Ненси Кувер Андреасен (1938-йил 11-ноябрда туғилган) — америкалик невролог ва невропсихиатр [1]. У ҳозирда Рой Ж. ва Аёва университетидаги Луcилле А. Cарвер тиббиёт коллежида психиатр лавозимида ишлайди.

Ёшлик йиллари

Андреасен Небраска штатининг Линколн шаҳрида туғилган. У Небраска университетида инглиз, тарих ва фалсафа йўналишлари бўйича бакалавриат даражасини кейинчалик, фан номзоди илмий даражасини олди.У 5 йил давомида Аёва университетининг инглиз тили бўлимида Уйғониш даври адабиёти профессори бўлган[2]. У Жон Донне ва Уйғониш даври инглиз адабиёти соҳасидаги биринчи китоби ҳақида илмий мақолаларни нашр этди: Жон Донне: Консерватив инқилобчи[3][4].

Клиник фаолияти

Биринчи қизи туғилгандан кейин оғир касаллик Андреасеннинг тиббиёт ва биотиббиёт тадқиқотларига бўлган қизиқишини уйғотди ва у тиббиётни ўрганиш учун касбини ўзгартиришга қарор қилди[5][6]. У Аёва университети тиббиёт коллежида тиббиёт факултетида таҳсил олган, 1970-йилда тамомлаган ва 1973-йилда психиатрия резидентурасини тамомлаган[7]. 1974-йилда у ижодкорлик ва маник-депрессив касаллик ўртасидаги боғлиқликни тан олган ижодкорликнинг биринчи замонавий эмпирик тадқиқотини ўтказди[8][9].

Фаолиятининг бошида у салбий аломатлар ва улар билан боғлиқ когнитив бузилишлар алданиш ва галлюцинациялар каби психотик аломатларга қараганда кўпроқ заифлаштирувчи таъсирга эга эканлигини тан олди. Психотик аломатлар нормал мия ва онг функсияларининг ҳаддан ташқари ошириб юборилишини билдирса, салбий аломатлар нормал функсияларнинг йўқолишини англатади, масалан, алогия равон фикрлаш ва гапириш қобилиятини йўқотиш, аффектив тўмтоқлик ҳиссиётларни ифода этиш қобилиятини йўқотиш, аволия, мақсадга йўналтирилган фаолиятни бошлаш қобилиятини йўқотиш ва анҳедония, ҳис-туйғуларни бошдан кечириш қобилиятини йўқотиш[10]. Ушбу тушунчаларни тавсифловчи мақолалар Илмий ахборот институти томонидан ишлаб чиқарилган Илмий Cитатион Индех томонидан аниқланган иқтибос классикасига айланди[11]. Андреасен шизофрениянинг салбий белгилари консепсиясининг ривожланишига катта мас’ул бўлиб, шизофрениянинг ижобий[12] ва салбий белгиларини баҳолаш учун биринчи кенг тарқалган шкалани яратди[13]. У шизофрения бўйича дунёдаги энг йирик ҳокимиятлардан бирига айланди. У ДСМ ИИИ ва ДСМ ИВ ишчи гуруҳларида хизмат қилиб, ДСМ ИВ бўйича шизофрения бўйича ишчи гуруҳига раислик қилиб, нозология ва феноменологияга ҳисса қўшди[14].

Андреасен асосий руҳий касалликларда нейроимагинг усулларини қўллашда кашшоф бўлди ва шизофрениядаги мия анормалликларининг магнит-резонанс томографиясининг биринчи миқдорий тадқиқотини нашр этди[15]. Андреасен Аёва руҳий саломатлик клиник тадқиқот маркази ва Аёва психиатрия нейроимагинг консорсиумининг директори бўлди. У кўп модали тасвирни бирлаштириш ва тизимли ва функсионал тасвирлаш усулларини автоматлаштирилган таҳлилини ишлаб чиқиш учун уч ўлчовли тасвирни таҳлил қилиш усуллари устида ишлайдиган кўп тармоқли гуруҳга раҳбарлик қилади. Ушбу жамоа томонидан ишлаб чиқилган дастурий таъминот БРАИНС (Браин Ресеарч: Аналйсис оф Имагес, Нетwоркс, анд Сйстемс) номи билан танилган[16].

У 2000-йилларда ижодкорликнинг неврологияси ҳақидаги тадқиқотларни қайта бошлади[17].

Ютуқлари

2000-йилда Президент Клинтон уни Американинг илмий ютуқлари учун энг олий мукофоти бўлган Миллий фан медали билан тақдирлади[18].

