1975-йилда Филаделфия, Вашингтон майдонида экилган икки юз йиллик ой дарахти
Арканзас штатининг Форт Смит шаҳридаги Себастян округи суд биноси олдидаги ой дарахти
Форт Смит, Арканзас, Ой дарахти тагидаги плакет.
Ой дарахти, Wайcросс, Жоржия

Ой дарахтлари 1971-йилда Аполлон 14 миссиясининг қўмондонлик модули учувчиси Стуарт Рооса томонидан Ой атрофидаги орбитага олинган 500 та уруғдан ўстирилган дарахтлардир. Бу ғояни ўша пайтдаги Америка Қўшма Штатлар ўрмон хизмати бошлиғи Эд Cлифф тутундан сакраб чиққан Рузага таклиф қилган[1]. Тажриба учун уруғлар беш турдаги дарахтдан танлаб олинди: лоблолли қарағай, чинор, сақич, қизил дарахт ва Дуглас арчаси[2][3][4][5][6].

Тарихи

Парвоздан сўнг уруғлар униб чиқиши учун Миссисипи штатининг Гулфпорт шаҳридаги жанубий Форест хизмат станциясига ва Калифорниянинг Плейсервил шаҳридаги ғарбий станцияга юборилади. Деярли барча уруғлар муваффақиятли униб чиқади ва бир неча йил ўтгач, ўрмон хизмати 420 га яқин кўчатларга эга бўлади. Улардан баъзилари ерга экилиб махсус назорат сифатида ажратилган. 40 йилдан кўпроқ вақт ўтгач, икки тоифадаги дарахтларни ўртасида сезиларли фарқ йўқ эди. „Ой дарахтлари“ нинг аксарияти 1975-1976-йилларда давлат ўрмон хўжалиги ташкилотларига мамлакатнинг икки юз йиллик байрами доирасида экиш учун берилган. Дарахтлар жанубий ёки ғарбий турларга тегишли бўлгани сабабли, барча штатлар дарахтларни олмаган. Оқ уйда Лоблолли қарағайи экилган ва дарахтлар Бразилияда, Швейсарияда экилиб, ҳаттоки император Хирохитога ва бошқаларга совға қилинган[2].

Бу уруғлардан экилган кўплаб дарахтларнинг жойлашуви ўнлаб йиллар давомида номаълум бўлиб келган. 1996-йилда учинчи синф ўқитувчиси Жоан Гобле ва унинг ўқувчилари ўз ҳудудларида ой дарахти эканлигини кўрсатадиган тахтали дарахтни топдилар. Улар Гобл НАСАга электрон хат юбориб ходим Даве Wиллиамсга мурожаат қилди. Уилямс НАСАдаги кўпчилик ҳамкасблари қатори ана шу дарахтларнинг мавжудлигидан бехабар бўлган. Wиллиамс баъзи тадқиқотларни амалга оширганидан сўнг, бу уруғларни космосга ва уйга экиш учун Рооса томонидан амалга оширилган дастлабки ҳаракатлар тасвирланган эски газетадан баъзи парчаларини топди[3].

Жамоатчилик ҳиссаси

Wиллиамс НАСАнинг расмий веб-сайтига ўзининг саҳифасини жойлаштириб, дарахтларни топишда жамоатчиликдан ёрдам сўради. Саҳифада, шунингдек, ой дарахтларининг маълум бўлган жойлашуви ва турлари рўйхати келтирилган жадвал ҳам бўлган. Wиллиамс Америка Қўшма Штатлари бўйлаб одамлардан ой дарахтлари эканлигини тасдиқловчи плиталар билан дарахтларни кўрганли ҳақида хабарларни эшита бошлади. Wиллиамс бундай дарахтлар, жумладан, уларнинг жойлашуви ва турлари ҳақида маълумотлар рўйхатини кўрсатадиган маълумотлар базасини яратишни ва бошқаришни бошлади. 2011-йилда Wиред журналида чоп этилган мақолада Wиллиамснинг электрон почта манзили кўрсатилиб, саъй-ҳаракатлари тасвирланган ва ой дарахтлари ҳақида мавжуд маълумотга эга бўлган ҳар қандай одамни ўз саҳифасига ёзишга ундаган[4] 2022-йил ҳолатига кўра, мавжуд дарахтларни аниқлаш ва жойлаштириш бўйича сай-ҳаракатлар давом эттирилилиб[3] НАСА саҳифаси фаоллигича қолган[7].

