сайланадиган мер ҳамда 28 аъзодан иборат бир палатали шаҳар кенгашига эга бўлган мер-кенгаш бошқарув шаклига эга. Мацусака Миэ префектураси ассамблеясига тўртта аъзодан ҳисса қўшиш ҳуқуқи мавжуд. Миллий сиёсат нуқтаи назаридан, шаҳар Япония Диэт қуйи палатасининг Миэ 1-округи таркибига киради.
Таълим тизими
Мацусакада шаҳар ҳукумати томонидан бошқариладиган 36 та давлат бошланғич таълим мактаби ва 12 та давлат ўрта таълим мактаби ҳамда Миэ префектураси таълим кенгаши томонидан бошқариладиган тўртта давлат юқори таълим мактаби фаолият юритади. Шунингдек, битта хусусий ўрта мактаб ва иккита хусусий юқори мактаб мавжуд. Префектурада ногиронлар учун иккита махсус таълим мактаби ҳам бунёд этилган. Илгари Мацусака шаҳрида жойлашган Миэ Чукё университети 2013-йилда ўз фаолиятини якунлаган.
Транспорт
Темир йўл
ЖР Токаи — Кисеи магистрал линияси
- Роккен — Мацусака — Токуwа
- Мацусака — Каминошō — Гонгеммаэ
Кинтецу темир йўли — Осака линияси
- Исе-Накагава
Кинтецу темир йўли — Нагоя линияси
- Исе-Накагаwа
Кинтецу темир йўли — Ямада линияси
- Исе-Накагава — Исе-Накаҳара — Мацугасаки — Мацусака — Ҳигаши-Мацусака — Кушида — Коиширо
Магистрал йўл
Исе тезкор йўли- Миллий йўналиш 23
- Миллий йўналиш 42
- Миллий йўналиш 166
- Миллий йўналиш 368
- Миллий йўналиш 422
Денгиз портлари
Қардош шаҳар муносабатлари
— Бинҳу тумани, Вухи, Жиангсу вилояти, Хитой[5]
Маҳаллий диққатга сазовор жойлар
- Мацусака қал’аси харобалари
- Такаразука кофун қадимий мозори
- Азака қал’аси харобалари
Таниқли одамлар
- Мицуи Такатоши, Мицуи гуруҳи асосчиси.
- Мотоори Норинага, Эдо даври кокугаку олими
- Мацуура Такеширо, тадқиқотчи, картограф, ёзувчи, рассом, руҳоний ва антикварист
- Тецуо Моримото, сиёсатчи
- Масаҳару Накагава, сиёсатчи
- Кана Нишино, Ж-поп/Р&Б қўшиқчиси
- Нориҳиса Тамура, сиёсатчи
- Бен Вада, режиссёр
- Икузо Саито, олимпия курашчиси
- Сатоши Ҳида, профессионал футболчи
- Кеисуке Фунатани, профессионал футболчи
- Миэноуми Цуёши, сумо курашчиси
- Ҳироки Мизумото, профессионал футболчи
- Ёцукаса Даи, сумо курашчиси
- Аки Дегучи, Ж-поп бути ва қўшиқчиси
Манбалар
- ↑ „Мацусака cитй оффиcиал статистиcс“ (жа).
- ↑ „жа:観測史上1~10位の値(年間を通じての値)“. ЖМА. Қаралди: 2022-йил 10-апрел.
- ↑ „жа:気象庁 / 平年値(年・月ごとの値)“. ЖМА. Қаралди: 2022-йил 10-апрел.
- ↑ Мацусака популатион статистиcс
- ↑ „Интернатионал Эхчанге“. Лист оф Аффилиатион Партнерс wитҳин Префеcтурес. Cоунcил оф Лоcал Аутҳоритиэс фор Интернатионал Релатионс (CЛАИР). 2016-йил 5-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 21-ноябр.
Ҳаволалар
- Расмий сайти (японча)
- Мацусака cитй гуидефром тҳе (Wайбаcк Мачине сайтида 2024-11-27 санасида архивланган) ат Миэ ЖЕЦ (Wайбаcк Мачине сайтида 2019-11-15 санасида архивланган)