Norfloksatsin sahifasining manbasini koʻrish

'''Norfloksatsin''' — bakteritsid taʼsirga ega [[dori]] vositasi. [[Ftorxinolonlar]] guruhining II avlod vakili.

== Farmakologik taʼsiri ==
DNK girazani ingibitsiya qilish orqali bakteritsid taʼsir koʻrsatadi, bu ferment bakteriyalarda superspirallanishni taʼminlaydi va shu bilan [[Bakteriyalar|bakterial]] [[Dezoksiribonuklein kislota|DNKning]] barqarorligini kafolatlaydi. DNK zanjirining beqarorligi esa bakteriyalarning oʻlimiga olib keladi. Norfloksatsin keng spektrli antibakterial taʼsirga ega. Taʼsir davomiyligi taxminan 12 soat.

== Bakteriyalarning norfloksatsinga sezuvchanligi ==

=== Sezuvchan ===

* ''Staphylococcus aureus'' (shu jumladan metitsillinga chidamli ''[[Stafilokokk|Staphylococcus]] spp.'' shtammlari)
* ''Staphylococcus epidermidis''
* ''[[Gonokokk|Neisseria gonorrhoeae]]''
* ''[[Meningokokk|Neisseria meningitidis]]''
* ''Escherichia coli''
* ''Citrobacter spp.''
* ''Klebsiella spp.''
* ''Enterobacter spp.''
* ''gafniya''
* ''Proteus spp.'' (indol musbat va indol manfiy)
* ''Salmonella spp.''
* ''Shigella spp.''
* ''Yersinia enterokolitika''
* ''Campylobacter jejuni''
* ''Aeromonas''
* ''Plesiomonas''
* ''Vibrion vabosi''
* ''Vibrio paragemolyticus''
* ''gemofil influenzae''
* ''Chlamydia spp.''
* ''Legionella spp.''

=== Preparatga har xil sezuvchanlikka ega ===

* ''Enterococcus faecalis''
* ''[[Streptokokk|Streptococcus]] spp.'' (''piogenes, pneumoniae'' va ''viridans'')
* ''Serratia marcescens''
* ''Pseudomonas aeruginosa''
* ''Acinetobacter''
* ''Mycoplasma hominis''
* ''Mycoplasma pneumoniae''
* ''Mikobakteriya tuberkulyozi''
* ''Mycobacterium fortuitum''

=== Sezgir emas ===

* ''Nokardiya asteroidlari''
* anaerob bakteriyalar (masalan '', Bacteroides spp., Peptococcus spp., Peptostreptococcus spp., Eubacter spp., Fusobacterium spp., Clostridium difficile'')
* ''Treponema pallidum''

== Farmakokinetikasi ==
Nolitsin tez, ammo toʻliq soʻrilmaydi (20-40%), ovqatdan keyin preparatning soʻrilishi sekinlashadi.

[[Qon]] plazmasidagi Cmax ga 1-2 soatdan keyin erishiladi va bu dozaga qarab 0,8 dan 2,4 mkg/ml gacha boʻladi. Norfloksatsinning plazma oqsillari bilan past bogʻlanish qiymati (10-15%) va lipidlarning yuqori eruvchanligi preparatning keng tarqalishiga va aʼzolar va toʻqimalarga (buyrak parenximasi, [[Tuxumdon|tuxumdonlar]], urugʻ kanalchalari suyuqligi, [[bachadon]], [[Dabba|qorin boʻshligʻi]] va tos aʼzolari, [[Safro|oʻt suyuqligi]], ona suti) yaxshi kirib borishiga olib keladi. [[Gemato-ensefalik baryer|GEB]] va [[platsenta]] orqali kira oladi. Antimikrob taʼsirining davomiyligi taxminan 12 soat. Kichik darajada [[jigar]]da metabolizmga uchraydi. T1/2 — 3-4 soat. Buyraklar, glomerulyar filtratsiya va kanalcha sekretsiya orqali chiqariladi. Qoʻllash paytidan boshlab 24 soat ichida dozaning 32% qismi buyraklar orqali oʻzgarmagan holda, 5-8% — metabolitlar shaklida chiqariladi; qabul qilingan dozaning taxminan 30% [[Safro|oʻt suyuqligi]] bilan chiqariladi.<ref name="RLS">{{Veb manbasi|url=http://www.rlsnet.ru/tn_index_id_7137.htm|title=Нолицин®}}</ref>

== Preparatni qoʻllashga koʻrsatmalari ==
Preparatga sezgir patogenlar keltirib chiqaradigan yuqumli va yalligʻlanish kasalliklari:

* siydik yoʻllarining oʻtkir va surunkali yuqumli kasalliklari ([[uretrit]], [[prostatit]], [[sistit]], pielonefrit);
* [[Jinsiy aʼzolar|genital]] [[Infeksiya|infektsiyalar]]: servisit, [[endometrit]];
* asoratlanmagan gonoreya;
* bakterial [[gastroenterit]] (salmonellyoz, shigelloz);
* siydik yoʻllari infeksiyalari retsidivlanishi [profilakstikasi;
* neytropeniya bilan ogʻrigan bemorlarda [[sepsis]]ning oldini olish;
* sayohatchilar [[Ich ketishi|diareyasi]]ni oldini olish<ref name="RLS">{{Veb manbasi|url=http://www.rlsnet.ru/tn_index_id_7137.htm|title=Нолицин®}}</ref>.

== Qoʻllash mumkin boʻlmagan holatlar ==

* norfloksatsinga, dori tarkibiy qismlariga va boshqa xinolonlarga yuqori sezuvchanlik;
* glyukoza-6-fosfat degidrogenaza yetishmovchiligi;
* bolalar va oʻsmirlar (18 yoshgacha);
* homiladorlik;
* [[Laktatsiya|emizish]] davri.

