Надежда Кужелная (1962-йил 6-ноябрда туғилган) – собиқ рус космонавти. У „Союз ТМ-32“да учиши керак бўлганда, унинг ўрнига америкалик космик сайёҳ Деннис Тито учган. Кейинчалик у 2004- йилда хизматдан нафақага чиқган ва Россиянинг Аэрофлот самолётида тижорат учувчиси бўлиб ишлаган.[1]

Надежда Кужелная
Надежда Васильевна Кужельная

Надежда Кужелная космонавт ва авиация учувчиси
Таваллуди 1962-йил 6-ноябр
Алексеевское, Татаристон Республикаси, РСФСР, СССР
Фуқаролиги Россия
Таълими Днепропетровск муҳандислик-қурилиш институти; Москва авиация институти
Касби Космонавт, авиация учувчиси
Фаолият йиллари 1994–2004 (космонавт); 2004–ҳозирги вақт (авиация учувчиси)
Унвони Космонавт, тижорат учувчиси
Турмуш ўртоғи Владимир Морозов

Эрта ҳаёт

Надежда Василевна Кужелная 1962- йил 6 -ноябрда Россиянинг Татаристон Республикасининг Алексеевское шаҳрида туғилган. Болалигида у илмий-фантастик филмлар ва космос ҳақидаги китобларни ёқтирарди. Ҳобби сифатида у 1981- йилда учиш клубига қўшилди. У архитектор бўлишни орзу қилган ва 1984- йилда Днепропетровск муҳандислик-қурилиш институтини тамомлаган. [1]Бироқ, Светлана Савицкаянинг „Союз Т-7“ миссиясининг коинотга парвозидан илҳомланиб, у Москва авиация институтига ўқишга кирди. 1988 -йилда ўқишни тугатгандан сўнг, у РКК Энергия компаниясида муҳандис бўлиб ишлай бошлади, космик парвозлар учун ускуналар лойиҳалаштирди.[2]

Карера

Кужелная 1994- йилда космонавт бўлиш учун ариза топширди ва икки йиллик ўқув дастурига қабул қилинди. Юрий Гагарин номидаги космонавтларни тайёрлаш марказида таҳсил олди. У РКК Энергия компаниясида ишлаган Михаил Тюрин билан бирга жалб қилинган икки инсондан бири эди . Тренинг давомида Кужелная парвоз ўқитувчиси Владимир Морозовга уйланди. Эр-хотин қизли бўлишгач, Кужелная машғулотларини бир муддатга тўхтатди, Морозов ҳам фарзанди учун тезда ишни тўхтатди. Кужелная борт муҳандиси сифатида ўқиган, унинг вазифаси „Союз“ космик кемасини Халқаро космик стансияга қўйиш учун учиш бўлган. У 2001-йилда космик стансияга учиши сабабли „Союз ТМ-32“ га космонавт қилиб тайинланган. Бироқ унинг ўрнига америкалик космик сайёҳ Деннис Титони олишади. Кейинчалик Кужелная ўша йилнинг охирларида франсуз астронавти Клоди Хаигнеренинг миссия учун ёрдамчи костмонавт сифатида ажратилган.1999 ва 2004- йиллар орасида Кужелная ягона аёл космонавт эди. У 2001 -йилда „Союз ТМ-34“ миссияси пайтида италиялик астронавт Роберто Виттори учун яна бир бор ёрдамчи бўлди.  2004- йил май ойида аёл космонавтлар бир неча йил давомида учмаслиги ҳақида эълон қилинганидан сўнг, у Россиянинг Аэрофлот самолётининг тижорат учувчиси бўлиш учун хизматдан нафақага чиқди. 2007 -йил ҳолатига кўра, Кужелная Туполев Ту-134 самолётида учган икки аёл учувчидан бири эди.

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 Гуэлденпфенниг 2012, с. 101.
  2. ↑ Гуэлденпфенниг 2012, с. 102.