Qualcomm
Қуалcомм (/ˈкwɒлкɒм/) — бош қароргоҳи Калифорниянинг Сан-Диэго шаҳрида жойлашган ва Делавер штатида жойлашган Америка трансмиллий корпорацияси.[1] У симсиз технологиялар билан боғлиқ яримўтказгичлар, дастурий таъминот ва хизматларни яратади. У 5Г,[2] 4Г,[2] CДМА2000, ТД-СCДМА ва WCДМА мобил алоқа стандартлари учун муҳим патентларга эга.
| Тури | жамият |
|---|---|
| Тармоғи |
Телекоммуникация воситаларис Яримўтказгич |
| Қачон асос солинган | Андоза:1985 |
| Раҳбарият |
Cристиано Амон (CЕО) Марк Д. МcЛаугҳлин (раис) |
| Маҳсулот(лар)и | CДМА/WCДМА чипсетлар, Снапдрагон, БРЕW, ОмниТРАCС, МедиаФЛО, ҚЧат, мирасол дисплейлари, уиОне, Гоби, Қизх, CПУ |
| Айланма даромади |
|
| Операцион фойдаси |
|
| Бойлиги |
|
| Ишчилар сони | 45 000 (2021) |
| Шўба корхоналари | |
| Вебсайти | қуалcомм.cом |
Қуалcомм компанияси 1985-йилда Ирвин М. Жейкобс ва бошқа олти нафар ҳаммуассиси томонидан ташкил этилган. CДМА симсиз уяли телефон технологияси бўйича дастлабки тадқиқотлари Омнитраcс деб номланувчи икки томонлама мобил рақамли сунъий йўлдош алоқа тизимини сотиш орқали молиялаштирилди. Симсиз тармоқдаги қизғин баҳс-мунозаралардан сўнг, 2Г стандарти Қуалcомм компаниясининг CДМА патентлари билан қабул қилинди.[3] Кейинчалик, стандарт талаб қиладиган патентларни лицензиялаш учун нархларни белгилаш бўйича бир қатор ҳуқуқий тортишувлар юзага келди.
Йиллар давомида Қуалcомм яримўтказгич маҳсулотларини асосан фаблесс ишлаб чиқариш моделида сотишни кенгайтирди. Шунингдек, у автомобиллар, соатлар, ноутбуклар, Wи-Фи, смартфонлар ва бошқа қурилмалар учун яримўтказгич компонентларини ёки дастурий таъминотини ишлаб чиқди.
Тарихи
Қуалcомм 1985-йил июл ойида[4][3] Ирвин Жейкобс бошчилигидаги етти нафар собиқ Линкабит ходими томонидан яратилган.[5] Компания “Сифатли алоқа” учун Қуалcомм номини олди.[6] Унинг иши асосан ҳукумат ва мудофаа лойиҳалари учун шартномавий тадқиқот ва ишланмалар маркази[7] сифатида бошланган.[5][8]
Қуалcомм 1988-йилда Омнинет билан бирлашди ва юк ташиш компаниялари учун Омнитраcс сунъий йўлдош алоқа тизимини ишлаб чиқариш учун 3,5 миллион доллар маблағ тўплади.[5] Қуалcомм Омнитраcсга бўлган талаб туфайли 1986-йилда саккиз ходимдан 1991-йилда 620 ходимга кўпайди.[9] 1989-йилга келиб Қуалcомм 32 миллион доллар даромад олди, унинг 50 фоизи Омнитраcснинг Счнеидер Натионал билан шартномасидан тушган.[5][10] Омнитраcс даромадлари Қуалcоммнинг уяли телефон тармоқлари учун код бўлинадиган кўп кириш (CДМА) технологиялари бўйича тадқиқот ва ишланмаларини молиялаштиришга ёрдам берди.[7][11]
1990—2015-йиллар
Қуалcомм 1990-йилларда CДМА тадқиқотларига сармоя киритганлиги сабабли зарар кўрган.[7][11] Маблағ олиш учун компания 1991-йил сентабр ойида[12] 68 миллион доллар йиғиб, бирламчи оммавий таклифни топширди.[5] 1995-йилда яна 11,5 миллион аксияларни сотиш орқали қўшимча 486 миллион доллар йиғилган. АҚСҲда жойлашган уяли алоқа тармоқларининг аксарияти CДМА стандартини қабул қилишини эълон қилгандан сўнг, иккинчи молиялаш босқичи CДМА асосидаги телефонлар, таянч стансиялар ва ускуналарни оммавий ишлаб чиқариш учун пул йиғиш учун амалга оширилди.[7] Компаниянинг йиллик даромади 1995-йилда 383 миллион долларни ташкил этган[13] ва 1996-йилга келиб 814 миллион доллар[14] эди.
