Ziyosfera

Nargis Datt

Википедияда исми Наргис бўлган бошқа кишилар ҳақида ҳам мақолалар мавжуд.

Наргис Дутт — актриса[3](Фотима Рашид, 1929-йил 1-июн — 1981-йил 3-май) — ҳинд киносида ишлаган ҳинд актрисаси ва сиёсатчиси. Ҳинд киноси тарихидаги энг буюк актрисалардан бири сифатида эътироф этилган[4] у беш ёшида „Талаш-Э-Ҳақ“ (1935-йил) филмида кичик ролда экрандаги дебютини қилган[5], лекин унинг актёрлик фаолияти аслида Таманна номли (1942-йил) филми билан бошлаган эди[6].

Наргис
Таваллуди
Фатима Рашид[1]

1-июн 1929-йил
Cалcутта, Бенгал Пресиденcй, Бритиш Индиа (пресент-дай Колката, Wест Бенгал, Ҳиндистон)
Вафоти 3-май 1981-йил(1981-05-03)
(51 ёшда)
Бомбай, Маҳараштра, Ҳиндистон
Касби
  • Актриса
  • сиёсатчи
Фаолият йиллари 1935-1936
1942-1968
Турмуш ўртоғи
Сунил Дут (турм. 1958)
Болалари 3 нафар (жумладан Санжай Дутт анд Прия Дутт)
Онаси Жадданбаи[2]
Мукофотлари

Ўттиз йиллик фаолияти давомида Наргис кўплаб тижорий жиҳатдан муваффақиятли ва танқидий эътирофга сазовор бўлган филмларда суратга тушган, уларнинг кўпчилигида у актёр Раж Капур билан бирга суратга тушган[6]. Унинг энг машҳур роли — „Осcар“ мукофотига номзод бўлган „Она Ҳиндистон“ (1957-йил) филмидаги Радҳа роли бўлиб, у „Энг яхши актриса“ учун Филмфаре мукофотига сазовор бўлган[5]. У 1960-йилларда филмларда камдан-кам ҳолларда суратга тушарди. Унинг ушбу даврдаги баъзи филмларига „Раат Аур Дин“ (1967-йил) драмаси киради, у учун у „Энг яхши актриса“ номинацияси учун биринчи Миллий кино мукофотини олди[5].

Наргис 1958-йилда Ҳиндистоннинг онаси ҳамкасби Сунил Дуттга турмушга чиқди. Биргаликда уларнинг уч нафар фарзанди бор эди, улар орасида актёр Санжай Дутт ҳам бор[7]. Наргис турмуш ўртоғи билан биргаликда ўша даврнинг бир қанча етакчи актёрлари ва қўшиқчиларини ёллаган ва чегара ҳудудларида саҳна кўринишларини ўтказган Ажанта санъат маданияти труппасини тузган. 1970-йилларнинг бошида Наргис Ҳиндистоннинг Спастик Жамиятининг биринчи ҳомийси бўлди ва унинг ташкилот билан кейинги фаолияти унинг ижтимоий ишчи сифатида тан олинишига олиб келди, кейинроқ эса 1980-йилда Ражя Сабҳа номинациясига сазовор бўлади[8].

Ёшлиги

Наргис 1929-йил 1-июнда туғилган, Фотима Рашид сифатида Бенгалия президентлиги, Британия Ҳиндистони (ҳозирги Калкутта , Ғарбий Бенгалия, Ҳиндистон)[9] панжоблик мусулмон оиласида туғилган. Унинг отаси Абдул Рашид, илгари Моханчанд Уттамчанд Тяги („Моҳан Бабу“), аслида исломни қабул қилган Равалпиндилик Моҳял Браҳмин кастасининг бадавлат панжоблик ҳинду вориси бўлган эди[1][10][11]. Унинг онаси Бенарес штатининг Бенарес шаҳридан бўлган Жадданбаи Ҳусайн бўлиб, у исломни қабул қилган ҳинду браҳмин мусулмон оиласида туғилган ва ҳинд классик мусиқа қўшиқчиси ва ҳинд киносининг дастлабки кашшофларидан бири бўлган[12]. Кейин Наргиснинг оиласи Панжобдан Оллоҳободга, Агра ва Оуд бирлашган провинсияларига кўчиб ўтишди ва Калкутта, Бенгалия президентига жойлашишди.  У Наргисни ўша пайтда Ҳиндистонда ривожланаётган кино маданиятига киритган. Наргиснинг ўгай укаси Анвар Ҳусайн ҳам кино актёри бўлган.

Фаолияти

Фотима 1935-йилда олти ёшида „Талаше Ҳақ“ филмида илк бор суратга тушди, у чақалоқ Наргис деб номланади. Наргис (نرگس [ˈнəрɡɪс]) форсча сўз бўлиб, наргис гул деган маънони англатади. Кейинчалик у барча филмларида Наргис сифатида эътироф этилиб келинган[13][14].

Шахсий ҳаёти

Наргис „Аwаара“ ва „Шри 420“ филмларида унинг ҳамкасби бўлган актёр Раж Капур билан узоқ вақт муносабатда бўлган. Бу пайтда эса Раж Капур уйланган ва фарзандли эди. Наргисга ўз рафиқаси билан ажрашишдан бош тортгач, уларнинг яъни Раж Капур ва Наргиснинг тўққиз йиллик муносабатларига нуқта қўйилди[15][16].

