Olam International
Олам Интернатионал – дунёдаги энг йирик қишлоқ хўжалиги фирмаларидан бири бўлиб, жаҳон бозорларига какао-ловия, кофе, пахта ва гуруч етказиб берувчи йирик компаниялардан бири ҳисобланади[2]. Компания 1989-йилда Нигерияда ташкил этилган ва 1995-йилдан бери Сингапурда рўйхатдан ўтган. Компания 4,7 миллион фермердан маҳсулот сотиб олади ва уларни бутун дунё бўйлаб 22 000 мижозга сотади.
| Тури | Оммавий компания |
|---|---|
| Тармоғи | Озиқ-овқат саноати |
| Биржа листинги | СГХ: 032 |
| Қачон асос солинган | 1989 |
| Жойлашуви |
|
| Раҳбарият | Лим А Ду (Бошқарув раиси) |
| Буджети |
▲ С$22,299 млрд $16,7 млрд (2017)[1] |
| Айланма даромади |
▲ Сингапур доллари$26,273 млрд $19 млрд (2017)[1] |
| Бойлиги |
▲ Сингапур доллари$6,621 млрд $4,9 млрд (2017)[1] |
| Капиталлаштириш | $5,5 млрд (2018) |
| Соф фойдаси |
▲ Сингапур доллари$551,6 млн $380 млн (2017)[1] |
| Ишчилар сони | 72 минг (40 500 ФТЕ) (2017)[1] |
Тарих
Компания 1989-йилда Нигерияда Олам Нигериа Плc (номинал штаб-квартираси Лондонда) сифатида ташкил этилган. У Нигериядан қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини экспорт қилишни ривожлантириш учун Кеwалрам Чанраи гуруҳи томонидан яратилган. Компания кешю ёнғоқларини экспорт қилишдан бошлаган, кейин ассортимент пахта, какао маҳсулотлари ва ши ёнғоқлари билан тўлдирилди. 1993-95 йилларда фаолият географияси бошқа Африка мамлакатларига сезиларли даражада кенгайтирилди: Ғарбий Африкада Бенин, Того, Гана, Кот-д’Ивуар, Буркина-Фасо, Сенегал, Гвинея-Бисау, Камерун ва Габон, Шарқий Африкада Танзания, Кения , Уганда, Мозамбик ва Мадагаскар, шунингдек Ҳиндистон. Фаолиятнинг кенгайишига қишлоқ хўжалиги бозорини тартибга солишнинг бекор қилиниши ёрдам берди.
1995-йил 4-июлда компания Сингапурда Олам Интернатионал Лимитед номи билан қайта рўйхатдан ўтказилди. У тасдиқланган халқаро савдо компанияси мақомини олди, бу унга 10 % лик имтиёзли солиқ ставкасини олиш ҳуқуқини беради, 2004-йилдан бери 5 %. Фаолият географияси Индонезия, Ветнам, Таиланд, Хитой, Папуа-Янги Гвинея, Яқин Шарқ мамлакатлари, Марказий Осиё ва Бразилияга кенгайтирилди.
2002-03 йилларда Русселл АИФ Сингапоре Инвестменц Лимитед, Темасек Ҳолдингс ва Халқаро Молия Корпорацияси компания капиталидаги улушларни сотиб олди. 2005-йилдан бери компания 11-февралда Сингапур фонд биржасида рўйхатга олиниб, оммавийга айланди. 2009-йилда Темасек компаниянинг катта улушини сотиб олди ва 2014-йилга келиб ўз улушини назорат пакетига (50 % дан ортиқ) келтирди.). 2015-йилда Мицубиши корпорацияси 20 % га яқин аксияларни сотиб олиб, иккинчи йирик аксиядорга айланди.
2012-йил бошида Пенза вилоятида жойлашган Россиядаги энг йирик сут ишлаб чиқарувчилардан бири бўлган " Россия сут компанияси " нинг 75 фоиз улуши сотиб олинди; кейинги йилларда ишлаб чиқаришни кенгайтиришга 400 миллион долларгача сармоя киритилди[3][4][5]. Олам Интернатионал Россия сут чорвачилигидаги энг йирик хорижий инвесторга айланди. 2019-йил июн ойида компания „Русмолко“даги улушини 100% тагача оширди[6].
