Muhammad ibn al-Qoim
Муҳаммад ибн ал-Қоим (арабча: محمد ابن القائم), шунингдек Муҳаммад Закират Аббосийлар шаҳзодаси, Аббосий халифа ал-Қоимнинг ўғли. ХИ аср ўрталарида отаси меросхўр этиб белгилаган, аммо отасидан аввал вафот этган.
| Муҳаммад ибн ал-Қоим محمد ابن القائم | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Аббосийлар халифалигининг вориси | |||||
| Муддати | 1039/1040 — 1056 | ||||
| Туғилиши |
1039/40[1] Бағдод, Аббосийлар халифалиги | ||||
| Вафоти |
1056[1][2] Бағдод, Аббосийлар халифалиги | ||||
| Дафн этилган жой |
Бағдод | ||||
| Турмуш ўртоғи | Уржувуан | ||||
| Фарзандлари | Ал-Муқтадий | ||||
| |||||
| Сулола | Аббосийлар | ||||
| Отаси | Ал-Қоим | ||||
| Дини | Ислом (Суннийлик) | ||||
Ҳаёти
Муҳаммад 1031—1075-йилларда ҳукмронлик қилган Аббосий халифа ал-Қоимнинг ўғли ва халифа ал-Қодирнинг набираси бўлган. Тўлиқ исми Муҳаммад ибн Абу Жаъфар ал-Қоим ибн Аҳмад ал-Қодир. Бағдодда Муҳаммад Закират исми билан танилган.
1030-йилда бобоси ўғли Абу Жаъфар ал-Қоимни бувайҳий амирларидан мустақил равишда меросхўр деб эълон қилган[3][4]. Ал-Қоимнинг узоқ давом этган ҳукмронлигининг биринчи ярми пойтахтда нотинчлик билан ўтган. Бувайҳий амири тез-тез пойтахтдан қочишга мажбур бўлгани сабабли кўпинча шаҳар ҳукмдорсиз қолган. Салжуқийлар таъсири кучайган бир пайтда Довуд Чағрийбек ўз қизи Хадича Арслон Хотунни[5] 1056-йилда ал-Қоимга турмушга берган[6].
Отаси ал-Қоим ХИ аср ўрталарида Муҳаммадни меросхўр этиб тайинлаган, аммо отаси ҳукмронлиги даврида вафот этгач, ўғли Абдуллоҳ (бўлажак ал-Муқтадий) меросхўр этиб тайинланган. 1075-йилда ал-Қоим 73 ёки 74 ёшида вафот этгач, ал-Муқтадий бобосининг тахтига ўтирган. Ал-Муқтадий ал-Қоимнинг ўғли Муҳаммад Закират ва Уржувуан исмли арман чўридан туғилган[7].
Манбалар
- ↑ 1,0 1,1 Массигнон, Л.; Масон, Ҳ.. Тҳе Пассион оф Ал-Ҳаллаж, Мйстиc анд Мартйр оф Ислам, Волуме 2: Тҳе Сурвивал оф Ал-Ҳаллаж, Боллинген Сериэс. Принcетон Университй Пресс, 2019 — 142-бет. ИСБН 978-0-691-65721-9.
- ↑ Ричардс, Д.С.. Тҳе Анналс оф тҳе Салжуқ Туркс: Селеcтионс фром ал-Камил фи'л-Та'рикҳ оф Ибн ал-Атҳир, Роутледге Студиэс ин тҳе Ҳисторй оф Иран анд Туркей. Тайлор & Франcис, 2014 — 187-бет. ИСБН 978-1-317-83255-3.
- ↑ Соурдел 1978, с. 379.
- ↑ Буссе 2004, с. 72.
- ↑ Босwортҳ, C. Э. „Тҳе Политиcал анд Дйнастиc Ҳисторй оф тҳе Ираниан Wорлд“, . Тҳе Cамбридге Ҳисторй оф Иран. Cамбридге Университй Пресс, 1968 — 48-бет.
- ↑ Босwортҳ, C. Э. (1970). "Даиламīс ин Cентрал Иран: Тҳе Кāкūйидс оф Жибāл анд Язд". Иран 8 (1): 73–95 [п. 86]. дои:10.2307/4299634. ҳттпс://www.тандфонлине.cом/дои/абс/10.1080/05786967.1970.11834791.
- ↑ Беннисон, Амира К. (2009) Тҳе Греат Cалипҳс: Тҳе Голден Аге оф тҳе 'Аббасид Эмпире. Принcетон: Яле Университй Пресс, п. 47. ИСБН 0300167989
Адабиётлар
- Буссе, Ҳериберт. Чалиф унд Гросскöниг - Диэ Буйиден им Ирак (945-1055) (Герман). Wüрзбург: Эргон Верлаг, 2004. ИСБН 3-89913-005-7.
- Соурдел, Д. (1978). "ал-Ḳāдир Би’ллāҳ". ин ван Донзел, Э.. Энcйcлопаэдиа оф Ислам. Волуме ИВ: Иран–Кҳа (2нд нашри). Леиден: Э. Ж. Брилл. 378–379 б. ОCЛC 758278456. ҳттп://дх.дои.орг/10.1163/1573-3912_ислам_СИМ_3761.
- Босwортҳ, C. Э. „Тҳе Политиcал анд Дйнастиc Ҳисторй оф тҳе Ираниан Wорлд (А.Д. 1000–1217)“, . Тҳе Cамбридге Ҳисторй оф Иран, Волуме 5: Тҳе Салжуқ анд Монгол Периодс. Cамбридге: Cамбридге Университй Пресс, 1968 — 1–202-бет. ИСБН 0-521-06936-Х.
- Тҳис техт ис адаптед фром Wиллиам Муир'с публиc домаин, Тҳе Cалипҳате: Иц Рисе, Деcлине, анд Фалл.
- Qirollik bilgiqutisida nomaʼlum parametrlar qoʻllangan sahifalar
- Abbosiy xalifalarning oʻgʻillari
- Taxtga chiqmagan vorislar
- 11-asr Iroqda
- 1030-yillarda tugʻilganlar
- 1060-yillarda vafot etganlar
- 11-asr Abbosiylar xalifaligi kishilari
- Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
- Vafot etgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar