Metion
Метион (қадимги юнонча: Μητίων, „оқил“[1]) — Аттика сиклидаги қадимги юнон мифологиясининг қаҳрамони, Афина қироли Эрехтейнинг ўғли ёки набираси. Унинг ўғиллари Метионидлар Афинада қирол ҳокимиятини вақтинча қўлга олди. Баъзи манбаларда Метион Дедалнинг отаси деб аталади.
Мифологияда
Метион Афина қироллик оиласига тегишли эди. Эски муаллифлар унинг келиб чиқиши тафсилотларини турли йўллар билан хабар қилади. Псевдо-Аполлодор, шунингдек, Самослик Асий (унинг фикрини Павсаний айтган) ва Афлотуннинг Алкибиядасига схолия муаллифи Ферекидларга кўра, Метион Афина шоҳи Эрехтей ва унинг рафиқаси Праксифеянинг учта ўғлининг кенжаси, Кекропс, Пандора, Прокрис, Креуза, Хтония ва Орифиянинг укаси эди[2]. Мифнинг ушбу версиясига кўра, Эвпалам („уста“[1]) Метионнинг ўғли эди. Бироқ, Метион Эрехтейнинг ўғли эмас, балки набираси бўлган яна бир версия мавжуд — ё бир авлод ўсиб келаётган ўша Эвалам орқали (Сицилиялик Диодор[3] томонидан), ёки Кекропс орқали (схолий муаллифи томонидан Гомернинг „Илиада“сига). Тадқиқотчиларнинг фикрича, биринчи версия қадимги анъананинг эски тармоғи, иккинчиси эса кичикроқ ва янгироғи билан бўглиқ[4].
Баъзи муаллифлар (Сицилиялик Диодор, Ферекид, Афлотун) машҳур уста Дедални Метионнинг яна бир ўғли деб аташади. Псевдо-Ҳигинда бу қаҳрамон Эвпаламнинг ўғли бўлиб чиқади[1] ва Павсаний у ҳақида гапирар экан, ҳеч қандай версияни[4] танламаслик учун бошқа манбага мурожаат қилади: унга кўра, Дедал „Метионидлар деб аталмиш қироллик зотидан“[5]. Бироқ, бошқа жойда, Павсаний Дедални Паламаон ўғли деб атайди[5].
Метион Алкиппе ёки Ифиной билан турмуш қурган. Псевдо-Аполлодор ва Павсаний Метион ўғиллари ҳақида улар амакиваччалари Пандионни Афинадан қувиб чиқардилар ва қирол ҳокимиятини қўлга киритдилар, деб ёзади. Пандионнинг ўғиллари (шу жумладан, Эгей ҳам) унинг ўлимидан сўнг Афинага қайтиб, ўз навбатида шоҳ бўлишди[5][2]. Тадқиқотчиларнинг фикрига кўра, бу воқеаларнинг барчаси ва Метионнинг шахсияти бошқа Кекропс ва бошқа Пандион туфайли Афина қироллари рўйхатининг сунъий равишда узайтирилишини оқлаш учун қадимги эртакчилар томонидан ўйлаб топилган бўлиши мумкин. Хаёлий ҳукмронлик шунақа қилиб воқеалар билан тўлдирилади[4].
Афсонанинг бир версиясига кўра, Метион Истмадаги шаҳарнинг эпоними бўлган Сикионнинг отаси эди. Ушбу версияни Самослик шоир Асий қўллаб-қувватлаган, Гесиод эса Сикионни Эрехтейнинг ўғли ва Ивикни Пелопнинг ўғли деб ҳисоблаган. Тадқиқотчилар бу ерда муҳим маданий ва тарихий фонни кўришади: Метионнинг оталиги версияси Сикион шаҳрини Дедалга яқинлаштирди ҳамда маҳаллий ёғоч ўймакорлиги ва фил суягининг Аттика билан қариндошлигини кўрсатди.
Манбалар
- ↑ 1,0 1,1 1,2 Гигин 2000.
- ↑ 2,0 2,1 Аполлодор 1972.
- ↑ Диодор Сицилийский 2005.
- ↑ 4,0 4,1 4,2 Бурcкҳардт 1932.
- ↑ 5,0 5,1 5,2 Павсаний 2002.
Адабиётлар
- Аполлодор. Мифологическая библиотека. Наука, 1972.
- Гигин. Мифы. Алетейя, 2000. ИСБН 5-89329-198-О.
- Диодор Сицилийский. Историческая библиотека. М.: Алетейя, 2005. ИСБН 5-89329-716-4.
- Павсаний. Описание Эллады. М.: Ладомир, 2002. ИСБН 5-86218-298-5.
- Бурcкҳардт. Метион 1 // Паулйс Реаленcйcлопäдиэ дер cлассисчен Алтертумсwиссенсчафт. — 1932. — Бд. ХВ, 2. — Кол. 1408—1409.