2021-йил март ойига келиб Қироллик Астрономия Жамияти ва Буюк Британия Коинот агентлиги ташриф билан Буюк Британияда ўсиши мумкин бўлган 15 тагача Ой дарахтини аниқлаш учун жамоатчиликдан ёрдам сўради. 2021-йил апрел ойи ҳолатига кўра, Буюк Британияга келган дарахт турларидан ҳеч бири аниқланмаган[8].

Ҳозирги ҳаракатлар

Ой дарахти жамғармаси — бу Роосанинг қизи Росемарй томонидан бошқариладиган ташкилот бўлиб, у дунё бўйлаб турли минтақаларда ой дарахтларини экишни ўз олдига мақсад қилади. Жамғарма ҳомийлиги асосида ва Рооса томонидан олиб борилган тадқиқотлар натижасига кўра уруғлардан униб чиққан дарахтларнинг асл авлоди орқали етиштирилган уруғлар билан янги дарахтлар экиш ишларини амалга оширади[9].

Жойлари

Америка Қўшма Штатлар

Шаҳар Штат Ҳудуди Турлари Экилган сана Мнб.
Старквилле Миссиссиппи Дорман Холл, Миссиссиппи штат университети Чинор 1975 [10]
Пҳиладелпҳиа Пеннсйлваниа Wашингтон Квадрат парки Чинор* 1975-йил 6-Май [11]
Бетҳесда Maryland Марйланд Америка ўрмончилар жамияти Лоблолли қарағай 1975-йил, 30-сентябр [12]
Форт Смитҳ Arkansas Аркансас Себастиан округи суд биноси Лоблолли қарағай 1976-йил 15-Март [13]
Литтле Роcк Arkansas Аркансас Ўрмон хўжалиги комиссияси штаб-квартираси Лоблолли қарағай * 1976-йил 15-Март [13]
Wашингтон Arkansas Аркансас Эски Wашингтон тарихий штат боғи Лоблолли қарағай 1976-йил 15-Март [14]
Ашевилле North Carolina Нортҳ Cаролина Ашевилледаги ботаника боғлари Чинор 1976-йил 19-Март [15]
Бирмингҳам Alabama Алабама Бирминҳам ботаника боғи, Лане Парки яқинида Чинор 1976-йил Апрел [16]
Монтгомерй Alabama Алабама Алабама штати Капитолий биноси Лоблолли қарағай 1976-йил Апрел [17]
Элмер Louisiana Лоуисиана Палустрис тажриба станцияси, Кисатчиэ миллий ўрмони Лоблолли қарағай Април 1976 [18]
Кнохвилле Tennessee Теннессеэ Ўрмон хўжалиги тажриба станцияси, Теннесси университети Лоблолли қарағай 1976-йил Апрел [19]
Сеwанеэ Tennessee Теннессеэ Wоодс Лабораториялари, Жанубий университети Чинор 1976-йил Апрел [20]
Элизабетҳтон Tennessee Теннессеэ Форт Wатауга, Сйcаморе Шоалс штат тарихий ҳудуди Чинор* 1976-йил Апрел [21]
Туллаҳома Tennessee Теннессеэ Арнолд ҳаво кучлари базаси Лоблолли қарағай* 1976-йил Апрел [22]
Олймпиа Washington Wашингтон Wашингтон штати Капитолий биноси Доуглас Фир 1976-йил Апрел [23]
Индианаполис Indiana Индиана Индиана штати уйи Чинор 1976-йил 9-Апрел [24]
Лансинг Michigan Мичиган Мичиган штати капитолий биноси Чинор* 1976-йил 9-Апрел [25]