Бошқарув
- Лим А Ду (Лим Аҳ Доо) — Бошқарув раиси (2017-йилдан) ва Директорлар кенгашининг мустақил аъзоси (2016-йилдан), аввал РГЕ Пте Лтд президенти бўлган, бундан олдин, 1977-йилдан 1995-йилгача Морган Гренфеллда ишлаган, хусусан Морган Гренфелл (Асиа) Лимитед бошқаруви раиси.
- Синни Жорж Верги (Суннй Георге Вергҳесе)з — асосчи ва бош директор, 1996-йилдан бери директорлар кенгаши аъзоси, компанияни 1989-йилда ташкил этишдан олдин Кеwалрам Чанраи Гроуп (КC Гроуп) да ишлаган, ундан олдин Унилеверниниг ҳинд бўлимида.
- Жан-Пол Пинард (Жеан-Паул Пинард) 2008-йилдан бери Директорлар кенгашининг мустақил аъзоси бўлиб, аввал Халқаро молия корпорациясида 17 йил ишлаган ва агробизнес директори лавозимига етган.
- Санжив Мисра (Санжив Мисра) 2013-йилдан бери Директорлар кенгашининг мустақил аъзоси, шунингдек, Эделwеисс Финанcиал Сервиcес Лтд кенгаши аъзоси, илгари Cитигроуп, хусусан, Сингапур офисида глобал ва корпоратив банк гуруҳини бошқарган.
- Ниҳал Вижая Девадас Кавиратне (Ниҳал Вижая Девадас Кавиратне) — 2014-йилдан бери Директорлар кенгашининг мустақил аъзоси, шунингдек ДБС Гроуп Ҳолдингс Лтд, ГлахоСмитҳКлине Пҳармаcеутиcалс Лтд ва СтарҲуб Лтд бошқаруви аъзоси; 1965-йилдан 2005-йилгача у Унилевер компаниясида ишлаган, у ерда Европа, Осиё ва Лотин Америкасидаги турли шўба корхоналарини бошқарган.
- Яп Чи Конг (Яп Чеэ Кеонг) 2015-йилдан бери Директорлар кенгашининг мустақил аъзоси, шунингдек, Сембcорп Индустриэс Лтд, Шангри-Ла Асиа Лимитед, Тҳе Страиц Традинг Cомпанй Лимитед, Малайсиа Смелтинг Cорпоратион Берҳад бошқарув кенгаши аъзоси.
- Мари Эллейн Тео (Мариэ Элаине Тео) 2015-йилдан бери директорлар кенгашининг мустақил аъзоси бўлиб, аввал инвестиция компанияларида, асосан Cапитал Гроуп компанияларида ишлаган.
- Рейчел Энг Янг Нги (Рачел Энг Яаг Нгеэ) 2016-йилдан бери Директорлар кенгашининг мустақил аъзоси, шунингдек, WонгПартнершип ЛЛП раиси ўринбосари ва СтарҲуб Лтд бошқарув кенгаши аъзоси.
- Ютака Киоя (Ютака Кёя) 2015-йилдан бери бошқарув кенгашининг мустақил аъзоси ва Мицубиши корпорацияси вакили бўлиб, у 1984-йилдан буён бирга ишлайди, жумладан Ливинг Эссентиалс Гроуп (Мицубиши озиқ-овқат бўлими) вице-президенти ва бош директори.
- Мицумаса Ито(Мицумаса Ичо) 2017-йилдан бери бошқарув кенгашининг мустақил аъзоси бўлиб, шунингдек, 1982-йилдан буён ишлаган Мицубиши корпорациясининг вакили ҳисобланади.
- Шеҳар Анантараман(Шекҳар Анантҳараман) бош операцион директор бўлиб, 1998-йилдан бери директорлар кенгашида ва 1992-йилдан бери компанияда ишлайди[1].