''Ehtiyotkorlik bilan:''

* [[Bosh miya|miya]] tomirlari [[Arterioskleroz|aterosklerozi]];
* miyada qon aylanishi buzilishi;
* [[epilepsiya]], [[Epilepsiya|epileptik sindrom]] ;
* [[Buyrak yetishmovchiligi|buyrak]]/jigar yetishmovchiligi;
* [[Atsetilsalitsil kislota|asetilsalitsil kislotasiga]] [[Allergiya|allergik reaksiyaning]] mavjudligi<ref name="RLS">{{Veb manbasi|url=http://www.rlsnet.ru/tn_index_id_7137.htm|title=Нолицин®}}</ref>.

== Homiladorlik va laktatsiya davrida foydalanish ==
Homiladorlik paytida va [[Laktatsiya|emizishda]] foydalanish havfsizligi oʻrganilmagan. Homiladorlik paytida tayinlash faqat sogʻliq uchun, ona uchun moʻljallangan foyda homila uchun potentsial havfdan yuqori boʻlganda mumkin. Agar [[laktatsiya]] davrida preparatni qoʻllash kerak boʻlsa, [[Laktatsiya|emizish]] toʻxtatilishi kerak<ref name="RLS">{{Veb manbasi|url=http://www.rlsnet.ru/tn_index_id_7137.htm|title=Нолицин®}}</ref>.

== Nojoʻya taʼsirlari ==
''Ovqat hazm qilish tizimidan:'' ishtaha yoʻqolishi, ogʻizda achchiq taʼm, koʻngil aynishi, [[qusish]], qorin ogʻrigʻi, [[Ich ketishi|diareya]], psevdomembranoz [[enterokolit]] (uzoq muddat foydalanilganda), jigar transaminazalari faolligining oshishi.

''Siydik chiqarish tizimidan:'' kristalluriya, [[glomerulonefrit]], [[dizuriya]], poliuriya, [[albuminuriya]], uretradan qon ketishi, [[Karbamid|mochevina]] va plazma kreatininining koʻpayishi.

''Nerv sistemasi tomonidan:'' [[Bosh ogʻrigʻi|bosh ogʻrigʻi]], [[bosh aylanishi]], hushidan ketish, [[uyqusizlik]], [[Gallyutsinatsiya|gallyutsinatsiyalar]]. Keksa bemorlarda boʻlishi mumkin: charchoq, uyquchanlik, tashvish, asabiylashish, qoʻrquv, [[Depressiya (tibbiyot)|tushkunlik]], boshdagi shovqin.

''Yurak-qon tomir tizimi tomonidan:'' [[taxikardiya]], [[aritmiya]], qon bosimining pasayishi, [[vaskulit]].

''[[Allergiya|Allergik reaksiyalar:]]'' [[toshma]], teri qichishishi, [[Eshakemi|torvoq]], shish, yomon sifatli ekssudativ [[eritema]] (Stivens-Jonson sindromi).

''Tayanch-harakat tizimidan:'' artralgiya, tendonit, pay yorilishi (odatda taʼsir etuvchi omillar bilan kombinatsiyalangan holda).

''Qon yaratsih tizimi tomonidan:'' eozinofiliya, [[leykopeniya]], gematokritning pasayishi.

''Boshqalar:'' [[Kandidamikoz|kandidoz]].<ref name="RLS">{{Veb manbasi|url=http://www.rlsnet.ru/tn_index_id_7137.htm|title=Нолицин®}}</ref>

== Maxsus koʻrsatmalar ==
Norfloksatsin bilan davolanish davrida bemorlar yetarli miqdorda suyuqlik olishlari kerak (diurez nazorati ostida).

Terapiya paytida protrombin indeksi oshishi mumkin (jarrohlik aralashuvi paytida qon ivish tizimining holatini kuzatish kerak).

Norfloksatsin bilan davolash paytida toʻgʻridan-toʻgʻri quyosh nurlaridan qochish kerak.

[[Pay|Paylar]]da [[Ogʻriq|ogʻriq]] paydo boʻlishi yoki tendovaginitning dastlabki belgilarida preparatni toʻxtatish kerak. Norfloksatsin bilan terapiya paytida ortiqcha jismoniy zoʻriqishlardan qochish tavsiya etiladi.

[[Atsetilsalitsil kislota|Asetilsalitsil kislotasi]]ga, azoboʻyoq E110 ga [[Allergiya|allergik reaktsiya]] mavjud boʻlsa, bronxospazmgacha boʻlgan yuqori sezuvchanlik reaktsiyasini keltirib chiqarishi mumkin.

Varfarinning taʼsirini kuchaytiradi. Kofein bilan birgalikda qoʻllanilganda, u jigarda kofein almashinuvini pasaytiradi (uning chiqarilishini sekinlashtiradi va qondagi konsentratsiyasini oshiradi).

Avtomobilni haydashda va diqqatni jamlashni va psixomotor reaktsiyalar tezligini talab qiladigan boshqa potentsial havfli faoliyat bilan shugʻullanishda ehtiyot boʻlish kerak (ayniqsa[[Alkogolli ichimliklar|alkogol]] ichilgan boʻlsa).<ref name="RLS">{{Veb manbasi|url=http://www.rlsnet.ru/tn_index_id_7137.htm|title=Нолицин®}}</ref>

== Eslatmalar ==
{{Manbalar}}

== Havolalar ==

* [http://www.rlsnet.ru/tn_index_id_7137.htm RLS Dorilar Ensiklopediyasining veb-sayti (rlsnet.ru).] Arxivnaya kopiya Nolicin® preparatining tavsifi.
[[Turkum:Xinolonlar/ftorxinolonlar]]