Флагстафф Arizona Аризона Франcес қисқа ҳовузи, (илгари Флагстафф ўрта мактаби бўлган) Доуглас Фир* 1976-йил 30-Апрел [26]
Туcсон Arizona Аризона Куипер космик фанлар биноси, Аризона университети Чинор 1976-йил 30-Апрел [27]
Салем Oregon Орегон Орегон штати капитолий биноси Доуглас Фир 1976-йил 30-Апрел [28]
Миддлетоwн Pennsylvania Пеннсйлваниа Cоре Cреэк Парки Чинор 1976-йил 30-Апрел [29]
Арcата California Cалифорниа Cалифорниа Давлат Политехника Университети, Ҳумболдт 3 қизил дарахт 1976-йил Май [30]
Атҳенс Georgia Георгиа Атҳенс-Cларке округи режалаштириш бўлими Лоблолли қарағай 1976-йил Май [31]
Линcолн Cитй Indiana Индиана Линcолн Давлат парки Чинор 1976-йил 3-Май [32]
Росебург Oregon Орегон Росебург Ветеран Ишлари Тиббиёт Маркази Доуглас Фир 1976-йил 3-Май [33]
Ҳоллидайсбург Pennsylvania Пеннсйлваниа Тоғли зали Чинор 1976-йил 5-Май [34]
Боисе Idaho Идаҳо Идаҳо штати Капитолий биноси Доуглас Фир* 1976-йил 7-Май [35]
Cапе Cанаверал Florida Флорида Кеннедй космик маркази Чинор* 1976-йил 25-май, [36]
Эбенсбург Pennsylvania Пеннсйлваниа Cамбриа Вилоят суди биноси Чинор 1976-йил 29-июн [37]
Кинг оф Пруссиа Pennsylvania Пеннсйлваниа Лоcкҳеэд Мартин космик тизимлари биноси Чинор 1976-йил 29-июн [38]
Атчисон Kansas Кансас.свг Халқаро дўстлик ўрмони Чинор 1976-йил 24-июл [39]
Беркелей California Cалифорниа Тилден табиат зонасининг шимоли-ғарбий ҳудуди 2 қизил дарахт 1976-йил 26-июл [40]
Монтерей California Cалифорниа Cолтон Ҳалл яқинидаги Фриэндлй Плаза Қизил дарахт 1976-йил 27-июл [41]
Стеубенвилле Ohio Оҳио Дўстлик боғи Чинор 1976-йил 29-июл [42]
Сан Луис Обиспо California Cалифорниа Миссион Плаза Редwоод 1976-йил 30-июл [43]
Трой Alabama Алабама Алабама кашшофлар музейи Лоблолли қарағай 1976-йил 5-август [44]
Тусcумбиа Alabama Алабама Ивй Греэн, тарихий ёдгорлик ва Ҳелен Келлернинг туғилган жойи Лоблолли қарағай 1976-йил 9-октабр [45]
Аубурн Alabama Алабама Г.W. Андреwс ўрмон хўжалиги фанлари лабораторияси, Аубурн университети Лоблолли қарағай* 1976-йил 22-октабр [46]
Саcраменто California Cалифорниа Cалифорниа штати капитолий биноси Қизил дарахт 1976-йил [47]
Таллаҳассеэ Florida Флорида Дойле Cоннер биноси, завод саноати бош қароргоҳи Лоблолли қарағай 1976-йил [48]
Wайcросс Georgia Георгиа Окефенокеэ минтақавий таълим хизмати агентлиги Лоблолли қарағай 1976-йил [49]
Cаннелтон Indiana Индиана Cамп Коч қиз скаутлар лагери Чинор 1976-йил [50]
Телл Cитй Indiana Индиана Ҳоосиэр миллий ўрмон хизмати идораси 2 дона ширин сақич 1976-йил [51]
Монмоутҳ New Jersey Неw Жерсей Монмоутҳ округи суд биноси Чинор* 1976-йил [52]
Cорваллис Oregon Орегон Пеави Ҳалл, Орегон штати университети Доуглас Фир 1976-йил [53]
Досwелл Virginia Виргиниа Кингс Доминион ўйин парки 2-чинор (1 ўлик) 1976-йил [54]
Эугене Oregon Орегон Эрб Мемориал иттифоқи, Орегон университети Доуглас Фир 1976-йил (1987-йилда кўчирилган ва қайта экилган,) [55]
Гаинесвилле Florida Флорида Флорида Университети Чинор 1977-йил [56]
Боисе Idaho Идаҳо Лоуэлл бошланғич мактаби Лоблолли қарағай 1977-йил [57]
Греэнбелт Maryland Марйланд Годдард космик парвозлар маркази Чинор 1977-йил 9-июн [58]
Перрй Florida Флорида Ўрмон пойтахти музейи давлат боғи Лоблолли қарағай 1978-йил 29-Апрел [59]
Лоcкефорд California Cалифорниа Лоcкефорд ўсимлик материаллари маркази Қизил дарахт 1979-йил [60]
Неw Орлеанс Louisiana Лоуисиана Янги Орлеан дарё оқими Лоблолли қарағай* 1983-йил Июн [61]
Ҳоллистон Massachusetts Массачусетц Ҳоллистон Полиция маҳкамаси Чинор 1982-йил [62]
Кейстоне Ҳеигҳц Florida Флорида Кейстоне Ҳеигҳц кутубхонаси Чинор 1984-йил [63]
Таллаҳассеэ Florida Флорида Каскадлар боғи Чинор Номаълум [64]
Мосcоw Idaho Идаҳо Идаҳо университетининг маъмурият биноси, Чинор* Номаълум [65]
Wайнесборо Mississippi Алабама Ўрмон хўжалиги комиссияси болалар боғчаси Чинор Номаълум [66]
ДеСото Missouri Миссоури Wалтҳерс Парки Чинор Номаълум [67]
Бревард North Carolina Нортҳ Cаролина Ўрмон хўжалиги бешиги, Писгаҳ миллий о'рмони Чинор Ункноwн [68]
Салем Oregon Орегон Хусусий турар жой 2 Доуглас Фирс 1973-йил
Ҳунцвилле Alabama Алабама АҚШ космик ва ракета маркази 5 та чинор, 2 та қарағай * 1976-йил 29-Октабр [69]
Тускегеэ Alabama Алабама В.А. касалхонаси (CАВҲCС) Лоблолли қарағай * 1976-йил [70]
Монтиcелло Arkansas Аркансас Монтиcеллодаги Аркансас университети Лоблолли қарағай * 1977-йил?
Неw Орлеанс Louisiana Лоуисиана НАСА Мичоуд йиғиш мосламаси Лоблолли қарағай (2?) * 1976-йил Июл [71]
Нортҳ Пемброке Massachusetts Массачусетц АҚСҲ тарихий жамияти Чинор? * 1976-йил Април [72]
Албуқуэрқуэ New Mexico Неw Мехиcо Cивиc Плаза Доуглас Фир * 1976-йил, 7-апрел [73]
Иллиноис Валлей Oregon Орегон Сискиёу Смоке Жумпер базаси 1976-йил 7-апрел [74]
Wашингтон, Д.C. District of Columbia Дистриcт оф Cолумбиа Wҳите Ҳоусе Лоблолли қарағай * 1977-йил, 19-Январ
Плано Texas Техас Плано ўрта мактаби Чинор * 2009-йил 4-Ноябр
Ҳоустон Texas Техас НАСА Жоҳнсон космик маркази Лоблолли қарағай 2016-йил, Феврал
Силвер Cитй New Mexico Неw Мехиcо Гоугҳ Парки Чинор 1976-йил 14-Август [75]
Браcей Virginia Виргиниа Ривер Ридге голф ва лагер клуби Чинор 1971-йил 31-Январ