Фаолият
2017-йилда қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини сотиш ҳажми 22,5 миллион тоннани ташкил этди (2016-йилда — 14,4 миллион тонна). Компания асосан фермерлардан хомашёни йирик тайёр маҳсулот ишлаб чиқарувчиларга қайта сотиш учун сотиб олади, бироқ ҳам ўзининг плантациялари, ҳам қайта ишлаш ва қадоқлаш корхоналари, шунингдек, Африканинг айрим мамлакатларида савдо тармоғига эга.
Бўлимлари:[1]
- Ёнғоқлар, зираворлар ва сабзавотлар — кешю, ерёнғоқ, бодом, финдиқ, писта, ёнғоқ, кунжут ва дуккаклилар, шу жумладан ловия, ясмиқ ва нўхат; қалампир, пиёз, саримсоқ, помидор ; 2017-йилда айланмаси 4,49 млрд Сингапур долларини, активлари 4,05 млрд.
- Қандолат саноати ва ичимликлар учун ингредиэнтлар — какао ва қаҳва ; айланмаси — 8,14 млрд Сингапур доллари, активлари — 6,05 млрд Сингапур доллари.
- Асосий озиқ-овқат ва қадоқланган маҳсулотлар — гуруч, шакар ва ширинлаштиргич, дон ва ҳайвон емлари, ўсимлик мойлари (асосан палма ёғи), сут маҳсулотлари, қадоқланган маҳсулотлар; айланмаси 9,77 млрд. Сингапур доллари, активлари 5,96 млрд.
- Саноат хомашёси, логистика ва инфратузилма — пахта, ёғоч, табиий каучук, ўғитлар, шунингдек, Габон махсус иқтисодий зонасида логистика ва инфратузилма, Олам, Габон Республикаси ва Африка молия корпорацияси (Африcа Финанcе Cорпоратион, АФC); айланмаси 3,88 млрд. Сингапур доллари, активлари 2,91 млрд.
- Товар-молиявий хизматлар — рискларни бошқариш ечимлари, товар ва фонд биржалари, активларни бошқариш, активлар — 174 миллион Сингапур доллари.
Фаолият ҳудудлари:
- Осиё, Яқин Шарқ ва Австралия (товар айланмаси — 9,81 млрд. С доллари)
- Европа (товар айланмаси — 6,78 миллиард С доллар)
- Африка (товар айланмаси — 4,85 млрд. С доллари)
- Америка (товар айланмаси — 4,82 млрд. С доллари)
2018-йил учун Форбес Глобал 2000 дунёдаги энг йирик жамоат компаниялари рўйхатида компания 1326-ўринни эгаллади[7].
Аксиядорлар
Асосий ҳақиқий акциядорлар Сингапур Темасек Ҳолдингс давлат инвестицион компаниясидир (53,8 %), Мицубиши корпорацияси (17,5 %), Кеwалрам Чанраи гуруҳи (7.1 %), компания бошқаруви (6.3 %)[8][1]. Номинал энг йирик акциядорлар :
- Темасек Ҳолдингс — 53,81 %
- ҲСБC (Сингапур) Номинеэс Пте Лтд — 18.00 %
- Cитибанк Номинеэс Сингапоре Пте Лтд — 11.37 %
- Кеwалрам Сингапоре Лтд — 7.05 %
- ДБС Номинеэс (Привате) Лтд — 2.16 %
- Раффлес Номинеэс (Пте) Лтд — 2.12 %
- Даиwа Cапитал Маркец Сингапоре Лтд — 1,58 %
- УОБ Кай Ҳиан Привате Лтд — 0,35 %
- АБН Амро Cлеаринг Банк НВ — 0,17 %
- Майбанк Ким Энг Сеcуритиэс Пте. Лтд — 0,15 %
- ОCБC Сеcуритиэс Привате Лтд — 0,14 %
- Унитед Оверсеас Банк Номинеэс (Привате) Лтд — 0,14 %
- ДБ Номинеэс (Сингапур) Пте Лтд — 0,13 %
- Морган Станлей Асиа (Сингапур) Сеcуритиэс Пте Лтд — 0,11 %
Танқид
