Шайх Муҳаммад бин Абдул Карим ас-Самман ал-Маданий (1718-йилда Мадинада туғилган; 1775-йилда вафот этган) — ислом пайғамбари Муҳаммад авлодидан бўлган уламо. У ақида соҳасида ашъарий тушунчасига эга сунний бўлган, фиқҳ соҳасида эса шофиъий усулига амал қилган ҳамда тасаввуф соҳасида Жунайд Бағдодий йўлига эргашган.

Муҳаммад бин Абдул Карим ас-Самман ал-Маданий
Шахсий маълумотлар
Таваллуди 1718
Вафоти 1776
Мадина
Дини Ислом
Мазҳаб сунний
Юриспруденсия шофиъий
Имом ашъарий
Танилган соҳаси Саммония сўфийлик тариқатига асос солиши

У фақиҳ, ҳадис бўйича мутахассис ва ўз замонасининг тарихчиси бўлган, шунингдек Мадина шаҳрининг мутаваллиси ҳамда Муҳаммад мақбараси қўриқчиси эди. Дастлаб у Дамашқда Халватия сўфийлик тариқатида таълим олган, бироқ кейинчалик Аллоҳга яқинлашишнинг янги усулини ишлаб чиққан ва бу йўл охир-оқибат Саммания тариқати деб аталган. Бу тариқат унинг қайтиб келган шогирдлари ҳамда кейинчалик Палембанг султони томонидан Жиддадаги Саммания хонақоҳини молиялаштириш ҳисобига Индонезияда, айниқса Палембангда машҳур бўлиб кетди[1].

Туғилиши ва насаби

Шайх Самман 1718-йилда Мадинада туғилган ва Ҳасан ибн Али орқали Муҳаммад авлодидан бўлган. Ҳасан ибн Али эса Фотима аз-Заҳро бинти Муҳаммаднинг ўғли. Унинг оиласи Қурайш қабиласидан эди[2].

Ҳаёти

Шайх Самман дастлаб Дамашқдаги Халватия тариқатини ўрганган. Унинг устози суриялик авлиё Шайх Мустафо Бакрий эди. Кейинчалик у зикр усуллари, Вазифа, ҳамда тасаввуфнинг бошқа таълимотларини ўз ичига олган дарсларни йўлга қўя бошлади. У Аллоҳга яқинлашишнинг бир усулини ишлаб чиққан ва бу йўл охир-оқибат Саммания тариқати деб аталган. Илм олиш учун у умрини турли саёҳатларда ўтказган. У таълим олиш мақсадида борган жойлар қаторида Эрон, Сурия, Ҳижоз ва Мовароуннаҳр бор[2].

Саммания тариқати унинг айрим шогирдлари орқали Индонезияга тарқалган ва унинг тўғрилиги Наҳдлатул уламо ҳомийлиги остида тан олинади[3].

Асарлари

Унинг энг машҳур асари — Ал-Инсаб китоби. Шунингдек у Му'жамул Машаех, Тазйилул Тарих Бағдад ва Тарих Марв каби бошқа китобларни ҳам ёзган.

Вафоти

Шайх Самман 1776-йил 24-январ, чоршанба куни Мадинада вафот этган ва Ал-Бақида дафн қилинган.

Манбалар

  1. ↑ Керстен, Cароол. А Ҳисторй оф Ислам ин Индонесиа: Унитй ин Диверситй.. Эдинбургҳ Университй Пресс, 2017 — 46-бет. ИСБН 978-0-7486-8183-9. 
  2. ↑ 2,0 2,1 „Сяикҳ Самман: Пендири Тарекат Самманияҳ“ [Шайкҳ Самман: Фоундер оф тҳе Самманияҳ Ордер]. Пежалан Руҳани (2021-йил 9-январ).
  3. ↑ Ичсан, Сялабй „Фатwа Сесат Букан Унтук Тарекат Самманияҳ“ [Ҳересй Фатwа Ис Нот Фор Тҳе Самманияҳ Ордер]. Република (2014-йил 23-октябр).