Бошқа мамлакатларда

Шаҳар Мамлакат Манзил Турлар Экилган сана Мнб.
Бразилия Бразилия Ибама марказий биносининг боғи сақич 1980 йил 14 ноябр [76]
Санта Роса Бразилия Парқуэ Муниcипал де Эхпосиçõэс Қизил дарахт 1981 йил 18 август [77]
Савдо Италия Аппиано Гентиле Парк Лоблолли қарағай 2011 йил 10 октябр
Луcерне Швейсария Швейсария транспорт музейи чинор 1976 йил 15 август (кейинроқ экилган)

Яна қаранг

Манбалар

  1. ↑ Wиллиамс. „Чиэфс оф тҳе У.С. Форест Сервиcе“. Форест Ҳисторй Соcиэтй (2009-йил 18-июн). 2015-йил 24-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2009-йил 7-август.
  2. ↑ 2,0 2,1 Wиллиамс. „Тҳе "Моон Треэс"“. Годдард Спаcе Флигҳт Cентер. НАСА (2009-йил 28-июл). 2021-йил 18-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 7-август.
  3. ↑ 3,0 3,1 3,2 Wе Алмост Форгот Абоут тҳе Моон Треэс: А cоллеcтион оф треэ сеэдс тҳат wент роунд анд роунд тҳе моон wас сcаттеред фар анд wиде баcк ҳоме, бй Марина Корен. Тҳе сеэдс орбитед тҳе Моон, бут wере нот ландед он ит. Тҳе Атлантиc, Жануарй 31, 2022.
  4. ↑ 4,0 4,1 Тҳе Мйстерй оф тҳе Миссинг Моон Треэс: 15 еарс афтер НАСА астрономер Давид Wиллиамс стартед сеарчинг фор тҳем, ҳундредс оф треэс гроwн фром спаcе-фаринг сеэдс аре стилл миссинг. Тҳе "моон треэс, " wҳосе сеэдс cирcлед тҳе моон 34 тимес ин Аполло 14 астронаут Стуарт Рооса‘с поcкет, wере wелcомед баcк то Эартҳ wитҳ греат фанфаре ин 1971. Фебруарй 10, 2011, wиред.cом.
  5. ↑ „Раcе Агаинст Тиме то Финд Аполло 14'с Лост Воягерс: 'Моон Треэс'“. Сcиэнcе Даилй (2011-йил 10-феврал).
  6. ↑ Блаcк, Ричард. „Треэс... фром тҳе Моон“. ББC Неwс (2005-йил 19-июл).
  7. ↑ Тҳе „Моон Треэс“ (Wайбаcк Мачине сайтида 2020-10-19 санасида архивланган), оффиcиал НАСА wебсите, аccессед Феб 3, 2022.
  8. ↑ Массей. „Cан ёу ҳелп ус финд тҳе Моон Треэс?“. Роял Астрономиcал Соcиэтй (2021-йил 30-март). Қаралди: 2021-йил 23-апрел.
  9. ↑ Моон треэ Плантинг cеремонй, оффиcиал wебсите оф Моон Треэ Фоундатион, аccессед Фебруарй 3, 2022.
  10. ↑ Стеинберг, Саша. „Ас НАСА cелебратес Аполло 50тҳ анниверсарй, МСУ реcогнизес линеаге оф иц ‘Моон Сйcаморе’ треэ“. Миссиссиппи Стате Университй (2019-йил 18-июл). Қаралди: 2022-йил 4-июл.
  11. ↑ МcДевитт, Жоҳн. „Деад ‘Моон Треэ’ Ин Wашингтон Сқуаре Парк Wилл Бе Реплаcед“. CБС Пҳиллй (2011-йил 2-сентябр). Қаралди: 2022-йил 14-июл.
  12. ↑ Боткин. „Моон Треэс“. Cоллеге оф тҳе Редwоодс (2014-йил 1-октябр). Қаралди: 2022-йил 28-июн.[сайт ишламайди]
  13. ↑ 13,0 13,1 Леэ, Бриттней. „Аркансас Моон Треэс: Оут оф Тҳис Wорлд“. Онлй ин Аркансас (2018-йил 20-август). Қаралди: 2022-йил 21-июн.
  14. ↑ „Аркансас гроwс ‘моон треэс’“. Фох Неwс (2015-йил 8-январ). Қаралди: 2022-йил 21-июн.
  15. ↑ „Ашевилле’с Моон Треэ“. Тҳе Пеннсйлваниа Рамблер (2018-йил 28-август). Қаралди: 2022-йил 4-июл.
  16. ↑ Ҳансен, Жефф. „40 еарс афтер сплашдоwн, Бирмингҳам Ботаниcал Гарденс а транқуил басе фор треэ гроwн фром сеэдс тҳат wент то тҳе моон“. Тҳе Бирмингҳам Неwс (2011-йил 9-феврал). Қаралди: 2022-йил 20-июн.
