Mavlono Xayriy

Мавлоно Хайрий (15 аср) – хоразм­лик форсигўй шоир. Номи “Мажолис ун-нафоис”нинг олтинчи мажлисида тилга олинади. Алишер Навоий унинг девонатабиат ва ҳардамхаёл киши эканлигини айтиб, шоирлик қувватига эга эканлигини, қасида ва ғазаллари ёмон эмаслигини таъкидлайди. Атрофдагилар Мавлоно Хайрийдан ёзган байтларининг маъносини сўрасалар билмас, билса ҳам айта олмас, лекин бу ҳол унга таъсир ҳам қилмас экан. “Мажолис ун-нафоис”да унинг қуйидаги байти келтирилган:

Ба рўзи ташнаги оби равон набвад ҳавас моро,

Дами тиғи туро гар бар гулў ёбем бас моро.

(Мазмуни: Ташналик кунида оқар сувни ҳавас қилмаймиз; тиғинг дамини томоғимизда кўрсак, шунинг ўзи бизга кифоядир).