Qizil dengiz muhofazasi
Qizil dengiz muhofazasi (arabcha: محافظة البحر الأحمر, Muḥāfaẓat al-Baḥr al-Aḥmar) — Misrning 27 muhofazasidan biri. Nil daryosi va mamlakat janubi-sharqidagi Qizil dengiz oʻrtasida joylashgan boʻlib, uning janubiy chegarasi Misrning Sudan bilan boʻlgan chegarasining bir qismini tashkil etadi. Maʼmuriy markazi va eng yirik shahri — Hurgada.
Qizil dengiz muhofazasi | |
|---|---|
| Muhofaza | |
|
| |
| 25°32′1″N 33°26′18″E / 25.53361°N 33.43833°E | |
| Mamlakat | Misr |
| Hukumat | |
| • Voliy | Volid Abdulazim[1] |
| Maydon | 119,099 km2 (45,984 kv mi) |
| Aholisi (2024-yil yanvar) |
410 229[2] |
| Zichligi | 3,44444 kishi/km2 |
| Vaqt mintaqasi | UTC+2 |
|
| |
Maʼmuriy boʻlinishi
Muhofaza munitsipal boʻlinmalarga ajratilgan boʻlib, 2024-yil yanvar holatiga koʻra umumiy taxminiy aholi soni 410 229 kishini tashkil etadi[2]. Qizil dengiz muhofazasida ayrim birliklar toʻliq shahar, boshqalari toʻliq qishloq hududlaridan iborat, yana birlari esa har ikkisining aralashmasidir[3][4].
| Oʻzbekcha nomi | Asl nomi | Arabcha transliteratsiyasi | Aholisi (2023-yil yanvar tax.) |
Turi |
|---|---|---|---|---|
| Hurgada 1 | قسم أول الغردقة | Al-Ghurdaqah 1 | 83,888 | Qism (toʻliq shahar) |
| Hurgada 2 | قسم ثان الغردقة | Al-Ghurdaqah 2 | 128,713 | Qism (toʻliq shahar) |
| Al-Qusayr | قسم القصير | Al-Quṣayr | 53,230 | Qism (shahar va qishloq qismlari) |
| Shalotin | قسم الشلاتين | Ash-Shalātīn | 13,761 | Qism (shahar va qishloq qismlari) |
| Halayib | قسم حلايب | Ḥalāyib | 8,312 | Qism (toʻliq qishloq) |
| Marsa Olam | قسم مرسى علم | Marsā 'Alam | 9,147 | Qism (shahar va qishloq qismlari) |
| Ras Ghareb | قسم رأس غارب | Ras Ghārib | 46,297 | Qism (shahar va qishloq qismlari) |
| Safojo | قسم سفاجا | Safājā | 56,721 | Qism (shahar va qishloq qismlari) |
Geografiyasi
Maʼmuriy jihatdan Qizil dengiz muhofazasi shimolda Suvaysh muhofazasi, sharqda Qizil dengiz, gʻarbda esa Asvon, Qino, Savhoj, Asyut, Minyo va Bani Sueyf muhofazalari bilan chegaradosh. Janubda Sudanning Qizil dengiz viloyati bilan chegaralanadi. Hudud tarkibiga bahsli hudud hisoblangan Halayib uchburchagi (shu jumladan, Siyal orollari) hamda Sharqiy Misr va Sudanning Itbay mintaqasini tashkil etuvchi togʻ tizmasi — Qizil dengiz togʻlari kiradi.
Aholisi
Soʻnggi oʻn yilliklarda Qizil dengiz muhofazasi aholisi soni sezilarli darajada oshdi va 2023-yil holatiga koʻra, aholi soni 400 069 kishini tashkil etadi[2].
| Yil | Aholi | ±% |
|---|---|---|
| 1937 | 9 914 | — |
| 1947 | 15 929 | +60.7% |
| 1957 | N/A | — |
| 1966 | 38 000 | — |
| 1976 | 56 191 | +47.9% |
| 1986 | 90 491 | +61.0% |
| 1996 | 157 314 | +73.8% |
| 2006 | 288 661 | +83.5% |
| 2017 | 361 480 | +25.2% |
| 2018E | 366 000 | +1.3% |
| 2023E | 400 069 | +9.3% |
| manbalar:[5][2] | ||
Sanoat zonalari
Investitsiyalar va erkin zonalar boʻyicha boshqaruv organi (GAFI) maʼlumotlariga koʻra, Shimoliy Sinayda quyidagi sanoat zonalari joylashgan[6]:
| Sanoat zonasi |
|---|
| Alaki 1 |
| Alaki 2 |
| Baranis 1 |
| Baranis 2 |
Iqtisodiyoti
Qirgʻoqboʻyi hududi sayyohlik maskani hisoblanadi. 1980-yillarning boshlaridan buyon Hurgada plyaj hordigʻi va dayving ishqibozlari uchun mashhur manzilga aylangan. Shuningdek, janubdagi Al-Qusayr, Safojo va Marsa Olam shaharlarida ham turizm rivojlanmoqda. Ushbu markazlardagi koʻplab mehmonxonalar va sayyohlik inshootlaridan tashqari, Al-Bahr al-Ahmar (Qizil dengiz) viloyatida turizm maqsadida rivojlantirilishi rejalashtirilgan ikkita rasmiy tabiat qoʻriqxonasi ham mavjud: Marsa Olam shahri yaqinidagi Hamata hududida joylashgan Vodiy al-Jamal (Tuya vodiysi) milliy bogʻi va Halayib shahridan shimolda, bahsli Halayib uchburchagi hududida joylashgan Jabal Elba milliy bogʻi. Rivojlangan turizm sohasidan tashqari, bu yerda dengizda baliq ovlash sanoati ham katta ahamiyatga ega. Viloyat hududi fosfat kabi foydali qazilmalarga boy. Ras Gʻarib mintaqasi Misr neft ishlab chiqarish hajmining 70 foizini taʼminlaydi[manba kerak].
Manbalar
- ↑ Samir, Farah „Egypt Announces New Governors for Cairo, Alexandria and Other Cities | Egyptian Streets“ (2024-yil 4-iyul).
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 „عـــدد السكــان التقديرى للأقســام“ (ar). www.capmas.gov.eg (2023-yil 1-yanvar). 2023-yil 3-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2023-yil 20-avgust.
- ↑ „RED SEA“. CityPopulation.de. 2018-yil 22-noyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 22-noyabr.
- ↑ „Markazes of Egypt“. statoids.com. Gwillim Law. 2017-yil 19-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 26-noyabr.
- ↑ Law, Gwillim. Administrative Subdivisions of Countries: A Comprehensive World Reference, 1900 Through 1998. McFarland, November 23, 1999. ISBN 978-0-7864-6097-7.
- ↑ „Industrial Zones of Governorate“. Ministry of Investment Egypt. Qaraldi: 2025-yil 18-mart.
Havolalar
- Official Red Sea Governorate (English)
- El Watan News of Red Sea Governorate (Wayback Machine saytida 26 September 2019 sanasida arxivlangan)