Тўрт
Эритилган шоколад билан беатилган Наполеон тўрти (латвияча

Наполеон — сариёғ ёки қаймоқли тўрт[1].

Номлари

Франсия ва Италияда шунга ўхшаш тўрт, Минг қатлам деб аталади (франсузча: милле-феуиллес [мил фœж]). АҚШда - Наполеон, Буюк Британияда - ванил слиcе ёки Cреам слиcе. Венгрияда - Кирáлйи франcиа крéмес ("Франсуз қироллик креми").

Тарих

Милл-феуилле (минг варақ) деб аталадиган пирожноэ пишириқлари учун рецептлар Ғарбий Европада биринчи марта 1733-йилда пайдо бўлади ва ундан кейин мунтазам равишда пайдо бўлишни бошлайди, аммо бу рецептларнинг барчасида Урбаин Дубоис томонидан нашр этилган 1876-йил рецептигача хамир заварной крем билан эмас, балки мураббо қўшилади.

Наполеон кеклари

"Минг варақ" номи Франсия ва Италия учун хосдир. Россияда ва собиқ СССРнинг бошқа мамлакатларида, шунингдек, Скандинавия мамлакатларида "Наполеон" номи қўлланади, унинг келиб чиқиши аниқ эмас. Таҳлиллардан бири, франсузча наполитаин ("Неаполитан") сўзининг бузилишидир.

Бошқа Таҳлиллар ҳам бор. Улардан бирининг сўзларига кўра, 1912-йилда Россия ҳудудида Наполеон Бонапарт устидан қозонилган ғалабанинг 100 йиллиги шарафига улуғвор тантаналарни нишонлашга тайёргарлик кўрилганда, таниқли ошпазлар янги, ғайриоддий, юмшоқ оғизда эрийдиган тортни ўйлаб топишга муваффақ бўлишди. "Наполеон" ни тайёрлаш жуда оддий: учбурчак шаклидаги бир нечта майда пишириқлар сут ва сариёғ билан сметана билан мўл-кўл қатламланган ва кейин совуқ хонада бир кун давомида ушалган қилинган.

"Наполеон" нинг венгрия версияси шуниси билан ажралиб турадики, тортилганда пирожноэ, албатта, нисбатан катта кубикларга кесилади. Бу Кремешнинг келиб чиқиши билан боғлиқ: машҳур франсуз қандолатчиси, Мигнон тўртининг ихтирочиси Жак Минён фақат зодагон хонимлар кичик ўлчамдаги ширинликларга мойиллигини, қолганлари эса катта қисмларни афзал кўришини аниқлади.

Тайёрлаш технологияси

Тез пишар қатламали хамирдан

Ун, сариёғ, туз ва сувдан хамир тайёрланади. Бир ғишт кўринишида хамир ҳосил бўлади, унли стол устига қўйилади, ун сепилади ва қалинлиги 1 см бўлган тўртбурчак қатламлар қилиб ёйилади.Тўрт марта букланади ва яна ўралади, яна букланади ва 4-5 мм қалинликда ўралади. Қатлам пишириш варағига ўтказилади, вилкалар ёки пичоқ билан бир неча жойларда тешилади ва 210-220 °C да 25-30 дақиқа давомида пиширилади[1].

Корж сариёғ ёки қаймоқ билан суртилади, иккинчи корж билан қопланади ва нозик бир крем қатлами сурилади. Юзаси майдаланган корж бўлаклари ва шакар кукунини сепиб безатилади[1]. Камида 1-2 соат давомида крем коржга сингиши учун қолдиринг[2].

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 1,2 Кенгис 1959.
  2. ↑ В. В. Похлёбкин 2015.

Адабиётлар

  • Похлёбкин В. В. Наполеон // Кулинарный словарь. — М.: Издательство «Э», 2015. — С. 247. — 456 с. — 4000 экз. — ИСБН 978-5-699-75127-3.
  • Кенгис Р. П., Мархель П. С. „Пирожное Наполеон“, . Домашнее приготовление тортов, пирожных, печенья, пряников, пирогов. М.: Пищепромиздат, 1959 — 198—199-бет. 
  • Сокольский И. Французский мильфёй, ставший русским наполеоном // Наука и жизнь : журнал. — 2014. — № 12. — С. 130—133.