Nikolay Zalesov
Николай Гаврилович Залесов (1828-йил 25-май – 1896-йил 18-январ) – рус пиёда қўшинлари генерали, ҳарбий ёзувчи, Туркистон юришлари ва Қрим уруши қатнашчиси.
| Николай Залесов | |
|---|---|
|
| |
| Асл исми | русча: Николай Гаврилович Залесов |
| Таваллуди |
1828-йил Оренбург, Россия империяси |
| Вафоти |
1896-йил 18-январ Санкт-Петербург, Россия империяси |
| Қўшин турлари | пиёда қўшинлар |
| Унвони |
Умумий отлиқ қўшинлар |
| Жанг/уруш |
Туркистон юришлари Хива юриши (1873) Қрим уруши |
Биографияси
Биография 1828-йилда Оренбургда туғилган, Неплюев номидаги Оренбург кадет корпусида ўқиган, 1848-йил 28-мартда 3-сонли Оренбург чегара баталёнига прапоршик сифатида хизматга тайинланган[1]; 1852-йилда Император Ҳарбий Академиясини биринчи даража билан тамомлаган ва 1853-йилда Шарқий уруш бошланиши билан Жанубий армия штаб-квартирасига юборилган; 1854-йилда Силистрияни қамал қилиш пайтидаги хизмати учун Залесов қилич билан биргаликдаги 3-даражали Авлиё Анна ордени билан тақдирланган. Қрим кампанияси Севастополнинг қаҳрамонона мудофаасига қаратилган пайтда, Залесов жанубий армия генерали кварталининг офисида хизмат қилган. 1856-йилда Залесов бош штаб офицери сифатида Оренбург махсус корпусида хизматга тайинланган; 1858-йилда Игнатевнинг Хива ва Бухорога миссияси таркибида бўлган. 1864-йилда полковник даражасига кўтарилган Залесов ҳарбий округ тизими жорий этилиши билан 1865-йилда Оренбург ҳарбий округи штаб бошлиғининг ёрдамчиси этиб тайинланган, 1869-йил 20-апрелда генерал-маёр унвонига сазовор бўлган ва 1870-йилда 1-даражали Авлиё Станислав ордени билан тақдирланган ва 1873-йилда 7-пиёда қўшинлар дивизиясининг 2-бригадаси командири этиб тайинланган. Император буйруғи билан Финляндияга Болтиқбўйи соҳилларини ҳимоя қилиш ва мамлакатни стратегик ўрганишни ривожлантириш учун юборилган. 1875-йилда Бош штаб ҳарбий-илмий қўмитасига ўқишга юборилган; 1876-йилда 1-даражали Авлиё Анна ордени, 1876—1888-йилларда эса 27-пиёда қўшинлар дивизиясини бошқарган, 1878-йил 30-августда генерал-лейтенант унвони берилган[2], 1881-йилда 2-даражали Авлиё Владимир ва 1884-йилда – Оқ бургут орденлари билан тақдирланган; 1888—1892-йилларда 17-армия корпуси қўмондони, сўнгра Ҳарбий кенгаш аъзоси этиб тайинланган. Олмос нишони билан биргаликдаги Авлиё Александр Невский ордени соҳиби.
Санкт-Петербургда вафот этган ва Александр Невский лаврасида дафн этилган. Ўлим санаси билан номувофиқликлар мавжуд: баъзи манбаларда нотўғри 1895-йил 23-февралда вафот этгани кўрсатилган. Аммо „Новое Время“ газетасида эълон қилинган некрологга кўра, Залесов 1896-йил 22-февралда вафот этган[3].
Журналистик асарлари
Залесов ҳарбий-адабий асарлари билан машҳур. У „Полевое памятний книжка“ ни (1872) нашр этган ва „Военний сборник“ ҳамда „Русские инвалиди“ да кўплаб мақолаларни нашр эттирган.
- Энг муҳим мақолалари:
- „Посолство в Хиву капитана Никифорова в 1841 г.“ („Военний сборник“, 1861-йил 11-сон);
- „Посолство в Хиву подполковника Данилевского в 1742 г.“ („Военний сборник“, 1866-йил 5-сон);
- „Очерк дипломатических сношений с Бухарой“ („Военний сборник“, 1862-йил 9-сон);
- „Воспоминания о А. П. Карсеве“ („Русский инвалид“, 1875-йил 65-сон);
- „Бой под Олтеницей 23 окт. 1853 г.“ („Военний сборник“, 1894-йил)[4].
Оиласи
Уйланган, уч фарзанди бўлган. Набираси – К. В. Апухтин (қизи Варваранинг ўғли) – офицер, Оқ ҳаракат қатнашчиси, Иккинчи Жаҳон уруши пайтида – Югославиядаги рус корпусининг вакили.
Манбалар
- ↑ Залесов, Николай Гаврилович // Ҳарбий энсиклопедия / В. Ф. Новицкий … [ва б.]. — 1911—1915.
- ↑ Список генералам по старшинству на 1886 год. СПб., 1886.
- ↑ Некролог // «Новое Время», 1896, 23 февраля, № 7150.
- ↑ Залесов, Николай Гаврилович // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907