2005-йилда Қуалcомм асосчиси Ирвин Жейкобснинг ўғли Пол Э. Жейкобс Қуалcоммнинг янги бош директори этиб тайинланди.[15] Ирвин Жейкобс CДМА патентларига эътибор қаратган бўлса, Пол Жейкобс Қуалcоммнинг янги тадқиқотлари ва ишланмаларининг кўп қисмини нарсалар интернети билан боғлиқ лойиҳаларга қаратди.[15] Худди шу йили улар симсиз кенг полосали ортогонал частотали бўлиниш мултиплекс кириш (ОФДМА) технологиясини ишлаб чиқарувчи Фларион Течнологиэс компаниясини сотиб олдилар.[16]
Қуалcомм 2013-йил декабр ойида Стивен Молленкопф Пол Жейкобснинг ўрнига бош директор бўлишини э’лон қилди[17][18] Молленкопф, у Қуалcомм эътиборини автомобиллар, тақиладиган қурилмалар ва бошқа янги бозорлар учун симсиз технологияларга кенгайтиришини айтди.[19][20]
2015-йилдан ҳозиргача: НХП, Броадcом ва НУВИА
Қуалcомм 2016-йил октабр ойида НХП Семиcондуcторс’ни 47 миллиард долларга сотиб олиш ниятини э’лон қилди[21] Битим 2017-йил апрел ойида АҚСҲнинг монополияга қарши регуляторлари томонидан ма’қулланган[22], шартномани монополияга қарши регуляторлар томонидан ма’қулланиши учун ба’зи стандарт-асосий патентлар бундан мустасно.[23][24]
НХП сотиб олиш давом этар экан, Броадcом Қуалcоммни сотиб олиш учун 103 миллиард доллар таклиф қилди[25][26] ва Қуалcомм таклифни рад этди.[27] Броадcом бир душманлик билан эгаллашга уринди,[28] ва ўз таклифини кўтарди, охир-оқибат потенсиал Броадcом хариди АҚСҲнинг хорижий инвестициялар бўйича қўмитаси[29] томонидан текширилди ва миллий хавфсизлик хавотирлари сабаб АҚСҲнинг собиқ президенти Доналд Трампнинг фармони билан блокланди.[30]
Қуалcоммнинг НХП сотиб олиши 2018-йилги Хитой-АҚСҲ савдо урушининг бир қисмига айланди.[31] АҚСҲ президенти Доналд Трамп Хитойда жойлашган ЗТЕ корпорациясига Қуалcомм компанияси каби Америкада ишлаб чиқарилган компонентларни сотиб олишни тақиқлади.[31][32] Икки давлат келишувга эришганидан сўнг ЗТЕ чеклови бекор қилинди[33], аммо кейин Трамп Хитой товарларига нисбатан тарифларни оширди.[31] Қуалcомм 2018-йил июл ойида келишувдан воз кечишдан олдин[34] Хитойнинг маъқулланишини кутгунга қадар НХП учун тендер таклифини камида 29 марта узайтирди[35][36]
2021-йил 6-январда Қуалcомм ўзининг президенти ва чип бўлими раҳбари Криштиану Амонни янги бош директор этиб тайинлади.[37] 2021-йил 13-январда Қуалcомм НУВИА’ни тахминан 1,4 миллиард долларга сотиб олиш бўйича келишувни э’лон қилди.[38] НУВИА 2019-йил бошида собиқ Аппле ва собиқ Гоогле архитекторлари томонидан ташкил этилган сервер процессор стартапи эди.[39] 2021-йил 16-мартда Қуалcомм НУВИАъни сотиб олиш якунланганини эълон қилди ва биринчи маҳсулотлар ноутбук процессорлари бўлади ва 2022-йилнинг иккинчи ярмида намуна олинади.[40]
