Moʻylovli Chittak
Мўйловли Читтак (лотинча: Панурус биармиcус) — Чумчуқсимон қушлар тури бўлиб, баленлилар туркуми ва оиласидаги ягона тур[1]. Митохондриял ва ядро ДНКсини ўрганиш натижасида олинган филогенетик маълумотларга кўра, Тўрғайлар бален Читтакнинг эҳтимол қариндошларидир[2].
Тавсиф
Мўйловли Читтакнинг узунлиги 14 дан 15,5 см гача. Патлари оч сариқ-жигарранг. Жинсий етук эркак қушнинг боши оч кўк-кулранг узун қора „соқол“ ва оқ томоққа эга бўлади[3]. Қуйруқ патлари пастдан оқ рангда. Урғочида боши қора „соқолсиз“ жигарранг рангга қарама-қаршидир.
.jpg){kind=link}
Овоз
Уларнинг қўнғироқ қичқириғи қамишзорлардаги жонли. Унинг қўшиғи одатда 3-4 нопок қарсиллаб, тахминан „пшин-дшик-чреэ“ дан иборат[4].
Тарқатиш
Мўйловли Читтак кенг ботқоқларда яшайди. Ғарбий Европадан Манжурияга тарқалган. Марказий Эвропада асосий тақсимот Шимолий ва Болтиқ денгизи қирғоқларида, шунингдек, Австрияда жойлашган. Сони, айниқса, диапазоннинг шимолида кучли тебранишларга дучор бўлади. Қаттиқ қишда, шимолда барча популяциялар нобуд бўлади[5].
Кўпайиш
Жуфтлаш учун мўйловли Читтакни қўшиқ айтиш муҳим эмас. Эркак қуш ўзининг патларининг барча улуғворлигини кўрсатади. Баленли Читтак йилига икки марта уя қўяди. Уя сув яқинидаги қамишлар тагида жойлашган чуқур косадир. У ўтган йилги қамишлардан иборат бўлиб, ичида қамиш паникулалари билан қопланган[6]. Қушлар ёшлигидан жуфт бўлиб бирлашадилар, улар ҳаётлари давомида ажралмас бўлиб қоладилар[7].
Овқатланиш
Ёзда бу қушлар ҳашаротлар ва ўргимчаклар билан озиқланадилар, қишда эса ўсимлик уруғлари билан озиқланишади[8].
Таҳдидлар
Фақат Европа шаҳарларида, ИУCН маълумотларига кўра, 490-960 минг Мўйловли титлар мавжуд, шунинг учун турлар хавф остида эмас[9].
Манбалар
- ↑ ҳттпс://www.эбирдс.ру/вид/371.ҳтм
- ↑ Алстрöм эт ал. 2006.
- ↑ ҳттпс://www.эбирдс.ру/вид/371.ҳтм
- ↑ ҳттпс://www.эбирдс.ру/вид/371.ҳтм
- ↑ Арлотт Н., Храбрый В.. Птицы России: Справочник-определитель. СПб.: Амфора, 2009 — 367-бет. ИСБН 978-5-367-01026-8.
- ↑ ҳттпс://www.эбирдс.ру/вид/371.ҳтм
- ↑ ҳттпс://www.эбирдс.ру/вид/371.ҳтм
- ↑ ҳттпс://www.эбирдс.ру/вид/371.ҳтм
- ↑ ҳттпс://www.эбирдс.ру/вид/371.ҳтм