Melanfiy
Меланфий (қадимги юнонча: Μελάνθιος), Долийнинг ўғли — Гомернинг „Одиссея“ асаридаги кичик қаҳрамон[1][2]. Одиссеянинг қули, эчкибоқар[3]; эгасига содиқ қолган бошқа чўпонлардан (Эвмея ва Филетий) фарқли ўлароқ, у тиланчи шаклида бўлганида Одиссейни ҳақорат қилган. Кейинчалик у томонидан ўлдирилган[4]. Қўлга олинган, боғланган ва шифтга осиб қўйилган[5], кейин бўлакларга бўлиниб, итларга едирилган[6] (бу эпизод Феокрит[7] томонидан эслатиб ўтилган). Гигин хато тарзда уни даъвогарлардан бири деб атайди[8].
Мифология
Меланфий поданинг энг яхши эчкиларини Пенелопа[9] даъвочилари учун зиёфатга етказиб беради. У совчиларга шароб қуйиб, уларга дастурхон атрофида хизмат қилади[10] ва уларнинг буйруғи билан залда олов ёқади[11]. Уларнинг кўплари, афтидан, унга ижобий муносабатда бўлишади: матнда Евримахга „бошқаларга кўра ғайратлироқ бўлган“ ва унга даъвогарлар билан бир залда овқатланишга рухсат берилганлиги айтилади[12].
Одиссей, тиланчи қиёфасида ва Евмей ҳамроҳлигида, шаҳарга кетаётганда, нимфаларга бағишланган булоқдаМеланфий билан учрашади. Меланфий Одиссейни масхара қилади ва унинг сонига тепади, лекин у аслида хўжайинини ҳақорат қилаётганини билмайди; Одиссей унга ҳужум қилмоқчи бўлади, лекин ўзини ушлаб туради[13]. Кейинчалик, Одиссей даъвогарлар олдида пайдо бўлганда, Меланфий нотаниш одам ҳақида ҳеч нарса билмаслигини ва уни олиб келгани учун фақат Евмей мас’ул эканлигини даъво қилади. Унинг нутқи даъвогарлар Евмейга танбеҳ беришига олиб келади[14].
Даъвогарлар билан жангнинг бошида Меланфий қурол-яроғ хонасидан қурол ва зирҳ ўғирлаб уларни даъвогарларга олиб келади. Евмей ва Филетий уни ўша ерда ушлайди. Одиссейнинг буйруғига кўра, улар хоинни боғлаб, қўллари билан рафларга осиб қўйишади, шундан сўнг Евмей уни масхара қилади[15]. Жангда ғалаба қозонгандан сўнг, Телемах (Одиссейнинг ўғли), Евмей ва Филофей эътиборларини Меланфийга қаратишларидан олдин ўн иккита вафосиз қул қизни (шу жумладан, эҳтимол, илгари хиёнаткор сифатида тавсифланган Меланфийнинг синглиси Меланфони ҳам) осиб ўлдиришади. Уни ички ҳовлига олиб бориб, бурни ва қулоқларини кесиб, жинсий аъзоларини қилич билан кесиб, итларга беришади, кейин тўртга бўлишади[16].
Яна қаранг
- (12973) Мелантҳиа, Юпитернинг троян астероиди — Мелантҳиа номи билан аталган.
Манбалар
- ↑ Мифи народов мира. М., 1991—1992. В 2 т. Т. 2. С. 134.
- ↑ Любкер Ф. Реалний словар классических древностей. М., 2001. В 3 т. Т. 2. С. 371.
- ↑ Гомер. Одиссея. ХВИИ, 212.
- ↑ Псевдо-Аполлодор. Мифологическая библиотека Э ВИИ, 32—33.
- ↑ Гомер. Одиссея. ХХИИ, 182—193.
- ↑ Гомер. Одиссея. ХХИИ, 474—477.
- ↑ Феокрит. Идиллии. В, 150.
- ↑ Гигин. Мифи. 126.
- ↑ Гомер. Одиссея. ХХ, 174.
- ↑ Гомер. Одиссея. ХХ, 226.
- ↑ Гомер. Одиссея. ХХИ, 163.
- ↑ Гомер. Одиссея. ХВИИ, 257.
- ↑ Гомер. Одиссея. ХВИИ, 212 сл.
- ↑ Гомер. Одиссея. ХВИИ, 370—375.
- ↑ Гомер. Одиссея. ХХИИ, 135—203.
- ↑ Гомер. Одиссея. ХХИИ, 458—488