Ziyosfera

Pombinolik Apollon

Ҳайкалтарошлар Тирдан Менодот ва Родослик Ксенофонт. „Аполлон Пиомбино“

Помбинолик Аполлон (италянча: Аполло ди Пиомбино) ёки Пиомбинодан Коурос (италянча: Коурос ди Пиомбино) — қадимги юнон бронза ҳайкали, кечки архей услубида ясалган ва баландлиги 115 см бўлган, Аполлонни курос ёки ёш йигит шаклида тасвирлаган, у шунингдек, Худога[1] қурбонлик келтирувчи, ибодат қилувчи бўлиши мумкин. Бронза боланинг лаблари, қошлари ва кўкрак учлари соҳасида мис билан қопланган. Йўқолган кўзлар бошқа материалдан, эҳтимол суяк ёки фил суягидан ясалган.

Ҳайкал 1832-йилда Пиомбинода (Этруриядаги Қадимги Рим Популонияси), жануби-ғарбий бурун яқинидаги портда топилган ва 1834-йилда Лувр музейига сотиб олинган. Унинг архаик услуби Рейнхард Луллис ва Макс Хирмер[2] каби олимларни эрамиздан аввалги В-аср, деган хулосага келтирди, яратилиш вақти сифатида ва унинг яратилган жойини Италия жанубидаги эллин маданияти ҳудуди бўлган Магна Граэcиа билан боғлаш. Кеннет Кларк ҳайкални 1956-йилда „Санъатдаги яланғочлик“ асарида тасвирлаган[3], Карл Шефолд уни Меистерwерке Гриэчисчер Кунст (1960-йил)[4] асарига киритган. „Пиомбинодан келган Аполлон“ қўшиқлари университет ва музей коллексияларида; улардан бири Пиомбинода[5].

Италиялик археолог Брунилда Ридгвей 1967-йилда бу ҳайкал аслида милоддан аввалги И-асрнинг сохталиги эканлигини исботлаган, Архий ҳайкалтарошликни қадрлай оладиган нозик дидга эга бўлган истеъмолчи учун мўлжалланган. Буни Аполлон ҳайкали Афина маъбудага бағишлагани ҳақидаги чап оёғига кумуш билан қопланган қадимги юнон ёзуви далолат беради (бу бемаъниликдир).

Ушбу сохталикни яратган, икки ҳайкалтарош ҳайкалнинг ичига ўзларининг номлари ёзилган қўрғошин тасмасини яширишган, у ҳайкал қайта тикланаётганда топилган. Улардан бири, Родосдаги Тире шаҳридан муҳожир эди. Шунга ўхшаш ҳайкал 1977-йилда Помпейда, Гай Юлий Полибийнинг уйида топилган ва милоддан аввалги И-асрда Рим мижози учун қилинган сохта гипотезани тасдиқлайди.

Манбалар

  1. ↑ Жаś Элснер, „Рефлеcтионс оф тҳе 'Греэк Револутионъ ин арт“, ин Симон Голдҳилл анд Робин Осборне, эдс. Ретҳинкинг Револутионс Тҳроугҳ Анcиэнт Греэcе 2006
  2. ↑ Луллиэс анд Ҳирмер, Греэк Сcулптуре, 1960.
  3. ↑ Cларк, Тҳе Нуде: А Студй ин Идеал Форм, 1960, фиг 23, п. 60
  4. ↑ Плате 235.
  5. ↑ Тҳомас Ҳовинг, Фалсе Импрессионс: тҳе ҳунт фор биг-тиме арт факес 1996

Адабиётлар

  • Брунилда Сисмонд Риджуэй. Пиомбинодан олинган бронза Аполлон. // Антике Пластик, Но 7 (1967), 43-75-бетлар.
  • Р. Луллиэс ва М. Хирмер. Юнон ҳайкали. Ню-Ёрк шаҳри, 1960-йил.
"https://new.ziyosfera.uz/ziyo/Pombinolik_Apollon" dan olindi