Мероси

Наргис Ҳиндистоннинг 1993-йилги маркасида

2011-йилда Редифф.cом уни барча даврларнинг энг буюк актрисаси сифатида қайд этиб, шундай деб таъкидлади: „Узоқ кўринишга, услубга, нафисликка ва ниҳоятда илиқ экранга эга актриса, Наргис ҳақиқатан ҳам нишонланадиган етакчи хонимдир“дея таърифланган эди[17]. Тҳе Трибунеъдан МЛ Дҳаван шундай деди: „Деярли барча филмларида Наргис орзу қилинган ва илоҳийлаштирилган аёлни яратган. Наргиснинг экран тасвирининг харизмаси шундаки, у оддий ва нафис ўртасида тенг қулайлик билан тебранади“ дея илиқ фикр билдиради Дваҳан[18].

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 Т. Ж. С. Георге. Тҳе лифе анд тимес оф Наргис. Мегатечниcс, 1994-йил декабр. ИСБН 978-81-7223-149-1. Қаралди: 2012-йил 8-март. 
  2. ↑ „Боллйwоод аcтор Наргис Дутт ремемберед ин тодай'с Гоогле Доодле“. Тҳе Индиан Эхпресс (1-июн 2015-йил).
  3. ↑ „НОМИНАТЕД МЕМБЕРС ОФ ТҲЕРАЖЙАСАБҲА“. 2009-йил 1-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 19-май 2009-йил.
  4. ↑ „Санжай Дутт wритес а ҳеартфелт ноте фор мом Наргис Дутт он ҳер 39тҳ деатҳ анниверсарй | Энтертаинмент — Тимес оф Индиа Видеос“ (инглизча). Тҳе Тимес оф Индиа. Қаралди: 5-сентабр 2021-йил.
  5. ↑ 5,0 5,1 5,2 Гҳош. „Наргис Дутт: Тҳе wоман анд тҳе аcтресс“ (инглизча). Натионал Ҳералд (3-май 2019-йил). Қаралди: 5-сентабр 2021-йил. Манба хатоси: Инвалид <реф> таг; наме "Гҳош" дефинед мултипле тимес wитҳ дифферент cонтент
  6. ↑ 6,0 6,1 „Наргис Дутт: Фром а чилд аcтор то 'Мотҳер Индиа'“. Тҳе Эcономиc Тимес. Қаралди: 5-сентабр 2021-йил. Манба хатоси: Инвалид <реф> таг; наме "Тҳе Эcономиc Тимес" дефинед мултипле тимес wитҳ дифферент cонтент
  7. ↑ „Тҳе Наргис анд Сунил Дутт лове сторй: Wҳен ҳе савед ҳер фром фире анд ше фоунд тҳе лове оф ҳер лифе“ (инглизча). Ҳиндустан Тимес (1-июн 2021-йил). Қаралди: 5-сентабр 2021-йил.
  8. ↑ „Наргис Дутт: Лессер кноwн фаcц“. Тҳе Тимес оф Индиа. Қаралди: 5-сентабр 2021-йил.
  9. ↑ „Он Наргис'с 39тҳ деатҳ анниверсарй, ҳере аре соме лессер-кноwн фаcц абоут тҳе легендарй аcтор“. Ҳиндустан Тимес (3-май 2020-йил).
  10. ↑ Парама Рой. Индиан траффиc: идентитиэс ин қуэстион ин cолониал анд постcолониал Индиа. Университй оф Cалифорниа Пресс, 6-сентабр 1998-йил — 156-бет. ИСБН 978-0-520-20487-4. Қаралди: 2012-йил 8-март. 
  11. ↑ Шям Бҳатиа. „Наргис-Сунил Дутт: А реал лифе романcе“. Редифф (20-октабр 2003-йил). Қаралди: 3-июн 2012-йил.
  12. ↑ „Индиа'с Индепендент Wеэклй Неwс Магазине“. Теҳелка. 2012-йил 5-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 12-июл 2012-йил.
  13. ↑ „Наргис Дутт'с 86тҳ Биртҳ Анниверсарй: 10 тҳингс ёу wоулд wант то кноw абоут беаутифул Наргис“. Индиа.cом (1-июн 2015-йил). Қаралди: 8-август 2020-йил.
  14. ↑ „Наргис“. Минт (4-май 2013-йил).
  15. ↑ Пател. „Cлангороус Лиаисонс“. Оутлоок (19-ноябр 2007-йил). Қаралди: 2-июн 2015-йил.
  16. ↑ Рой. „Риши Капоор Ревеалс Дад Раж Капоор'с Аллегед Аффаирс Wитҳ Ҳис Ҳероинес“. НДТВ Мовиэс (17-январ 2017-йил). Қаралди: 30-июл 2017-йил.
  17. ↑ Сен. „Реадерс Чоиcе: Тҳе Греатест Аcтрессес оф алл тиме“. Редифф.cом (29-июн 2011-йил). Қаралди: 19-сентабр 2011-йил.
  18. ↑ Дҳаwан, М.Л.. „Қуээнс оф ҳеарц“. Тҳе Трибуне (9-декабр 2007-йил). Қаралди: 22-сентабр 2011-йил. 
"https://new.ziyosfera.uz/ziyo/Nargis_Datt" dan olindi