2022-йил март ойида Қуалcомм ССW Партнерс инвестиция компаниясидан Адванcед Дривер Ассистанcе Сйстемс ва Аутономоус Дривинг дастурий бренди Арриверни сотиб олди.[41]
Ишлаб чиқариш
Дастлаб, Қуалcоммнинг ишлаб чиқариш операциялари Омнитраcс тизимини қўллаб-қувватлаш учун кичик АСИC дизайн ва ишлаб чиқариш жамоаси билан чекланган.[5] Қуалcомм 1990-йилларда Қуалcомм интеллектуал мулкидан фойдаланадиган CДМА тармоқларини амалга ошириш учун зарур бўлган аппарат ташувчиларни ишлаб чиқариш учун ишлаб чиқаришни кенгайтиришга мажбур бўлди.[5] Қуалcоммнинг биринчи йирик ишлаб чиқариш лойиҳаси 1993-йилнинг май ойида АҚСҲнинг Ғарбий қисмига 36000 CДМА телефонларини етказиб бериш бўйича келишувга эришди.[5][42]
Бир мунча вақт Қуалcомм кечикишлар ва бошқа ишлаб чиқариш муаммоларига дуч келди, чунки у оммавий ишлаб чиқаришда тажрибага эга эди.[7] 1994-йилда Қуалcомм Нортҳерн Телеcом билан ҳамкорлик қилди ва ишлаб чиқариш тажрибасидан фойдаланиш учун Сонй билан қўшма ҳамкорликни йўлга қўйди.[43] Нокиа, Самсунг ва Моторола 1997-йилда ўзларининг CДМА телефонларини тақдим этишди[43] Қуалcоммънинг ишлаб чиқариш бизнеси катта капитал ускуналари харажатлари ва рақобат туфайли нархларнинг пасайиши туфайли пул йўқотди.[43][44][5] Бундан ташқари, 1997-йил март ойида, Қуалcомм ўзининг Қ телефонини тақдим этганидан сўнг, Моторола ўзининг Стартаc телефонининг дизайнини нусхалаш учун судга даъво қўзғатди (2000-йилда суддан ташқарида).[45][46]
Дастурий таъминот ва бошқа технологиялар
Қуалcомм 1991-йилда Эудора номли электрон почта иловасини сотиб олди[47] 1996-йилга келиб Эудора шахсий компютерларнинг 63 фоизига ўрнатилди.[48] Миcрософт Оутлоок Эудораъдан ўзиб кетди, чунки у Wиндоwсъга асосланган машиналарда сукут бўйича бепул тақдим этилган.[49] 2003-йилга келиб Қуалcомм компаниясининг Эудора дастури Миcрософт Оутлоокъга энг машҳур муқобил бўлган, аммо барибир бозорнинг атиги беш фоиз улушига эга эди.[50] Эудора учун дастурий таъминот ишлаб чиқиш 2006-йилда тугатилган.[49]
2001-йилда Қуалcомм телефонда контактлар, ҳисоб-китоблар, иловалар дўконлари ёки мултимедияга кириш учун АПИ’ларга эга бўлган смартфон иловаларини ишлаб чиқиш бўйича Бреw хизматини[51][52][53] тақдим этди.[52] Жанубий Кореянинг КТФреэТел ташувчиси Бреw тизимини биринчи бўлиб 2001-йил ноябрда, сўнгра Веризон 2002-йил март ойида[54] ўзининг “Ҳозир олинг” дастури учун қабул қилди. 2002-йил охирига келиб Бреw фойдаланувчилари сони 2,5 миллион, 2003-йилда эса 73 миллион эди[42].
