Пу Шоу-ген — Пу Шоу-ген ХИИИ асрнинг 40-70 йилларида Сун империяси қулагунга қадар жанубий Хитойда ташқи савдода катта рол ўйнаган араб ёки форс мусулмон савдогари. шу даврда Хитойда пу-арабча Абу номини хитойча талафузидаги фамилия тарқалган. Пу Шоу-геннинг бобоси Тямпа (ҳозирги Жанубий Ветнам) да савдо ишлари билан шуғулланган. Шунингдек, Гуандун ва Гуанси ўлкаларидаги энг бой шахс сифатида тилга олинади. 1214-йилда Пу Шоу-геннинг отаси Пу Кай-цзун Гуанчжой ўлкасининг Сюанчжоу шаҳрига кўчиб ўтган. Сун давлати пойтахтининг Сюанчжоудан узоқда бўлмаган Ханчжоу шаҳрига кўчирилиши Сюанчжоуни йирик савдо маркази ва хорижий кемалар кўплаб келадиган портга айлантирган. ХИИИ асрнинг 40-йилларидан бошлаб Пу Шоу-ген Сюанчжоуда божхона инспектори бўлган ва кейинги ўттиз йил давомида Хитойнинг жанубий денгизлар билан савдо алоқаларини бошқарган[1]. Сун империясининг сўнггида ва Юан сулоласининг бошларида Сюанчжоу йирик порт ва савдо маркази бўлиб, деярли барча хорижий савдо кемалари шу ерда тўпланган. Сун ши манбасида Пу Шоу-ген давлат амалдори бўлсада, ўзининг кўплаб кемаларига эга бўлган ва фаол савдо-сотиқ билан шуғулланган. Унинг куёви Фо Лян (?—1293) ҳам Хитойнинг энг бой кишиларидан бўлиб, 80 та савдо кемасига эгалик қилган. Сун сулоласи сўнггида Пу Шоу-ген Фуцзян ўлкасининг фуқаролик ишлари бошлиғи ва қирғоқ бўйи ҳудудлари ҳарбий бошлиғи этиб кўтарилган. Шу билан бир қаторда Сюанчжоу божхона бошлиғи лавозими ҳам сақланиб қолинган. Бу Пу Шоу-геннинг жанубий Хитойдаги барча фуқаровий ва ҳарбий кучлар қўлида тўпланганлигини англатади. Сун империясининг Сюанчжоудаги савдогарларнинг кемалари ва бойликларини, шунингдек, Пу Шоу-геннинг ҳам кемалаларини давлат ихтиёрига мажбурий олиб қўйиши натижасида Пу Шоу-ген мўғуллар томонига ўтиб кетган. Ва 1279-йил денгиз жангида Сун империяси адмирали Чжан Ши-цзе денгиз жангида мағлуб бўлиб, Сун империяси қулаган. Мўғулларга кўрсатга ёрдами эвазига Сзянси ва Фуцзян ўлкалари бошлиғининг муовини этиб тайинланган. Хубилай томонидан давлат мансабдорларининг ташқи савдо ишлари билан шуғулланмасликлари тўғрисида буйруқ чиқариши натижасида Пу Шоу-ген савдо ишларидан чекинган. Мўғуллар даврида жанубий денгизлар ҳудуди билан ташқи савдо қисқариб кетган[2].



Манбалар

  1. ↑ Алексеэв В.М. Китайская литература. – Китай. История, экономика, култура, героическая борба национальную независимост, Москва, 1989 — 346-бет. 
  2. ↑ Велгус А.В. Средневековий Китай. Исследования и материали по истории, внешним связям, литературе. Москва: Наука, 1987 — 258-бет.