Олам, Cаргилл ва Баррй Cаллебаут каби бошқа компаниялар билан бирга, миллий боғлар ва бошқа қонун билан қўриқланадиган ҳудудларда этиштирилган қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини сотиб олгани учун танқид қилинди ва шу тариқа Кот-д’Ивуар, Гана, Нигерия Индонезия ва Бразилия каби мамлакатларда бокира ўрмонларни кесиш амалиётини рағбатлантирди. Мигҳтй Эартҳ нодавлат ташкилоти томонидан 2017-йил сентабр ойида чоп этилган[2] тадқиқотига кўра, Кот-д’Ивуарнинг 23 миллий боғидан еттитаси какао-ловия етиштириш учун деярли тўлиқ ишлаб чиқилган, бу эса филлар сони бир неча юз мингдан бир неча юзлабгача, шунингдек, приматлар сонининг камайиши камайишига олиб келди.[9]. Экологик жиҳатдан ташқари, ташкилот ҳисоботида шоколад сотишдан тушган тушумнинг нотекис тақсимланиши ҳам қайд этилган — шоколад саноатининг 100 миллиард долларлик айланмасидан 44 % чакана савдога тушади, 35 % Тҳе Ҳершей Cомпанй, Марс, Монделēз Интернатионал, Ферреро, Нестлé ва Cадбурй каби шоколад ишлаб чиқарувчилар учун, какао-ловия етиштирувчи фермерлар учун — 6,6 %. Фермерларнинг ниҳоятда паст даромадлари (кунига 60-80 сент) ривожланаётган мамлакатларда фермаларда болалар ва қул меҳнатидан фойдаланишга олиб келади[10][11][12][13].
Бирлашган компаниялар
- Андоза:Cоунтрй дата Австралия: Олам Орчардс Аустралиа Птй Лтд (100 %); Қуээнсланд Cоттон Ҳолдингс Птй Лтд (100 %)
- Андоза:Cоунтрй дата Аргентина: Олам Аргентина С.А. (100 %)
- Андоза:Cоунтрй дата Бразилия: Олам Брасил Лтда (100 %)
- Буюк Британия: Олам Эуропе Лимитед (100 %); Олам Интернатионал УК Лимитед (100 %)
- Ветнам: Олам Виэтнам Лимитед (100 %); Cафé Оуцпан Виэтнам Лимитед (100 %)
- Андоза:Cоунтрй дата Габон: Габон Фертилизер Cомпанй СА (60 %); Олам Палм Габон СА (60 %); Олам Руббер Габон СА (60 %); Габон Спеcиал Эcономиc Зоне СА (40,49 %)
- Андоза:Cоунтрй дата Гана: Олам Гҳана Лимитед (100 %); Олам Cоcоа Проcессинг Гҳана Лимитед (100 %); Нутрифоодс Гҳана Лимитед (75 %)
- Андоза:Cоунтрй дата Германия: Олам Cоcоа Деуцчланд ГмбҲ (100 %)
Миср: Деҳйдро Фоодс С.А.Э. (100 %)
Ҳиндистон: Олам Энтерприсес Индиа Привате Лимитед (100 %)- Андоза:Cоунтрй дата Индонезия: ПТ Олам Индонесиа (100 %)
- Андоза:Cоунтрй дата Испания: Седа Оуцпан Ибериа С.Л. (100 %)
- Андоза:Cоунтрй дата Камерун: Олам Cам СА (100 %)
- Конго: Cонголаисе Индустриэлле дес Боис СА (100 %)
- Кот-д'Ивуар: Олам Ивоире СА (100 %); Оуцпан Ивоире СА (100 %); Олам Cоcоа Проcессинг Cоте д’Ивоире (100 %); Олам Cоcоа Ивоире СА (100 %)
- Андоза:Cоунтрй дата Мозамбик: Олам Моçамбиқуэ, Лимитада (100 %); Фасорел Сарл (100 %)
- Андоза:Cоунтрй дата Нигерия: Олам Нигериа Лимитед (100 %); Cроwн Флоур Миллс Лимитед (100 %); Қуинтессентиал Фоодс Нигериа Лимитед (100 %); ОК Фоодс Лимитед (75 %); Cараwай Нигериа Африcа Лимитед (75 %); Олам Санё Фоодс Лимитед (75 %)
Нидерландия: Олам Cоcоа Б.В. (100 %); Олам Ҳолдингс Б.В. (100 %)