Бошқа технология
2004-йилда Қуалcомм ўзининг ФЛО (фақат олдинга ҳавола) спецификациясини бозорга чиқариш учун МедиаФЛО шўба корхонасини яратди. Қуалcомм оператор тармоқларини мултимедиа учун мўлжалланган тармоқ билан тўлдириш учун 800 миллион долларлик МедиаФЛО уяли миноралар тармоғини қурди.[55][56] Ҳар бир уяли телефон билан алоҳида-алоҳида икки томонлама алоқани таъминлайдиган уяли алоқа миноралари билан таққослаганда, МедиаФЛО миноралари мултимедиа контентини мобил телефонларга бир томонлама эфирда узатади.[57][58] Қуалcомм шунингдек, ФЛО асосидаги яримўтказгичлар ва лицензияларни сотган.[59][60]
Патентлари
2021-йилда Бутунжаҳон интеллектуал мулк ташкилотининг (БИМТ) йиллик Жаҳон интеллектуал мулк кўрсаткичлари ҳисоботи Қуалcомм компаниясининг ПCТ тизими остида чоп этилган патент талабномалари сонини дунёда 5-ўринга қўйди, 2020-йилда 2173 та патент талабномаси чоп этилди[61] Бу позиция уларнинг олдинги рейтингидан 2019-йилда 2127 та ариза билан 4-ўринга тушиб кетди.[62] 2017-йилда Қуалcомм 130 000 дан ортиқ амалдаги ёки кутилаётган патентларга эга эди.[3] Қуалcомм 1000 дан ортиқ патентга эга бўлган[63][64] CДМА тадқиқотлари ва ишланмаларининг ягона дастлабки инвестори сифатида Қуалcомм патент портфели CДМА технологиялари учун зарур бўлган кўпгина интеллектуал мулкни ўз ичига олади.[43]
Операциялар ва бозор улуши
Қуалcомм дастурий таъминот, яримўтказгич дизайнлари, патентланган интеллектуал мулк, ишлаб чиқиш воситалари ва хизматларини ишлаб чиқади, лекин телефонлар ёки инфратузилма ускуналари каби жисмоний маҳсулотларни ишлаб чиқармайди.[65] Компаниянинг даромадлари унинг интеллектуал мулкидан фойдаланиш учун лицензия тўловлари, унинг дизайни асосида ишлаб чиқарилган яримўтказгич маҳсулотларини сотиш ва бошқа симсиз қурилмалар, дастурий таъминот ёки хизматлардан олинади.[66]
Қуалcомм ўз бизнесини учта тоифага ажратади:[67]
- ҚCТ (Қуалcомм CДМА Течнологиэс): CДМА симсиз маҳсулотлари; 80% даромад
- ҚТЛ (Қуалcомм Течнологй Лиcенсинг): Лицензиялаш; даромаднинг 19%
- ҚСИ (Қуалcомм стратегик ташаббуслари): Бошқа технология компанияларига сармоя киритиш; даромаднинг 1% дан камроғи
Манбалар
- ↑ „ЭДГАР Сеарч Ресулц“. www.сеc.гов. 6-август 2020-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 15-май 2020-йил.
- ↑ 2,0 2,1 „Лиcенсинг | Интеллеcтуал Пропертй“ (18-март 2014-йил). 2-апрел 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 30-март 2021-йил.
- ↑ 3,0 3,1 3,2 Чафкин. „Аппле анд Қуалcомм'с Биллион-Доллар Wар Овер ан $18 Парт“. Блоомберг.cом (4-октабр 2017-йил). 4-декабр 2020-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 4-октабр 2017-йил.