  17. ↑ Шрёcк, Жоҳн. „Ҳаве ёу эвер сеэн Монтгомерй’с ‘Моон Треэ’?“. WСФА-12 (2019-йил 19-июл). Қаралди: 2022-йил 20-июн.
  18. ↑ Зерингуэ, Жефф. „Моон треэ мйстерй унсолвед, стилл фуннй“. Лоуисиана Форестрй Ассоcиатион (2019-йил 4-март). Қаралди: 2022-йил 26-июн.
  19. ↑ „Моон Треэс #24“. Теннессеэ Урбан Форестрй Cоунcил (2013). Қаралди: 2022-йил 14-июл.
  20. ↑ Приэстлей, Марй. „Пресервинг тҳе Моон Треэ анд Отҳер Мемберс оф тҳе Cампус Cанопй“. Тҳе Плант Пресс. Сеwанеэ: Тҳе Университй оф тҳе Соутҳ (спринг 2002), с. 1. Қаралди: 2022-йил 14-июл.
  21. ↑ Зепп. „Треэс оф Ноте“. Тҳе Теннессеэ Cонсерватионист. Қаралди: 2022-йил 14-июл.
  22. ↑ „Теннессеэ’с фоур моон треэс“. НООГАтодай (2021-йил 4-март). Қаралди: 2022-йил 14-июл.
  23. ↑ Эриcксон, Анниэ. „Олймпиа'с Моон Треэ жуст ҳад триплец“. КИНГ-ТВ (2020-йил 13-март). Қаралди: 2022-йил 14-июл.
  24. ↑ Смитҳ, Cасей. „Аcросс Индиана, треэс аре гроwинг фром сеэдс тҳат wент то тҳе Моон. Ҳере'с wҳере ёу cан финд тҳем.“. Тҳе Индианаполис Стар (2019-йил 18-июл). Қаралди: 2022-йил 26-июн. „Он тҳе эаст лаwн оф тҳе Статеҳоусе ин Индианаполис, а Сйcаморе wас плантед он Април 9, 1976.“.
  25. ↑ „Моон Треэ Плантед, Ремовед“. Иронwоод Даилй Глобе (1976-йил 23-апрел), с. 7. Қаралди: 2022-йил 28-июн.
  26. ↑ Ҳоук. „Эартҳ Нотес: Соутҳwестерн Доуглас-Фир Треэс“. КНАУ (2021-йил 7-июл). — „Ин 1976, а Доуглас-фир треэ wас плантед бй тҳе Франcес Шорт Понд ин Флагстафф.“. Қаралди: 2022-йил 20-июн.
  27. ↑ Десрочерс, Даниэл. „УА'с моон треэ стругглес ин дрй cлимате“. Аризона Даилй Стар (2015-йил 29-сентябр). Қаралди: 2022-йил 21-июн.
  28. ↑ Счнеидер, Wилл. „Салем Моон Треэ“. Публиc Ҳисторй ПДХ. Портланд Стате Университй (2017-йил 30-апрел). Қаралди: 2022-йил 7-июл.
  29. ↑ Софиэлд, Том. „‘Моон Треэ’ Ат Cоре Cреэк Парк Ливес Уп То Оут-Оф-Тҳис-Wорлд Наме“. ЛевиттоwнНоw (2018-йил 20-июл). Қаралди: 2022-йил 14-июл.
  30. ↑ „Унравелинг тҳе Моон Треэ Мйстерй“. Cалифорниа Стате Полйтечниc Университй, Ҳумболдт (2009-йил 8-октябр). Қаралди: 2022-йил 21-июн.
  31. ↑ „Моон Треэ“. Атҳенс-Cларке Cоунтй Wебсите (2021-йил 1-май). Қаралди: 2022-йил 23-июн.
  32. ↑ „Моон Треэ Cонтинуэс то Тҳриве ат Линcолн Стате Парк“. Фриэндс оф Линcолн Стате Парк (2020-йил 22-июн). Қаралди: 2022-йил 26-июн.
  33. ↑ „Аполло 14 Моон Треэс“. Ҳигҳwай199 (2011-йил 5-май). 2023-йил 20-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 7-август.
  34. ↑ Cрумрине, Чад. „Ҳоллидайсбург 'Моон Треэ' Сймбол оф Америcан Ҳисторй“. Моррисонс Cове Ҳералд (2022-йил 30-июн). Қаралди: 2022-йил 7-июл.
  35. ↑ „Идаҳо Cапитол Треэ“. Годдард Спаcе Флигҳт Cентер. НАСА (2022-йил 3-март). Қаралди: 2022-йил 26-июн.
  36. ↑ Келлй, Эмре. „'Моон Треэ' тҳат травелед он Аполло миссион анд плантед ат КСC топплед бй Ҳурриcане Ирма“. Флорида Тодай (2017-йил 21-сентябр). Қаралди: 2022-йил 21-июн.
  37. ↑ Рамирез, Чрис. „НАСА 'детеcтиве' он траcк оф Америcа'с 'моон треэс'“. Питцбургҳ Трибуне-Ревиэw (2011-йил 15-феврал). Қаралди: 2022-йил 7-июл.
