Metamorfizm
Бу мақолада ички ҳаволалар жуда кам. |
Метаморфизм (юн. метаморпҳо-омаи — тубдан ўзгармоқ, ўзгаришга учрамоқ) — чўкинди ва магматик тоғ жинсларининг текстураси, структураси ва минерал таркибининг температура, босим ва чуқурликдаги эритма (флюид)ларнинг кимёвий фаоллиги таъсирида ўзгариши (қайта кристалланиши, ми-нералогик ва кимёвий ўзгариши) жараёни. Бунинг натижасида улар метаморфик тоғ жинсларига айланади. М.нингендоген вакосмоген турлари мавжуд. Эндоген М. регионал ва контактли М.га бўлинади. Регионал М. натижасида метаморфик сланецлар, кварситлар ва мармар ҳосил бўлади. М.нинг бу турига эволюсион ривожланиш давомида бурмали минтақаларнинг геосинклинал вулканоген, вулканогенчўкинди ётқизиқлари киради. Эрта (гранитланишгача) бўлган М. ва кейинги М. фарқ қилинади. Ер пўсти чукур зоналари ва унинг тагидаги мантия зичлигининг камайишини М. билан боғлайдилар. Контакт М. интрузия ёки экструзия магмаларининг бевосита яқинида содир бўлади. Юқори температурали шароитдаги М.да минераллар деграда-сияга учрайди. М.да ҳар вақт жинснинг кимёвий таркиби жиддий ўзгаради. Космоген М. йирик метеоритлар тушган вақтда тўлқин зарбининг жинсга таъсиридан қисқа муддат температура ва босимнинг кескин ортиши натижасида содир бўлади.[1]
Манбалар
| Ушбу мақолада Ўзбекистон миллий энсиклопедияси (2000-2005) маълумотларидан фойдаланилган. |
| Ушбу мақола çаладир. Сиз уни бойитиб, ЗиёСферага ёрдам бериşингиз мумкин. Бу андозани аниқроғига алмаштириш керак. |