- ↑ Тибкен, Шара. „Қуалcомм Фоундер Сет то Ретире“. Тҳе Wалл Стреэт Жоурнал (21-декабр 2011-йил). 22-ноябр 2013-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 3-июн 2014-йил.
- ↑ 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 5,6 5,7 5,8 Моcк, Даве. Тҳе Қуалcомм Эқуатион: Ҳоw а Фледглинг Телеcом Cомпанй Форгед а Неw Патҳ то Биг Профиц анд Маркет Доминанcе. АМАCОМ: Америcан Манагемент Ассоcиатион, 1-январ 2005-йил — 33-бет. ИСБН 978-0-8144-2858-0. Қаралди: 7-май 2020-йил.
- ↑ Деагон, Бриан. „Қуалcомм Диалед 26,078% Гаин ас ит Трансформед Мобиле“. Инвестор’с Бусинесс Даилй (25-май 2014-йил). 29-сентабр 2014-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 26-июл 2014-йил.
- ↑ 7,0 7,1 7,2 7,3 7,4 Стеинбоcк, Дан. Wирелесс Ҳоризон: Стратегй анд Cомпетитион ин тҳе Wорлдwиде Мобиле Маркетплаcе. АМАCОМ Див Америcан Мгмт Ассн, 2003 — 305-бет. ИСБН 978-0-8144-0714-1.
- ↑ Wест, Жоэл, Бефоре Қуалcомм: Линкабит анд тҳе Оригинс оф Сан Диэго'с Телеcом Индустрй (ПДФ), Тҳе Жоурнал оф Сан Диэго Ҳисторй, 16-январ 2021-йилда асл нусхадан (ПДФ) архивланди, қаралди: 9-август 2014-йил
{{cитатион}}: CС1 маинт: дате формат () - ↑ Салпукас, Агис. „Сателлите Сйстем Ҳелпс Труcкс Стай ин Тоуч“. Тҳе Неw Ёрк Тимес (5-июн 1991-йил). 6-сентабр 2020-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 16-июл 2014-йил.
- ↑ Краул, Чрис. „Биг Боост фор Қуалcомм“. Лос Ангелес Тимес (23-ноябр 1988-йил). Қаралди: 3-июн 2014-йил.
- ↑ 11,0 11,1 Фреэман, Мике. „Қуалcомм cомплетес сале оф Омнитраcс“. Тҳе Сан Диэго Трибуне (26-ноябр 2014-йил). 14-июл 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 17-июл 2014-йил.
- ↑ Жоҳнсон, Грег. „Қуалcомм Гоэс Публиc Wитҳ Стоcк“. Лос Ангелес Тимес (17-сентабр 1991-йил). 16-октабр 2014-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 17-июл 2014-йил.
- ↑ Армстронг, Ларрй. „Қуалcомм: Унпровен, Бут Даззлинг“. БусинессWеэк (3-сентабр 1995-йил). Қаралди: 16-июл 2014-йил.
- ↑ Элстром, Петер. „Қуалcомм: Нот Эхаcтлй Ан Овернигҳт Суccесс“. БусинессWеэк (1-июн 1997-йил). 14-июл 2014-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 16-июл 2014-йил.
- ↑ 15,0 15,1 Wоллан, Малиа. „Ат Қуалcомм, Рисе оф Фоундер'с Сон Дефиэс Ҳазардс оф Суccессион“. Тҳе Неw Ёрк Тимес (12-июн 2011-йил). 22-декабр 2018-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 7-август 2014-йил.
- ↑ „Қуалcомм аcқуирес Фларион Течнологиэс“ (инглизча). www.фт.cом (11-август 2005-йил). Қаралди: 15-сентабр 2021-йил.
- ↑ „Қуалcомм намес Молленкопф пресидент, CОО“. ЭЭ Тимес (4-октабр 2011-йил). 6-ноябр 2013-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 5-июн 2014-йил.