  38. ↑ Зуcкерман, Cатҳерине. „Треэс тҳат травелед то спаcе ноw ливе он Эартҳ. Ҳере'с wҳере то финд тҳем.“. Натионал Геограпҳиc (2019-йил 8-июл). Қаралди: 2022-йил 26-июн.
  39. ↑ Wеннер, Анна. „'Моон треэ' ат ҳоме ин Атчисон“. Тҳе Топека Cапитал-Жоурнал (2011-йил 18-феврал). Қаралди: 2022-йил 26-июн.
  40. ↑ О'Бриэн. „'Моон треэс' марк Тилден Регионал Парк“. Тҳе Мерcурй Неwс (2016-йил 14-декабр). Қаралди: 2021-йил 29-апрел.
  41. ↑ Сквор, Габриэл. „Фортй еарс аго а Монтерей ресидент орбитед тҳе моон wитҳ тҳе Аполло 14 астронауц.“. Монтерей Cоунтй Wеэклй (2013-йил 16-май). Қаралди: 2022-йил 21-июн.
  42. ↑ Жанкоwски, Боб. „Моон Сеэдлинг Плантед“. Ҳералд-Стар. Қаралди: 2022-йил 4-июл.
  43. ↑ „А треэ ин СЛО Cоунтй орбитед тҳе моон — ес, реаллй“. Сан Луис Обиспо (2019-йил 22-апрел). Қаралди: 2022-йил 21-июн.
  44. ↑ Треадwелл. „МООН ТРЕЭ: Пионеэр Мусеум амонг селеcт ситес фор спеcиал треэ“. Трой Мессенгер (2019-йил 20-июл). Қаралди: 2022-йил 20-июн.
  45. ↑ Cорей, Русс. „Моон треэ ремаинс ан аттраcтион ат Ивй Греэ“. ТимесДаилй (2019-йил 28-июл). Қаралди: 2022-йил 20-июн.
  46. ↑ Эастwоод, Жон. „Гроwн фром а сеэд тҳат орбитед тҳе Моон ин 1971. Сеэ Бирмингҳам Ботаниcал Гарденс’ Моон Треэ.“. Бҳам Ноw (2019-йил 6-июл). Қаралди: 2022-йил 20-июн. „Алабама ҳад фиве Моон Треэс. Фоур аре стилл аливе. Аубурн Университй, Г.W Андреwс Форестрй Сcиэнcес Лаб.“.
  47. ↑ Турнер, Роберт (Деcембер 2020). „Но Аннехатион Wитҳоут Репресентатион“. Саcтоwн Магазине. Ретриэвед Жуне 20, 2022.
  48. ↑ Давидсон-Ҳиэрс, CД. „Барк сиде оф тҳе моон: Сеэдс фром Аполло 14 миссион роотед ин Таллаҳассеэ“. Таллаҳассеэ Демоcрат (2019-йил 16-июл). Қаралди: 2022-йил 23-июн.
  49. ↑ Форд, Wайне. „Ас а сеэд, ит орбитед тҳе моон он Аполло 14. 50 еарс латер, тҳис Атҳенс пине ис 'тҳривинг'“. Атҳенс Баннер-Ҳералд (2021-йил 15-январ). Қаралди: 2022-йил 23-июн.
  50. ↑ Зуcкерман, Cатҳерине (Жулй 8, 2019). „Треэс тҳат травелед то спаcе ноw ливе он Эартҳ. Ҳереъс wҳере то финд тҳем“. Натионал Геограпҳиc. Ретриэвед Жуне 26, 2022.
  51. ↑ Суттер, Чрис. „'Моон треэс' аттраcтинг виситорс то соутҳерн Индиана деcадес афтер а трип то спаcе“. WДРБ Неwс (2021-йил 12-июл). Қаралди: 2022-йил 26-июн.
  52. ↑ „Моон треэ реадиэд фор cоуртҳоусе сите“. Даилй Регистер (1976-йил 11-июн), с. 17. Қаралди: 2022-йил 4-июл.
  53. ↑ ДеWитт, Жоcе. „ОСУ реcогнизес Моон Треэ ас ливинг ҳисторй“. Cорваллис Газетте-Тимес (2012-йил 11-октябр). Қаралди: 2022-йил 7-июл.
  54. ↑ Моррисон, Жулеэ. „Тҳе Моон Треэ Тҳат Орбитед тҳе Моон 34 Тимес“. ҲуффПост (2017-йил 6-декабр). Қаралди: 2022-йил 7-август.
  55. ↑ Давиэс, Сарароса. „То спаcе анд баcк: Тҳе сторй оф УО’с ‘Моон Треэ’“. Даилй Эмералд (2018-йил 7-ноябр). Қаралди: 2022-йил 4-июл.[сайт ишламайди]
  56. ↑ Арндорфер, Боб. „Траcинг тҳе ҳисторй оф УФ’с моон треэ“. Тҳе Гаинесвилле Сун (2005-йил 3-октябр). 2021-йил 25-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 22-июн.
  57. ↑ Тҳис Боисе Треэ Ҳас Беэн То Тҳе Моон Анд Баcк. Идаҳо Статесман.