У кўплаб бошқа мукофотларга сазовор бўлган, жумладан Белгия Фанлар академиясининг Интербрю-Баиллет-Латур мукофоти, Либер шизофрения тадқиқоти мукофоти ва Америка Психиатрия Ассоциациясининг кўплаб мукофотлари, жумладан, тадқиқот мукофоти, Жудд Мармор мукофоти ва Таниқли мукофот, Хизмат мукофоти билан тақдирланган. У 2002-йилда Америка санъат ва фанлар академиясининг аъзоси этиб сайланган[19] У Миллий Тиббиёт Академияси (аввалги Миллий Фанлар Академияси Тиббиёт институти) аъзоси[4] У охирги ташкилотнинг бошқарув кенгашида икки муддатга сайланди[4] У иккита тиббиёт институти/Миллий фанлар академияси қўмиталарига раислик қилди, улар нуфузли ҳисоботларни чоп этдилар[20][21].. У 13 йил давомида Америcан Жоурнал оф Псйчиатрй журналининг бош муҳаррири бўлиб ишлаган[22]. У Америка Психопатология Ассоциацияси ва Психиатрия Тадқиқот Жамиятининг собиқ президенти. У Америка фанни ривожлантириш ассоциациясининг Нейрология бўлимининг асосчиси бўлган[4] У Нейрология жамияти[4] аъзоси ва Менс Сана Монограпҳс фахрий халқаро таҳририят маслаҳат кенгаши аъзоси[23]..

Шахсий ҳаёти

У икки қизнинг онаси.Унинг қизи Ню-Ёрк шаҳрида яшовчи заргарлик буюмлари дизайнери Суз Андреасен 2010-йил 10-ноябрда тухумдон саратонидан вафот этган[24].

Танланган библиография

У кенг омма учун учта китоб ёзган:

  • „Бузилган мия: Психиатриядаги биологик инқилоб“ (1983),[6]
  • „Жасур янги мия: геном даврида руҳий касалликларни энгиш“ (2001),[25][26]
  • „Яраувчи мия: даҳонинг неврологияси“[27][28].

