Qirol effekti
Статистикада, иқтисодда ва эконофизикада қирол эффекти — бу тартибланган тўпламнинг энг юқори бир ёки икки аъзоси аниқ айрилик сифатида намоён бўладиган ҳодиса. Ушбу юқори бир ёки иккита аъзо кутилмаган даражада катта, чунки улар тўпламнинг қолган қисми бўйсунадиган статистик тақсимот ёки даража тақсимотига тўғри келмайди.
Одатда таъқиб қилинадиган тақсимотларга куч қонуни тақсимоти киради[2], бу чўзилган экспоненсиал функция учун асос бўлиб[1][3] ва параболик фрактал тақсимот. Кинг эффекти тақсимотда кузатилган:
- Франсия шаҳарларининг ўлчамлари (бу ерда Парижни ифодаловчи нуқта „қирол“ бўлиб, чўзилган экспоненсиал[1] га тўғри келмайди) ва худди шундай примат шаҳри бўлган бошқа мамлакатлар учун, масалан, Буюк Британия (Лондон) ва экстремал ҳолат Бангкок (Таиланддаги шаҳарлар рўйхатига қаранг).
- Мамлакат аҳолиси (бу ерда фақат Хитой ва Ҳиндистонни ифодаловчи нуқталар чўзилган экспоненсиалга мос келмайди[1]).
Аммо шуни ёдда тутингки, қирол эффекти уларнинг даражасига ижобий баҳо қўшилган ташқи кўрсаткичлар билан чекланмайди: номақбул атрибут бўйича рейтинглар учун, оқилона тақсимланган қисмдан ўта даражали маълумотлар нуқталарининг шунга ўхшаш ажралиши билан камбағал эффект мавжуд бўлиши мумкин.
Яна қаранг
Манбалар
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 "Стретчед эхпонентиал дистрибутионс ин натуре анд эcономй: „фат таилс“ wитҳ чараcтеристиc сcалес", Ж. Лаҳеррèре анд Д. Сорнетте
- ↑ Жаядев, Аржун (2008). "А поwер лаw таил ин Индиа'с wеалтҳ дистрибутион: Эвиденcе фром сурвей дата". Пҳйсиcа А: Статистиcал Мечаниcс анд Иц Апплиcатионс 387: 270–276. дои:10.1016/ж.пҳйса.2007.08.049.
- ↑ „Тҳе индивидуал суccесс оф мусиcианс, лике тҳат оф пҳйсиcисц, фоллоwс а стретч эхпонентиал“, Ж. А. Давиэс