Neda Hassaniy
Неда Ҳассанийй (форсча: ندا حسنی; 1977 — 23 июн 2003-йил) эронлик мухолифатчи эди.
| Недā Ҳассаний | |
|---|---|
| Таваллуди |
1977 |
| Вафоти |
23-июн 2003-йил Лондон, Англия |
| Вафоти сабаби | ўзини ёққан |
| Таълими | Cарлетон университети |
Тарихи
Неда Ҳассаний Аҳмад ва Форуғ Ҳассанийлар оиласида туғилган. У уч фарзандли эронлик оиланинг тўнғич фарзанди эди. Оила 1980-йилларнинг бошларида Эрондан чиқиб кетиб, дастлаб Юнонистонга бошпана топди, сўнгра Канаданинг Оттава шаҳрига жойлашди[1][2]. Ҳассаний Карлетон университетида ўқиб, у ерда компютер фанлари бўйича таҳсил олди[1].
1988-йилда Ҳассаний Амрдаги Ислом Республикаси амакиси Маҳмуд Ҳассанийни қатл этганидан кейин Эрон Халқ Мужоҳидлари тарафдори бўлди. Бироқ, ота-онасининг айтишича, у ташкилот аъзоси бўлмаган. Маҳмуд Ҳассаний отасининг укаси бўлиб, қатл этилишидан аввал Эрон зиндонида етти йил сақланган эди[1]. Болалигида Ҳассаний амакисини қамоқда зиёрат қилгани борган. Унинг амакиси ўша пайтда қатл этилган тахминан 35 000 нафар мухолифатчи орасида эди. Ҳассанийнинг Мужоҳидларга бўлган ёрдами уни Парижга кўчиб ўтишга ундади ва у ерда у Эрон қаршилик Кенгашига қўшилди[2].
2003-йил 17 июнда, Ҳассаний Лондонда таътилда бўлган пайтда, Франсиядаги полиция Эрон Халқ Мужоҳидларининг штаб-квартирасига рейд уюштирди. Тахминан 160 нафар аъзо, жумладан гуруҳнинг ҳамраиси Марям Ражавий ва унинг эри Массуд Ражавий сўроқ учун ушлаб турилди. Кейинчалик уларнинг барчасига қўйилган айбловлар бекор қилинди[1][3][4].
Ҳассаний Лондондаги Франсия элчихонаси олдида талабалар намойишига қўшилиб, Франсияда Ражавий ва бошқа Мужоҳидлар аъзоларининг ҳибсга олиниши ва уларни Эронга депортация қилиш эҳтимолига қарши норозилик билдирди. Намойишчиларнинг айримлари ўзларини ёқиб норозилик қилиш ҳақида муҳокама қилишди. Марям Ражавийнинг ўзини ўлдириш йўли билан норозилик билдиришга қарши эканига қарамай[4], Ҳассанийнинг „Биз ҳаммамиз шундай қилиш ҳақида ўйлаяпмиз“[1], деган сўзлари келтирилади. 18-июн куни кечқурун соат тахминан 7:15 да Ҳассаний Лондондаги Франсия элчихонаси олдига ёлғиз ўзи қайтиб келиб, устидан бензин билан тўкиб, ўзини ёқиб юборди. Уни икки соат ўтгач топишди ва у 23-июн куни касалхонада, онасининг кўз ўнгида[1][2] вафот этди[5].
Ҳассаний Франсияда Мужоҳидлар аъзолари ҳибсга олинганидан кейинги кунларда Лондондаги Франсия элчихонаси олдида ўзини ёқиб юборган тўрт кишидан бири эди. Уларнинг яна бири, 38 ёшли муҳандислик талабаси Ҳешмат Зандий ҳам вафот этди[4]. Худди шу даврда Парижда ҳам уч киши ўзини ёқди, улардан бири, Седигҳиэҳ Моҳагери, ҳалок бўлди, яна бир киши эса Швейцариядаги Франсия элчихонаси олдида ўзи устига бензин тўкиб, ўзини ёқишга уринган пайтда тўхтатиб қолинди[3][5].
Ҳассанийнинг жасади дафн этиш учун Канадага қайтарилди. Унинг жанозаси 2003-йил 30-июнда ўтказилди ва унда Ҳассанийнинг онаси қизининг ҳаракатларидан фахрланишини айтди[2]. У қизининг ўлимидан кейин, Англияда ҳам худди шундай фикрларни билдирган, бироқ бошқаларга қизининг ўрнакларига эргашмасликни уқтирган[5]. Ҳассаний Оттавадаги Пинеcрест қабристонига дафн этилган[2].
Манбалар
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 Жеэван Васагар, Паренц моурн 'браве гирл' wҳо сет ҳерселф он фире ин меморй оф унcле; Тҳе Гуардиан, 25 Жуне 2003. Ретриэвед 2013-12-27.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Сараҳ Кеннедй, 'И’лл сенд Недаъс мессаге то тҳе wорлд,' мотҳер воwс. Оттаwа Cитизен, Жулй 1, 2003, пп. Д1, Д4.
- ↑ 3,0 3,1 ББC Неwс, Ираниан фире протесц ат Парис арресц; Жуне 18, 2003. Ретриэвед 2013-12-29.
- ↑ 4,0 4,1 4,2 ББC Неwс, Аппеал овер фире протесц; Жуне 21, 2003. Ретриэвед 2013-12-29.
- ↑ 5,0 5,1 5,2 ББC Неwс, Мотҳер’с трибуте то фире виcтим; Жуне 26, 2003. Ретриэвед 2013-12-29.