Манбалар

  1. ↑ Дреифус, Cлаудиа. „Усинг Имагинг то Лоок ат Чангес ин тҳе Браин“ (инглизча). Тҳе Неw Ёрк Тимес (15-сентабр 2008-йил). Қаралди: 9-июл 2021-йил.
  2. ↑ Wҳўс Wҳо ин Америcа. Нанcй Cоовер Андреасен. 62нд эд. Неw Провиденcе: Марқуис Wҳўс Wҳо, 2008
  3. ↑ Жоҳн Донне: Cонсервативе Револутионарй: Принcетон Университй Пресс, 1967
  4. ↑ 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 Wҳўс Wҳо ин тҳе Wорлд. Нанcй Cоовер Андреасен. 25тҳ эд. Неw Провиденcе: Марқуис Wҳўс Wҳо, 2008
  5. ↑ Тҳис Wеэкъс Cитатион Cлассиc. Cуррент Cонтенц:48,1993
  6. ↑ 6,0 6,1 Андреасен, НC. Тҳе Брокен Браин: Тҳе Биологиcал Револутион ин Псйчиатрй. Неw Ёрк: Ҳарпер&Роw, 1984
  7. ↑ Wҳўс Wҳо ин Америcан Эдуcатион. Нанcй Cоовер Андреасен. 8тҳ эд. Неw Провиденcе: Марқуис Wҳўс Wҳо; 2007-2008
  8. ↑ Н. Ж. C. Андреасен, А. Cантер (Марч–Април 1974). „Тҳе cреативе wритер: псйчиатриc сймптомс анд фамилй ҳисторй“. Cомпреҳенсиве Псйчиатрй. 15-жилд, № 2. 123–31-бет. дои:10.1016/0010-440Х(74)90028-5. ПМИД 4822820.
  9. ↑ Андреасен НC (1987). „Cреативитй анд ментал иллнесс: преваленcе ратес ин wритерс анд тҳеир фирст-дегреэ релативес“. Ам Ж Псйчиатрй. 144-жилд, № 10. 1288–92-бет. дои:10.1176/ажп.144.10.1288. ПМИД 3499088.
  10. ↑ Андреасен НC (1982-йил июл). „Негативе сймптомс ин счизопҳрениа. Дефинитион анд релиабилитй“. Арч Ген Псйчиатрй. 39-жилд, № 7. 784–788-бет. дои:10.1001/арчпсйc.1982.04290070020005. ПМИД 7165477. {{cите магазине}}: сана киритилиши керак бўлган параметрга берилган қийматни текшириш лозим: |дате= (ёрдам)
  11. ↑ Тҳис Wеэкъс Cитатион Cлассиc. Cуррент Cонтенц: 48,1993
  12. ↑ Андреасен НC. Тҳе Сcале фор тҳе Ассессмент оф Поситиве Сймптомс (САПС. Иоwа Cитй, ИА: Тҳе Университй оф Иоwа; 1984
  13. ↑ Андреасен НC. Тҳе Сcале фор тҳе Ассессмент оф Негативе Сймптомс (САНС). Иоwа Cитй, Иоwа: Тҳе Университй оф Иоwа; 1983
  14. ↑ Диагностиc анд Статистиcал Мануал оф Ментал Дисордерс, Фоуртҳ Эдитион (ДСМ-ИВ). Wашингтон, Д.C.: Америcан Псйчиатриc Пресс, Инc.; 1994
  15. ↑ „Струcтурал абнормалитиэс ин тҳе фронтал сйстем ин счизопҳрениа: А магнетиc ресонанcе имагинг студй“. Арч Ген Псйчиатрй. 43-жилд, № 136–44. 1986. 136–44-бет. дои:10.1001/арчпсйc.1986.01800020042006. ПМИД 3947208.
  16. ↑ Магнотта ВА, Ҳаррис Г, Андреасен НC, ЎЛеарй ДС, Юҳ WТ, Ҳеcкел Д. Струcтурал МР имаге проcессинг усинг тҳе БРАИНС2 тоолбох. Cомпут Мед Имагинг Грапҳ, 26:251-64, 2002
  17. ↑ Линдсей Моон. „Wҳат Макес Сомеоне а Cреативе Гениус?“. Иоwа Публиc Радио (4-август 2014-йил). 2016-йил 4-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 25-ноябр 2014-йил.
  18. ↑ Cлинтон Намес А Диверсе Гроуп Оф Ресеарчерс То Реcеиве Тҳе 2000 Натионал Медалс Оф Сcиэнcе (Wайбаcк Мачине сайтида 2021-09-28 санасида архивланган), Натионал Сcиэнcе Фоундатион
  19. ↑ „Боок оф Мемберс, 1780-2010: Чаптер А“. Америcан Аcадемй оф Арц анд Сcиэнcес. Қаралди: 18-апрел 2011-йил.
  20. ↑ Фаcилитатинг Интердисcиплинарй Ресеарч. Wашингтон ДC: Тҳе Натионал Аcадемиэс Пресс, 2004
  21. ↑ ПТСД Cомпенсатион анд Милитарй Сервиcе. Wашингтон, ДC: Натионал Аcадемиэс Пресс, 2007
  22. ↑ Фреэдман Р (2006). „Нанcй C. Андреасен, М.Д., Пҳ.Д.: Эдитор Эмеритус Перфеcтус“. Ам Ж Псйчиатрй. 163-жилд, № 1. 3–4-бет. дои:10.1176/аппи.ажп.163.1.3. ПМИД 16390878.
  23. ↑ „Ҳонорарй Интернатионал Эдиториал Адвисорй Боард“. Медкноw (15-ноябр). 7-октабр 2018-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 6-октабр 2022-йил.
  24. ↑ Нанcй Андреасен. „Меэт Др. Нанcй Андреасен“. Нанcй Андреасен (2009). 18-декабр 2014-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 6-октабр 2022-йил.
  25. ↑ Андреасен, НC. Браве Неw Браин: Cонқуэринг Ментал Иллнесс ин тҳе Эра оф тҳе Геноме. Неw Ёрк: Охфорд Университй Пресс; 2001
  26. ↑ Руттер М (2001). „Cлеар виэw оф а промисинг футуре“. Сcиэнcе. 294-жилд. 312-бет. дои:10.1126/сcиэнcе.1062984.
  27. ↑ Андреасен НC. Тҳе Cреатинг Браин: тҳе Неуросcиэнcе оф Гениус. Неw Ёрк: Дана Пресс, 2005
  28. ↑ Снйдер С (2006). „Тҳе cреатинг браин: тҳе неуросcиэнcе оф гениус“. НЕЖМ. 354-жилд. 1539–40-бет. дои:10.1056/нежмбкрев39218.

Ҳаволалар