Николай Павлович Полетика (1896-йил 17-апрел, Конотоп[1] – 1988-йил 25-март, Қуддус) – совет тарихчиси ва иқтисодчи, иқтисод фанлари номзоди (1936), тарих фанлари доктори (1940), профессор. СССРда „Ҳаво транспорти иқтисодиёти“ ихтисослашган биринчи иқтисод фанлари номзоди (1936)[1][2]. Биринчилардан Биринчи жаҳон уруши тарихини жиддий ўрганган[3] . Саратовдаги РСФСР Давлат план комитети Режа институти профессори (1943—1944), СССР Давлат банки кредит-иқтисодиёт институти профессори (1943—1944), Ўрта Осиё давлат университети профессори (Тошкент), Беларус давлат университетининг янги даврлар тарихи кафедраси профессори (1953—1972). У бутун умри давомида партияга аъзо бўлмаган ва 1973-йилда Исроилга жўнаб кетган.

Николай Павлович Полетика
Таваллуди 17-апрел 1896-йил
Конотоп
Вафоти 25-март 1988-йил
Исроил
Фуқаролиги SSSR bayrogʻi СССР
Соҳаси тарихчи
Иш жойлари Ўрта Осиё университети

Ҳаёти

Николай Павлович Полетика 1896-йил 17-апрелда Конотоп шаҳрида рус зодагонлар оиласида туғилган. У тўрт ёшида отасидан айрилган[2]. 1905-йил октябр ойида у Киевдаги яҳудий погромига борган. Николайнинг бувиси 1906-йил баҳорида тўсатдан вафот этди[2]. У биринчи Киев гимназиясини тамомлаган, у ерда 1905-йил сентябрдан 1914-йил июлгача ўқиган[2]. 1914-йил августда у Киев университетига (тарих ва филология факултети) ўқишга кирди.

1923-йил 15-июлда у Ленинградга келди ва у ерда юридик факултетининг 4-курсидан ва Киев халқ хўжалиги институти иқтисод факултетининг 3-курсидан ижтимоий фанлар факултетининг тегишли бўлимларига ўтди [2]. 1924-йилда Ленинград университетини (Ижтимоий фанлар факултети, „Жаҳон иқтисодиёти ва жаҳон сиёсати“ ихтисослиги) тугатган. Университетда ўқиш даврида Н.Полетика тўртта хорижий тилни: инглиз, немис, франсуз ва италян тилларини ўзлаштирган. Н.Полетика йигирманчи йиллардаги адабий Ленинград муҳитини билар эди ва Самуил Маршак, Александр Греэн, Елизавета Полонская, опа-сингиллар Наппелбаум билан яхши таниш эди. Осип Манделстам Полетикага „Вақт шовқини“ [4] китобини берди.

1923—1927-йилларда „Ленинградская правда“ газетаси, „Ленинград“ журнали ва „Россия замонавий“ журналининг мухбири[4]. „Ленинградская правда“да у Лондон, Париж, Берлин, Вена, Рим, Вашингтон ва дунёнинг бошқа пойтахтларида бўлган

1930—1936-йилларда Ленинград фуқаро ҳаво флоти институтида ассистент, доцент ва кафедра мудири лавозимларида ишлаган. 1931-йил апрел ойининг охирида Полетика ўрта қулоқнинг яллиғланиши билан оғир касал бўлиб қолди. 1951-йилгача Ленинградда, сўнгра қисқа муддат Тошкентда яшаган. 1951—1953-йилларда Тошкентдаги Ўрта Осиё давлат университетида профессор бўлиб ишлаган.

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 „Гістарычны факультэт Беларускага дзяржаўнага ўніверсітэта“. 2016-йил 25-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2016-йил 18-сентябр.
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 „Видный русский историк Николай Полетика“. 2016-йил 19-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2016-йил 18-сентябр.
  3. ↑ „Портреты историков: время и судьбы. Под редакцией: Г. Севостьянов Т. 5: Средние века. Новая и новейшая история. — М.: Наука, 2010.“. 2016-йил 19-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2016-йил 18-сентябр.
  4. ↑ 4,0 4,1 „А. Б. Давидсон. Николай Павлович Полетика (1896—1988)“. 2016-йил 25-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2016-йил 18-сентябр.