Остров (русча: Остров)– Псков вилоятидаги шаҳар, Островский туманининг маъмурий маркази. У шаҳар посёлкаси мақомига эга (шаҳар чегаралари ичида)[2] Остров муниципалитетини ташкил этади. Шунингдек, у Бережанская ва Островская волостларининг қишлоқ аҳоли пунктларининг маъмурий маркази ҳисобланади. Псков вилоятининг собиқ туман шаҳри.

Остров

русча: Остров
шаҳар
{{{rasmiy_nomi}}}ning rasmiy gerbi
Герб
57°20′00″Н 28°21′00″Э / 57.33333°Н 28.35000°Э / 57.33333; 28.35000
Мамлакат Россия
Ҳукумат
Григорий Николай Александрович [1]
Телефон коди 81152
Почта индекс(лар)и 181350
Ostrov xaritada

Географияси

Шаҳар Великая дарёсининг иккала қирғоғида (Псков кўлига қуйилади), Псковдан 43 км жанубда жойлашган.

Тарихи

Оролнинг аниқ ташкил этилган санаси номаълум. У ХИИИ асрда аллақачон мавжуд бўлган деб тахмин қилинади. Орол ҳақида биринчи хроника 1341-йилга тўғри келади, „оролликлар ўз мери Василий Онисимович билан ливонияликлар билан жанг қилган псковияликларга ёрдамга келишган“. Шаҳарнинг хроника тарихи ҳарбий воқеалардан бошланиши тасодиф эмас: Островская қал’аси Псков Республикасининг жанубидаги муҳим чегара пости эди.

Тадқиқотчиларнинг фикрига кўра қал’а дастлаб ёғоч эди ва ХИВ асрнинг ўрталарига келиб у энди Ливония ордени кучайиб бораётган ҳужумини ушлаб тура олмади. Кейин псковитлар оролни мустаҳкамлаш учун бақувват чоралар кўрдилар. Великая дарёси ва Слобожиха канали томонидан ташкил этилган оролда тош қал’а қурилган бўлиб, у ўша даврда Қадимги Руснинг энг йирик ҳарбий-мудофаа иншооти бўлган. Мудофаа қудрати бешта минора ва заҳаб билан мустаҳкамланган. 1542-йилда қурилган Азиз Николайнинг тош черкови қал’анинг қаттиқ кўриниши билан уйғун эди.

Чегара позициясини эгаллаб турган Орол бир неча бор урушқоқ қўшниларининг ҳужумларига биринчи бўлиб дуч келган. 1348-1406-йилларда оролликлар Ливониялик босқинчиларни тўхтатдилар. Қал’а ҳимоячилари 1426-йилда йирик ғалабага эришдилар. 15-аср давомида душманлар оролга бостириб киришди.

Фақат 1501-йилда, Россия-Литва уруши пайтида (1500-1503), ўжар ҳужумдан сўнг, Валтер фон Плеттенберг бошчилигидаги Ливония ордени қўшинлари 7-сентябрда қал’ани эгаллаб олишди ва Остров шаҳрини вайрон қилишди. Ҳужум пайтида улар ўқ ўқларини ишлатдилар ва қал’ани қуроллардан шиддатли ўққа тутдилар. Аммо тез орада Орол босқинчилардан тозаланди.

Ливония уруши даврида қал’а ҳарбий тарихда шонли саҳифа ёзди. 1581-йил августда Полша қироли Стефан Баторй юз минглик қўшинни Псковга кўчирди; Йўлда орол бор эди. Уч кунлик шиддатли ҳужум бошланди. Ҳарбий куч ва техниканинг устунлигига қарамай, душман қал’а ҳимоячиларининг қаршилигини синдира олмади. Фақат қиролнинг шахсий аралашуви полякларнинг ғалабасига олиб келди; натижада шаҳар ва қал’а вайронага айланган. Шаҳар 1582-йил мартигача, Ям-Заполский шартномасига кўра орол Россияга қайтарилгунига қадар душман қўл остида эди.

Стефан Баторй шаҳарни вайрон қилгандан сўнг, орол ҳувиллаб қолди. ХВИИ аср сезиларли ўзгаришлар келтирмади. Орол вилоят ҳарбий шаҳарчаси бўлиб қолди. ХВИИИ аср бошларида, Шимолий уруш муваффақиятли якунланганидан сўнг, орол ўзининг олдинги мудофаа аҳамиятини йўқотди. 1719-йилдан Псков вилоятининг туман шаҳри, 1777-йилдан эса Псков вилояти таркибига кирди. 1778-йил 15-декабрда Кетрин ИИ Остров шаҳрининг режасини тасдиқлади ва 1781-йил 28-майдаги фармон билан шаҳарга герб берилди.

Оролнинг иқтисодий ривожланишида савдогарлар, айниқса зиғир билан савдо қилувчилар, шунингдек, чўчқачилик ва чарм саноати катта рол ўйнаган. Зиғир савдосининг ривожланиши шаҳарнинг жонланишига ва унинг ўсишига катта ёрдам берди. Шаҳарликлар қурилишни назорат қилиш қўмитасини туздилар ва у барча янги қурилган бинолар мустаҳкам бўлишини ва шаҳарни ободонлаштиришни талаб қилди.

Манбалар