Оловли барбус (лотинча: Петҳиа cончониус) — сазанлар оиласига мансуб балиқлар тури[1]. Биринчи марта 1822-йилда Френсис Бучанан-Ҳамилтон томонидан тасвирланган[1].

Ҳудуд

Оловли барбуслар Бангладеш сувларида, шимоли-шарқий Ҳиндистонда, Жануби-Шарқий Осиёнинг баъзи бошқа минтақаларида яшайди[1].

Тавсиф

Тана тузилиши овал шаклда, ён томони текис. Аквариумдаги узунлик 5 см гача, табиатда — 8 см гача бўлади[1].

Жинсий диморфизм яққол намоён бўлади — урғочи сарғиш рангга эга, эркак балиқ эса кучли оловли рангга эга, ҳаяжон ҳолатида оловли ранг кучаяди. Уруғлантиришга тайёр бўлган урғочи жуда семириб кетади[1].

Сақлаш ва кўпайтириш

Оловли барбуслар 18-25° С ҳароратли, 4-18° Сувнинг қаттиқликдаги, фаол реакцияси 6,5-7,5 (деярли нейтрал) бўлган сувни афзал кўради. Агар наслчилик режалаштирилган бўлса, уни пастроқ ҳарорат чегарасида сақлаш тавсия этилади ва Оловли барбус ҳеч қандай оқибатларсиз сув ҳароратининг 15 даражага тушишини бошдан кечиради[2].

Оловли барбусларни жонли озиқ-овқат билан боқиш яхшироқдир — қон қуртлари, дафния, коретра, вақти-вақти билан тубифех, лекин улар одатда юқори сифатли қуруқ овқат билан озиқлантиришга тоқат қиладилар[2].

Кўпайтириш жараёни осон. Бир неча кун давомида рацион жонли озиқ-овқат туфайли ошади, аквариумдаги сув ҳарорати 1-2 даражага кўтарилади. Урғочисининг қорни тухум билан тўлдирилганда, у ва икки эркак 10-15 литр сув даражаси 15 см дан ошмайдиган алоҳида аквариумга жойлаштирилади[2]. Аквариумнинг пастки қисмига яшил ўсимликлар талаб қилинади, масалан, Жаванесе мохи. Уруғланиш жойидаги ҳарорат балиқ сақланадиган ҳароратдан 2-3 °C юқори бўллиши керек. Уруғлантириш асосан эрталаб содир бўлади[2]. Тухумлари 1,5-2 кун инкубация қилинади, личинкалар 3-4 кундан кейин сузадилар. Жинсий етуклик 6-8 ойликда содир бўлади[2].

Манбалар