Рубенс, 1623

Питер Пауэл Рубенс (1577.28.6, Зиген, Германия — 1640.30.5, Антверпен) — фламанд рассоми, барокко даври фламанд рангтасвири мактабининг асосчиси. 1600—08 йилларда Италияда яшаб Микеланжело, Рафаэл, Тициан асарларини ўрганган. Антверпенга қайтгач, Р. Фландрия ҳукмдори саройида бош рассом бўлган. Р. ҳаётни унинг ижтимоий кўринишларида акс эттиради; асарларида безак кўлами чекланмаган, композициялар мураккаб ритмга бўйсундирилган, шакллар жўшқин ҳаракатда, кескин ракурслардатасвирланади, нурсоя кескинлиги кенг қўлланади. Монументал диний композициялар ("Хочни ўрнатиш", тахминан 1610—11; "Хочдан олиш", тахминан 1611 — 14; Антверпендаги ОнзеливеВрауэкерк соборида), портретлар ("Изабелла Брант билан автопортрет", 1609; "Мария Медичи", тахминан 1622—25; "Пўстин", тахминан 1638—40 ва бошқалар), афсонавий лавҳалар ("Персей ва Андромеда", "Даҳшатли суд", 1612— 40 ва бошқалар), манзаралар ("Камалакли манзара", 1632—35; "Қуёш ботишидаги манзара", 1635—40 ва бошқалар) яратган. 1617-йилдан Р. устахонасида унинг эскизлари асосида бир қатор туркум монументал безак асарлар тайёрланган ("Мария Медичи тарихи", 1622—25, Лувр ва бошқалар), уларни яратишда Р.нинг шогирдлари — йирик рассомлар (А. Ван Дейк, Я. Ёрдане, Ф. Снейдерс ва бошқалар) иштирок этган.

Р.нинг нозик кузатишлари, мураккаб безак доғлари, чизиклари ва бошқа билан ажралиб турувчи эскиз ва расмлари унинг виртуоз маҳоратини намоен этади. Р. ижоди фламанд ва умумевропа рангтасвири ривожида муҳим рол ўйнаган[1].

Манбалар

  1. ↑ ЎзМЕ. Биринчи жилд. Тошкент, 2000-йил