  58. ↑ Фостер. „Моон Треэ“. Университиэс Спаcе Ресеарч Ассоcиатион (2002-йил 18-сентябр). Қаралди: 2022-йил 28-июн.
  59. ↑ „Сеэдлинг травелед 250,000 милес то моон анд баcк“. Перрй Неwс-Ҳералд (2011-йил 22-октябр), с. 3. Қаралди: 2022-йил 22-июн.
  60. ↑ Форгионе, Марй. „Wҳере то финд Cалифорниа’с моон треэс, гроwн фром сеэдс такен абоард ан Аполло миссион“. Лос Ангелес Тимес (2019-йил 20-июл). Қаралди: 2022-йил 21-июн. „[А]нд ат леаст оне ат а Форест Сервиcе сите ин Лоcкефорд.“.
  61. ↑ Ҳестер, Жессиcа Леигҳ. „Wҳатевер Ҳаппенед то Алл тҳе Моон Треэс?“. Атлас Обсcура (2019-йил 1-феврал). Қаралди: 2022-йил 26-июн. „Ин Неw Орлеанс, фор инстанcе, а Моон пине wас ремовед афтер сустаининг дамаге ин Ҳурриcане Катрина.“.
  62. ↑ Ҳосмер, Керри. „Фром тҳе Моон то Ҳоллистон“. Миддлесех Неwс (1998-йил 26-июл).
  63. ↑ Сеалей, Жеан. „Кейстоне Ҳеигҳц энжойс линк то Аполло 14 миссион“. Тҳе Флорида Тимес-Унион (2015-йил 6-феврал). Қаралди: 2022-йил 22-июн.
  64. ↑ „Меэт Таллаҳассеэ'с 'моон треэс'“. Таллаҳассеэ Демоcрат (2019-йил 16-июл). Қаралди: 2022-йил 22-июн.
  65. ↑ Броcкетт, Баилей. „Лоcал Легендс: Реcаллинг Мосcоw’с моон треэ“. Леwистон Морнинг Трибуне (2022-йил 22-июл). Қаралди: 2022-йил 23-июн.
  66. ↑ „Астронауц Тоок Сеэдс то тҳе Моон, Ҳере’с Wҳере Ёу Cан Финд Моон Треэс ин тҳе У.С.“. Раре – Америcа'с Неwс Феэд (2019-йил 11-июн). 2022-йил 5-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 7-август.
  67. ↑ „Моон Треэс анд Спаcе Гумс“. Миссоури Ботаниcал Гарден (2019-йил 19-июл). Қаралди: 2022-йил 7-август.
  68. ↑ Маркович, Жеремй. „Спаcе Сеэдс: Моон Треэс ин Wестерн Нортҳ Cаролина“. Оур Стате (2019-йил 27-октябр). Қаралди: 2022-йил 7-август.
  69. ↑ Cартер, Жамиэ. „Ҳаве Ёу Эвер Сеэн А ‘Моон Треэ?’ Wҳере Ёу Cан Сеэ А Cуриоус Легаcй Оф НАСА’с Аполло Миссионс 50 Еарс Он“. Форбес (2021-йил 5-феврал). Қаралди: 2022-йил 24-август.
  70. ↑ „Моон Треэс“. Энcйcлопедиа оф Аркансас. Cентрал Аркансас Либрарй Сйстем (2021-йил 3-июл). Қаралди: 2022-йил 14-август.
  71. ↑ Понтчартраин, Блаке. „Ҳоw треэс тҳат травелед то тҳе моон анд баcк cаме то ливе ин Лоуис Армстронг Парк“. Тҳе Гамбит (2019-йил 15-июл). Қаралди: 2022-йил 24-август.
  72. ↑ Ҳестер, Жессиcа Леигҳ (Фебруарй 1, 2019). „Wҳатевер Ҳаппенед то Алл тҳе Моон Треэс?“. Атлас Обсcура. Ретриэвед Жуне 26, 2022. Ин Неw Орлеанс, фор инстанcе, а Моон пине wас ремовед афтер сустаининг дамаге ин Ҳурриcане Катрина.
  73. ↑ „Неw Мехиcо’с ‘моон треэс’ плантед афтер Аполло 14 аре лост“. Ассоcиатед Пресс (2019-йил 23-июл). Қаралди: 2022-йил 24-август.
  74. ↑ Cартер, Жамиэ. „Ҳаве Ёу Эвер Сеэн А ‘Моон Треэ?’ Wҳере Ёу Cан Сеэ А Cуриоус Легаcй Оф НАСА’с Аполло Миссионс 50 Еарс Он“. Форбес (2021-йил 5-феврал). Қаралди: 2022-йил 24-август.
  75. ↑ „'Моон Треэ' Дедиcатион Ҳере Сундай'“. Силвер Cитй Даилй Пресс (1976-йил 14-август), с. 1. Қаралди: 2022-йил 22-август.
  76. ↑ Cорреио Бразилиэнсе, Новембер 15, 1980
  77. ↑ Cорреио Бразилиэнсе, Новембер 15, 1980

Ҳаволалар