Янги Зеландия: НЗ Фарминг Сйстемс Уругуай Лимитед (100 %); Опен Cоунтрй Даирй Лимитед (15,19 %)
Бирлашган Араб Амирликлари: Панасиа Интернатионал ФЗCО (100 %); Аcаcиа Инвестмент Лимитед (100 %)
Россия: ЛЛC Оуцпан Интернатионал (100 %); ООО „Русская молочная компания“ (93 %)
Сингапур: Олам Cоcоа Пте Лимитед (100 %); Cараwай Пте Лтд (75 %); Науву Инвестменц Пте Лтд (50 %); Фар Эаст Агри Пте Лтд (50 %)
Америка Қўшма Штатлари: Олам Ҳолдингс Инc (100 %)
Туркия: Прогида Тарим Űрűнлери Санайи ве Тиcарет А.Ş. (100 %); Прогида Пазарлама А.Ş. (100 %)
Швейсария: тт Тимбер Интернатионал АГ (100 %); Олам Суиссе Сарл (100 %)- ЖАР: Олам Соутҳ Африcа (Проприэтарй) Лимитед (100 %)
Манбалар
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 „Аннуал Репорт 2017“ (эн) (2018-йил 28-апрел). 2018-йил 14-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018.
- ↑ 2,0 2,1 „Чоcолате'с Дарк Сеcрет“. Мигҳтй Эартҳ (2017-йил 1-сентябр). 2017-йил 20-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 14-ноябр.
- ↑ „К нам пожаловал колосс“ (ру). Российская Бизнес-газета (2012-йил 7-феврал). 2018-йил 14-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 17-ноябр.
- ↑ „Олам покупает «Русмолко»“. Коммерсантъ-Онлине. 2018-йил 14-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 17-ноябр.
- ↑ „Олам и Русмолко создают молочное СП за $400 млн“ (деадлинк). Реутерс (2012-йил 30-январ). 2018-йил 14-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 19-июл. (Wайбаcк Мачине сайтида 2018-11-14 санасида архивланган)
- ↑ Ирина Синицына. Сингапур доит российских коров (Wайбаcк Мачине сайтида 2022-01-10 санасида архивланган) // Ведомости, №129 (4856), 17 июля 2019
- ↑ „Тҳе Wорлд’с Ларгест Публиc Cомпаниэс“ (эн). Форбес. 2019-йил 2-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 18-октябр.
- ↑ „Олам Инвесторс“ (эн). Олам Интернатионал (2018). 2018-йил 29-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 18-октябр.
- ↑ „Cоcоа фарминг анд примате эхтирпатион инсиде Тҳе Иворй Cоаст’с протеcтед ареас“. Тропиcал Cонсерватион Сcиэнcе 8.1 (2015). 2018-йил 9-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 14-ноябр.
- ↑ „Cоcоа продуcтион ин Wест Африcа, а ревиэw анд аналйсис оф реcент девелопменц“. НЖАС Wагенинген Жоурнал оф Лифе Сcиэнcес 74-75 (2015). 2018-йил 12-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 14-ноябр.
- ↑ „Ҳоw Муч Раинфорест Ис ин Тҳат Чоcолате Бар?“. Wорлд Ресоурcес Институте (2015-йил 6-август). 2017-йил 2-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 14-ноябр.
- ↑ „БРИЭФ-Олам анд Мигҳтй Эартҳ агреэ то cоллаборате“. Реутерс (2017-йил 21-феврал). 2018-йил 12-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2017-йил 28-июн.
- ↑ „Палм Оил'с Блаcк Бох“. Мигҳтй Эартҳ (2016-йил 1-июл). 2017-йил 17-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 14-ноябр.