- ↑ Чен, Бриан. „Қуалcомм Пиcкс Инсидер ас Неw Чиэф Эхеcутиве“. Тҳе Неw Ёрк Тимес (13-декабр 2013-йил). 10-ноябр 2018-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 8-август 2014-йил.
- ↑ Барр. „CЕС 2014: Қуалcомм CЕО сеэс гроwтҳ ин wеараблес, аутос“. УСА ТОДАЙ (6-январ 2014-йил). 6-август 2020-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 17-август 2018-йил.
- ↑ Рубин. „Қуалcомм wанц то мове оут оф ёур поcкет инто ёур cар, ҳоусе анд wеарабле“. CНЕТ (19-ноябр 2014-йил). 10-ноябр 2018-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 17-август 2018-йил.
- ↑ Прессман. „Ҳере'с Wҳй тҳе Қуалcомм-НХП Деал Макес Сенсе“. Фортуне (27-октабр 2016-йил). 21-октабр 2020-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 21-январ 2017-йил.
- ↑ „Қуалcомм'с $47 Биллион Аcқуиситион Cлеарс Кей Ҳурдле“. Фортуне (4-апрел 2017-йил). 12-ноябр 2020-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 5-октабр 2017-йил.
- ↑ Чеэ. „Қуалcомм офферс то буй НХП минус соме патенц то аллай ЭУ cонcернс:...“. У.С. (10-октабр 2017-йил). 15-январ 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 12-август 2018-йил.
- ↑ Дроздиак. „Қуалcомм Сет то Wин Эуропеан Баcкинг фор $39 Биллион НХП Буй“. WСЖ (11-январ 2018-йил). 9-ноябр 2020-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 16-август 2018-йил.
- ↑ Кинг. „Броадcом Офферс $105 Биллион фор Қуалcомм ин Ландмарк Деал“. Блоомберг (6-ноябр 2017-йил). 5-феврал 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 12-август 2018-йил.
- ↑ Мукҳержеэ. „Броадcом бидс $103 биллион фор Қуалcомм, опен то гоинг ҳостиле“. У.С. (6-ноябр 2017-йил). 9-ноябр 2020-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 16-август 2018-йил.
- ↑ Мукҳержеэ. „Қуалcомм режеcц Броадcом'с $103-биллион такеовер бид“. У.С. (13-ноябр 2017-йил). 9-ноябр 2020-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 12-август 2018-йил.
- ↑ Венугопал. „Броадcом ис лайинг тҳе фоундатион фор а ҳостиле такеовер оф Қуалcомм“. Бусинесс Инсидер (4-декабр 2017-йил). 6-август 2020-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 13-август 2018-йил.
- ↑ Массоуди. „УС натионал сеcуритй регулатор делайс Қуалcомм воте“. Финанcиал Тимес (5-март 2018-йил). 6-август 2020-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 16-август 2018-йил.
- ↑ МcЛаугҳлин. „Трумп Блоcкс Броадcом Такеовер оф Қуалcомм он Сеcуритй Рискс“. Блоомберг (12-март 2018-йил). 12-март 2018-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 16-август 2018-йил.
- ↑ 31,0 31,1 31,2 Wебб. „Трумп Тҳроwс а Wренч Инто Қуалcомм'с НХП Деал“. Блоомберг (15-июн 2018-йил). 16-июн 2018-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 17-август 2018-йил.
- ↑ Сwансон. „Қуалcомм Май Бе Cоллатерал Дамаге ин а У.С.-Чина Траде Wар“. Тҳе Неw Ёрк Тимес (18-апрел 2018-йил). 9-ноябр 2020-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 17-август 2018-йил.
- ↑ Юк. „Қуалcомм, НХП жолтед ҳигҳер афтер УС-ЗТЕ деал“. Финанcиал Тимес (7-июн 2018-йил). 6-август 2020-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 17-август 2018-йил.
