Покистоннинг 2017-йилги аҳолини рўйхатга олиш маълумотларига кўра , Покистондаги аёллар аҳолининг 48,76 фоизини ташкил қилади.[1] Покистондаги аёллар Покистон тарихи давомида муҳим рол ўйнаган[2] ва уларга 1956-йилдан бери сайловларда овоз беришга рухсат берилган[3] Покистонда аёллар юқори лавозимларда, жумладан, Бош вазир, Миллий Ассамблея спикери, Мухолифат етакчиси, шунингдек, федерал вазирлар, судялар[4] ва қуролли кучларда тайинланган лавозимларда ишлаганлар. Генерал-маёр Шоҳида Малик аёллар учун энг юқори ҳарбий лавозимни эгаллаган.[5][6] Беназир Бхутто 1988-йил 2-декабрда Покистоннинг биринчи аёл Бош вазири сифатида қасамёд келтирди.

Покистондаги аёллар мақоми нотекис ижтимоий-иқтисодий ривожланиш ҳамда қабилавий ва феодал ижтимоий тузилмаларнинг Покистондаги аёллар ҳаётига таъсири туфайли синфлар, минтақалар ва қишлоқ/шаҳар бўлиниши бўйича сезиларли даражада фарқ қилади. Гендер Cонcернс Интернатионал ҳисоботига кўра, Покистонда аёлларнинг умумий ҳуқуқлари таълим ва саводли аёллар сонининг кўпайиши билан яхшиланган.[7][8][9][10]

Бироқ, Покистон аёлларнинг таълим соҳасида қолиб кетиши билан боғлиқ муаммоларга дуч келмоқда. Бу, шунингдек, давлат томонидан ажратиладиган маблағларнинг камлиги,[11] аёллар учун мактаб ва коллежларнинг камайиши ҳамда маълум соҳаларда аёлларнинг ҳуқуқлари ва хабардорлиги йўқлиги сабабли таълим муассасаларига хотин-қизларни жалб қилиш даражаси пастлиги билан ҳам боғлиқ.[12][13] Қолоқ ҳудудларда зўрлаш, номус учун ўлдирилиш (оила обрўсига доғ туширганда эркак оила аъзоси томонидан ўлдириш), қотиллик ва мажбуран турмуш қуриш ҳолатлари ҳам қайд этилган.[12][14][15][16] Бу муаммоларнинг барчаси таълимнинг етишмаслиги, қашшоқлик, Покистоннинг суд тизими бузилганлиги, ҳукумат органларининг қонунларни амалга оширишга бепарволиги[17][18] ва полиция каби ҳуқуқни муҳофаза қилиш органларининг кенг миқёсда ишламаслиги сабабли чекловлар билан боғлиқ. .[19][20]

Файл:Фатима жиннаҳ1.жпг
)Фотима Жинна (1893-1967) покистонлик стоматолог, биограф, давлат арбоби ва Покистоннинг етакчи асосчиларидан бири эди.

Тарихий жиҳатдан, Сайид Аҳмад Хон каби мусулмон ислоҳотчилар аёлларга таълим беришга, кўпхотинлиликни чеклашга ва таълим орқали бошқа йўллар билан аёлларга имконият беришга ҳаракат қилишди.[9] Покистон асосчиси Муҳаммад Али Жинна аёлларга нисбатан доимо ижобий муносабатда бўлган.[9] Покистон мустақилликка эришгач, мамлакатда аёлларга нисбатан ижтимоий-иқтисодий адолацизликларни бартараф этиш мақсадида Фотима Жинна каби таниқли етакчилар ташаббуси билан аёллар гуруҳлари ва феминистик ташкилотлар пайдо бўла бошлади.

