Qizil dengiz muhofazasi (arabcha: محافظة البحر الأحمر‎‎, Muḥāfaẓat al-Baḥr al-Aḥmar) — Misrning 27 muhofazasidan biri. Nil daryosi va mamlakat janubi-sharqidagi Qizil dengiz oʻrtasida joylashgan boʻlib, uning janubiy chegarasi Misrning Sudan bilan boʻlgan chegarasining bir qismini tashkil etadi. Maʼmuriy markazi va eng yirik shahri — Hurgada.

Qizil dengiz muhofazasi

arabcha: محافظة البحر الأحمر‎‎
Muḥāfaẓat al-Baḥr al-Aḥmar
Muhofaza
Skyline of Qizil dengiz muhofazasi
Qizil dengiz muhofazasi
Bayroq
Qizil dengiz muhofazasi
Gerb
25°32′1″N 33°26′18″E / 25.53361°N 33.43833°E / 25.53361; 33.43833
Mamlakat Misr
Hukumat
 • Voliy Volid Abdulazim[1]
Maydon 119,099 km2 (45,984 kv mi)
Aholisi
 (2024-yil yanvar)
410 229[2]
Zichligi 3,44444 kishi/km2
Vaqt mintaqasi UTC+2
Qizil dengiz muhofazasi xaritada
Qizil dengiz muhofazasi
Qizil dengiz muhofazasi

Maʼmuriy boʻlinishi

Muhofaza munitsipal boʻlinmalarga ajratilgan boʻlib, 2024-yil yanvar holatiga koʻra umumiy taxminiy aholi soni 410 229 kishini tashkil etadi[2]. Qizil dengiz muhofazasida ayrim birliklar toʻliq shahar, boshqalari toʻliq qishloq hududlaridan iborat, yana birlari esa har ikkisining aralashmasidir[3][4].

Munitsipal boʻlinmalari
Oʻzbekcha nomi Asl nomi Arabcha transliteratsiyasi Aholisi
(2023-yil yanvar tax.)
Turi
Hurgada 1 قسم أول الغردقة Al-Ghurdaqah 1 83,888 Qism (toʻliq shahar)
Hurgada 2 قسم ثان الغردقة Al-Ghurdaqah 2 128,713 Qism (toʻliq shahar)
Al-Qusayr قسم القصير Al-Quṣayr 53,230 Qism (shahar va qishloq qismlari)
Shalotin قسم الشلاتين Ash-Shalātīn 13,761 Qism (shahar va qishloq qismlari)
Halayib قسم حلايب Ḥalāyib 8,312 Qism (toʻliq qishloq)
Marsa Olam قسم مرسى علم Marsā 'Alam 9,147 Qism (shahar va qishloq qismlari)
Ras Ghareb قسم رأس غارب Ras Ghārib 46,297 Qism (shahar va qishloq qismlari)
Safojo قسم سفاجا Safājā 56,721 Qism (shahar va qishloq qismlari)

Geografiyasi

Maʼmuriy jihatdan Qizil dengiz muhofazasi shimolda Suvaysh muhofazasi, sharqda Qizil dengiz, gʻarbda esa Asvon, Qino, Savhoj, Asyut, Minyo va Bani Sueyf muhofazalari bilan chegaradosh. Janubda Sudanning Qizil dengiz viloyati bilan chegaralanadi. Hudud tarkibiga bahsli hudud hisoblangan Halayib uchburchagi (shu jumladan, Siyal orollari) hamda Sharqiy Misr va Sudanning Itbay mintaqasini tashkil etuvchi togʻ tizmasi — Qizil dengiz togʻlari kiradi.

Aholisi

Soʻnggi oʻn yilliklarda Qizil dengiz muhofazasi aholisi soni sezilarli darajada oshdi va 2023-yil holatiga koʻra, aholi soni 400 069 kishini tashkil etadi[2].

Aholining oʻsishi
YilAholi±%
1937 9 914—    
1947 15 929+60.7%
1957 N/A—    
1966 38 000—    
1976 56 191+47.9%
1986 90 491+61.0%
1996 157 314+73.8%
2006 288 661+83.5%
2017 361 480+25.2%
2018E 366 000+1.3%
2023E 400 069+9.3%
manbalar:[5][2]

Sanoat zonalari

Investitsiyalar va erkin zonalar boʻyicha boshqaruv organi (GAFI) maʼlumotlariga koʻra, Shimoliy Sinayda quyidagi sanoat zonalari joylashgan[6]:

Sanoat zonasi
Alaki 1
Alaki 2
Baranis 1
Baranis 2

Iqtisodiyoti

Qirgʻoqboʻyi hududi sayyohlik maskani hisoblanadi. 1980-yillarning boshlaridan buyon Hurgada plyaj hordigʻi va dayving ishqibozlari uchun mashhur manzilga aylangan. Shuningdek, janubdagi Al-Qusayr, Safojo va Marsa Olam shaharlarida ham turizm rivojlanmoqda. Ushbu markazlardagi koʻplab mehmonxonalar va sayyohlik inshootlaridan tashqari, Al-Bahr al-Ahmar (Qizil dengiz) viloyatida turizm maqsadida rivojlantirilishi rejalashtirilgan ikkita rasmiy tabiat qoʻriqxonasi ham mavjud: Marsa Olam shahri yaqinidagi Hamata hududida joylashgan Vodiy al-Jamal (Tuya vodiysi) milliy bogʻi va Halayib shahridan shimolda, bahsli Halayib uchburchagi hududida joylashgan Jabal Elba milliy bogʻi. Rivojlangan turizm sohasidan tashqari, bu yerda dengizda baliq ovlash sanoati ham katta ahamiyatga ega. Viloyat hududi fosfat kabi foydali qazilmalarga boy. Ras Gʻarib mintaqasi Misr neft ishlab chiqarish hajmining 70 foizini taʼminlaydi[manba kerak].

Manbalar

  1. ↑ Samir, Farah „Egypt Announces New Governors for Cairo, Alexandria and Other Cities | Egyptian Streets“ (2024-yil 4-iyul).
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 „عـــدد السكــان التقديرى للأقســام“ (ar). www.capmas.gov.eg (2023-yil 1-yanvar). 2023-yil 3-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2023-yil 20-avgust.
  3. ↑ „RED SEA“. CityPopulation.de. 2018-yil 22-noyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 22-noyabr.
  4. ↑ „Markazes of Egypt“. statoids.com. Gwillim Law. 2017-yil 19-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 26-noyabr.
  5. ↑ Law, Gwillim. Administrative Subdivisions of Countries: A Comprehensive World Reference, 1900 Through 1998. McFarland, November 23, 1999. ISBN 978-0-7864-6097-7. 
  6. ↑ „Industrial Zones of Governorate“. Ministry of Investment Egypt. Qaraldi: 2025-yil 18-mart.

Havolalar