- ↑ Раи. „Қуалcомм эхтендс НХП тендер оффер ет агаин“. Бусинесс Инсидер (29-июн 2018-йил). 6-август 2020-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 17-август 2018-йил.
- ↑ Cларк. „Қуалcомм Сcрапс $44 Биллион НХП Деал Афтер Чина Инаcтион“. Тҳе Неw Ёрк Тимес (25-июл 2018-йил). 13-феврал 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 17-август 2018-йил.
- ↑ Броwн. „Қуалcомм Абандонс НХП Деал Амид У.С.-Чина Тенсионс“. WСЖ (25-июл 2018-йил). 22-феврал 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 17-август 2018-йил.
- ↑ Неллис, Степҳен. „Чип гиант Қуалcомм намес Амон CЕО ас 5Г эра рампс уп“ (инглизча). Реутерс (5-январ 2021-йил). 12-январ 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 5-январ 2021-йил.
- ↑ „Қуалcомм то Аcқуире НУВИА“ (инглизча). Қуалcомм (13-январ 2021-йил). 21-март 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 22-март 2021-йил.
- ↑ „НУВИА Раисес $53 Миллион то Реимагине Силиcон Десигн фор тҳе Дата Cентер“ (инглизча). НУВИА (15-ноябр 2019-йил). 22-апрел 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 22-март 2021-йил.
- ↑ „Қуалcомм Cомплетес Аcқуиситион оф НУВИА“ (инглизча). Қуалcомм (16-март 2021-йил). 21-март 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 22-март 2021-йил.
- ↑ „Қуалcомм аccелератес адванcед дривер теч wитҳ Арривер аcқуиситион“ (инглизча). CомпутерWеэклй.cом. Қаралди: 5-апрел 2022-йил.
- ↑ 42,0 42,1 Ҳсиао-Ҳwа Чен. Тҳе Нехт Генератион CДМА Течнологиэс. Жоҳн Wилей & Сонс, 20-август 2007-йил. ИСБН 978-0-470-02295-5. Қаралди: 7-май 2020-йил.
- ↑ 43,0 43,1 43,2 43,3 Клеменс, Гуй. Тҳе Cеллпҳоне: Тҳе Ҳисторй анд Течнологй оф тҳе Гадгет Тҳат Чангед тҳе Wорлд. МcФарланд, 9-сентабр 2010-йил — 131–132-бет. ИСБН 978-0-7864-5996-4. Қаралди: 7-май 2020-йил.
- ↑ Блахилл, Марк. Тҳе Инвисибле Эдге: Такинг Ёур Стратегй то тҳе Нехт Левел Усинг Интеллеcтуал Пропертй. Портфолио, 2009. ИСБН 978-1-59184-237-8. Қаралди: 7-май 2020-йил.
- ↑ Ферранти, Марc. Моторола cлаимс патент инфрингемент бй Қуалcомм, 24-март 1997-йил — 44-бет. Қаралди: 9-август 2014-йил.
- ↑ Ферранти, Марc. Моторола cлаимс патент инфрингемент бй Қуалcомм. Инфоwорлд (24-март 1997-йил).
- ↑ Лангберг, Мике. Течнологй Тестдриве Cолумн. Сан Жосе Мерcурй Неwс (27-феврал 2000-йил).
- ↑ Град, Петер. Утилитиэс гет wитҳ тҳе э-маил програм. Тҳе Реcорд (25-ноябр 1996-йил).
- ↑ 49,0 49,1 „Гоод-Бе Эудора“. Ассоcиатед Пресс (21-октабр 2006-йил). 25-феврал 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 23-июл 2014-йил.
- ↑ „Алтернативеэс cан либерате ёу форм Миcрософт э-маил софтwаре“. Даллас Морнинг Неwс (1-сентабр 2003-йил). 27-феврал 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 23-июл 2014-йил.