Манбалар

  1. ↑ „Популатион cенсус 2017: Мен оутнумбер wомен ин Пакистан“. Самаа Тв (25-август 2017-йил).
  2. ↑ „Поwерфул wомен оф тҳе Пакистан Мовемент“ (14-август 2014-йил).
  3. ↑ „Тҳе рисинг воиcес оф wомен ин Пакистан“. Натионал Геограпҳй (6-феврал 2019-йил).
  4. ↑ Wомен Жудгес ин тҳе Муслим Wорлд: А Cомпаративе Студй оф Дисcоурсе анд Праcтиcе. БРИЛЛ, 30 Марч 2017. ИСБН 978-90-04-34220-0. 
  5. ↑ Карен О'Cоннор. Гендер анд Wомен'с Леадершип: А Референcе Ҳандбоок. САГЕ, 18 Аугуст 2010 — 382–-бет. ИСБН 978-1-4129-6083-0. 
  6. ↑ Лаура Сжоберг. Гендер, Wар, анд Cонфлиcт. Wилей, 17 Жулй 2014 — 7–-бет. ИСБН 978-0-7456-8467-3. 
  7. ↑ „Тҳе Ситуатион оф Wомен ин Пакистан“. Қаралди: 25-июн 2020-йил.[сайт ишламайди]
  8. ↑ Мариам С. Пал. Wомен ин Пакистан: Cоунтрй Бриэфинг Папер. Асиан Девелопмент Банк, 2000. ИСБН 978-971-561-297-5. Қаралди: 2022-йил 24-октябр (2014-йил 5-ноябрда асл нусхадан архивланган). 
  9. ↑ 9,0 9,1 9,2 „Пакистан: Статус оф Wомен & тҳе Wомен'с Мовемент“. Wоменшисторй.абоут.cом (28-июл 2001-йил). 25-август 2018-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 24-январ 2012-йил.
  10. ↑ „ЖПМА – Жоурнал оф Пакистан Медиcал Ассоcиатион“ (инглизча). жпма.орг.пк. 2020-йил 13-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 29-апрел 2020-йил.
  11. ↑ „Финанcинг Эдуcатион ин Пакистан“.
  12. ↑ 12,0 12,1 „"Шалл И Феэд Мй Даугҳтер, ор Эдуcате Ҳер?"“ (инглизча). Ҳуман Ригҳц Wатч (12-ноябр 2018-йил). Қаралди: 8-май 2021-йил.
  13. ↑ „Cритиcал Аналйсис оф тҳе Проблемс оф Эдуcатион ин Пакистан“.
  14. ↑ „11 рапе инcиденц репортед ин Пакистан эверй дай, оффиcиал статистиcс ревеал“ (инглизча). www.тҳенеwс.cом.пк. Қаралди: 8-май 2021-йил.
  15. ↑ „Пакистан: Тwо мен сентенcед то деатҳ фор моторwай рапе“ (инглизча). ББC Неwс (20-март 2021-йил). Қаралди: 8-май 2021-йил.
  16. ↑ „Чилд, эарлй анд форcед марриагес“ (инглизча). Тҳе Эхпресс Трибуне (3-январ 2021-йил). Қаралди: 8-май 2021-йил.
  17. ↑ „Абсенcе оф лаwс то энсуре wомен'с ригҳц ис нот тҳе проблем; фаилуре то имплемент эхистинг онес ис“ (инглизча). www.тҳенеwс.cом.пк. Қаралди: 8-май 2021-йил.
  18. ↑ Адил. „Пакистан'с лаwс фаил то чеcк виоленcе агаинст wомен“ (инглизча). www.алжазеэра.cом. Қаралди: 8-май 2021-йил.
  19. ↑ Гҳумман. „'Деcлининг' морале ҳиц полиcе перформанcе“ (инглизча). ДАWН.CОМ (4-октабр 2014-йил). Қаралди: 8-май 2021-йил.
  20. ↑ Акҳтар. „Полиcе перформанcе“ (инглизча). ДАWН.CОМ (30-май 2020-йил). Қаралди: 8-май 2021-йил.