Penetrantlik

Пенетрантлик (лот. пенетро — тешиб кираман, етиб оламан) — яқин қариндош организм гуруҳларининг ҳар хил индивидларида муҳит шароитларига боғлиқ ҳолда маълум ген аллели фаолиятининг намоён бўлиш частота-си. "П." термини рус олими Н. В. Тимофеев-Ресовский (1927) томонидан таклиф этилган.

Тўлиқ П. (аллел барча индивидларда ўз фаолиятини кўрсатади) ва тўлиқсиз П. (аллел бир гуруҳ индивидларда фа-олият кўрсата олмайди) фарқданади. Тўлиқсиз П. кўпгина генларнинг фаолиятига хос. Мас, хитой наврўзгули гулининг қизил (Р-) — оқ (рр) ранги ҳарорат 15—25° бўлган шароитда монодурагай типда ирсийланади. Агар Ф2 ўсимликлари 30—35° ҳароратли шароитда ўстирилса, барча ўсимлик гуллари оқ рангда, 25—30° ҳароратли шароитда эса ЗР-:1 рр нисбатдан то 100 % оқ гулли ўсимликларгача кузатилади.

Бир хил генотипли организмларда белгининг муҳит шароитларига боғлиқ ҳолда намоён бўлиш ёки бўлмаслик ҳолати конкрет шароитда яшаётган организмдаги генлар таъсирининг натижасидир.