- ↑ Роусе, Маргарет. „БРЕW (Бинарй Рунтиме Энвиронмент фор Wирелесс)“. ТечТаргет. 29-ноябр 2020-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 14-апрел 2020-йил.
- ↑ 52,0 52,1 Этоҳ, Минору. Нехт Генератион Мобиле Сйстемс: 3Г & Беёнд. Жоҳн Wилей & Сонс, 5-август 2005-йил — 199-бет. ИСБН 978-0-470-09152-4. Қаралди: 7-май 2020-йил.
- ↑ Cарролл, Келлй. „А фреш оутлоок он 3Г“. Телепҳонй (16-апрел 2001-йил). Қаралди: 10-август 2014-йил.[сайт ишламайди]
- ↑ Гравес, Брад. „Қуалcомм Унвеилс иц неw БРЕW“ (18-март 2002-йил). 27-феврал 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 12-август 2014-йил.
- ↑ Фитчард, Кевин. „Қуалcомм Ре-Имагинес Мобиле Медиа“. Cоннеcтед Планет (8-ноябр 2004-йил). Қаралди: 9-август 2014-йил.[сайт ишламайди]
- ↑ Cларк, Дон. „Қуалcомм Инвесц Ин ТВ Броадcасц Овер Cеллпҳонес“. Тҳе Wалл Стреэт Жоурнал (2-ноябр 2004-йил). 4-июн 2020-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 10-август 2014-йил.
- ↑ Броwн, Карен. „Го wитҳ тҳе ФЛО?“. Wирелесс Wеэк (27-феврал 2007-йил). 25-феврал 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 10-август 2014-йил.
- ↑ „Веризон то оффер броадcаст ТВ овер cелл пҳонес“. Ассоcиатед Пресс (1-декабр 2005-йил). 3-ноябр 2020-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 10-август 2014-йил.
- ↑ Фитчард, Кевин. ТВ wарс го wирелесс. Телепҳонй (26-сентабр 2005-йил).
- ↑ Гравес, Брад. „Қуалcомм Эес Программинг Фор Пҳонес“. Сан Диэго Бусинесс Жоурнал (2004-йил ноябр). 6-август 2020-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 9-август 2014-йил.
- ↑ „Wорлд Интеллеcтуал Пропертй Индиcаторс 2021“. WИПО. Қаралди: 30-ноябр 2021-йил.
- ↑ Wорлд Интеллеcтуал Пропертй Организатион. Wорлд Интеллеcтуал Пропертй Индиcаторс 2020, Wорлд ИП Индиcаторс (WИПИ) (инглизча). Wорлд Интеллеcтуал Пропертй Организатион (WИПО), 2020. ДОИ:10.34667/тинд.42184. ИСБН 9789280532012. Қаралди: 26-август 2021-йил.
- ↑ Wҳите, Мичаэл. „Қуалcомм стреамлинес фор wирелесс баттле“. Ассоcиатед Пресс (16-сентабр 2000-йил). 24-феврал 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 5-июн 2014-йил.
- ↑ „Қуалcомм спиннинг офф бусинессес“. Ассоcиатед Пресс (26-июл 2000-йил). 25-феврал 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 3-июн 2014-йил.
- ↑ Кодама, Мицуру. Интераcтиве Бусинесс Cоммунитиэс: Аccелератинг Cорпорате Инноватион тҳроугҳ Боундарй Нетwоркс. Гоwер Публишинг, Лтд., 28-август 2012-йил — 94-бет. ИСБН 978-1-4094-5950-7. Қаралди: 7-май 2020-йил.
- ↑ Форм 10-К Аннуал Репорт, Қуалcомм, 6-ноябр 2013-йил, 8-август 2014-йилда асл нусхадан архивланди, қаралди: Жулй 26, 2014
{{cитатион}}: CС1 маинт: дате формат () - ↑ „Абоут Қуалcомм“. ҚУАЛCОММ Инcорпоратед (23-август 2019-йил). 9-декабр 2019-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 10-январ 2020-йил.